Bản án 10/2024/HC-ST — Hành chính

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH LÀO CAI

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Phạm Ngọc Toàn.

Các Hội thẩm nhân dân:

1. Ông Hà Xuân Mai.

2. Ông Vũ Đức Chung.

- Thư ký phiên tòa: Bà Trần Thị Minh Trang – Thư ký Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lào Cai tham gia phiên tòa: Ông Bàn Quang Thảo – Kiểm sát viên.

Ngày 17/5/2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai xét xử sơ thẩm công khai vụ án thụ lý số 88/2023/TLST-HC ngày 25 tháng 12 năm 2023 về việc khởi kiện quyết định hành chính trong lĩnh vực quản lý đất đai. Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 355/2024/QĐST-HC ngày 24 tháng 4 năm 2024 giữa các đương sự:

1. Người khởi kiện: Ông Hoàng Công T.

Địa chỉ: Tổ 07, phường C, thành phố C, tỉnh Lào Cai. Vắng mặt.

Người đại diện hợp pháp của người khởi kiện: Ông Ma Ngọc Mạnh L.

Nơi cư trú: Tổ 01, phường P, thị xã P, tỉnh Lào Cai – Là người đại diện theo ủy quyền (Văn bản ủy quyền ngày 26/12/2023). Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

2. Người bị kiện: Ủy ban nhân dân thị xã P, tỉnh Lào Cai.

Địa chỉ: Số 091, phố V, phường P, thị xã P, tỉnh Lào Cai.

Người đại diện theo pháp luật: Ông Tô Ngọc L – Chức vụ: Chủ tịch.

Người đại diện theo ủy quyền: Ông Phạm Tiến D – Chức vụ: Phó Chủ tịch. (Văn bản ủy quyền ngày 29/12/2023). Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

3. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

- Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển N

Địa chỉ: Tháp BIDV, số 194, đường Trần Quang K, phường Lý Thái T, quận K, thành phố Hà Nội.

Người đại diện theo pháp luật: Ông Phan Đức T – Chức vụ: Chủ tịch Hội đồng quản trị.

Người đại diện theo ủy quyền: Ông Lê Sỹ M – Chức vụ: Giám đốc Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển N – Chi nhánh P, tỉnh Lào Cai.

Địa chỉ: Số 166, đường S, phường P, thị xã P, tỉnh Lào Cai. Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

- Chị Đặng Thị T

Địa chỉ: Số nhà 011, ngõ Nguyễn Thị Đ, phường C, thành phố C, tỉnh Lào Cai. Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

NỘI DNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện và quá trình tham gia tố tụng tại Tòa án, người khởi kiện và người đại diện theo ủy quyền của người khởi kiện trình bày như sau:

Về nguồn gốc thửa đất: Theo bản đồ địa chính thì thửa đất số 206; tờ bản đồ số DC 75 có nguồn gốc là của ông Má A D, đã được Ủy ban nhân dân (viết tắt là UBND) thị xã P cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (viết tắt là GCNQSDĐ) số: BP 253944 ngày 05/6/2019; mục đích sử dụng: Đất trồng cây hàng năm khác; diện tích: 184,0m2. Tháng 11/2019, ông D đã chuyển nhượng cho ông T. Ngày 07/11/2019, Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai huyện P đã đăng ký biến động sang tên ông T vào phần thứ IV của GCNQSDĐ nêu trên. Sau khi được cấp GCNQSDĐ đối với thửa đất nêu trên, do có nhu cầu chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở, nên ngày 28/11/2020 ông T đã nộp hồ sơ xin chuyển mục đích sử dụng đất sang đất ở.

Ngày 15/12/2020, Phòng Tài nguyên và Môi trường (viết tắt là TN&MT) thị xã Pban hành Báo cáo số 170/BC – TNMT báo cáo UBND thị xã P kết quả thẩm định hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất của ông T. Theo Báo cáo nêu trên thì thửa đất của ông T xin chuyển mục đích sử dụng phù hợp với quy hoạch sử dụng đất đã được UBND tỉnh Lào Cai phê Dyệt tại Quyết định số 3637/QĐ – UBND ngày 09/11/2018, phù hợp với kế hoạch sử dụng đất đã được UBND tỉnh Lào Cai phê Dyệt tại Quyết định số 1704/QĐ – UBND ngày 10/6/2020.

Ngày 15/12/2020, Phòng TN&MT thị xã Pban hành Tờ trình số 388/TTr – TNMT đề nghị UBND thị xã Pphê Dyệt cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với thửa đất của ông T.

Ngày 23/12/2020, UBND thị xã P ban hành Quyết định số 119/QĐ – UBND cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với thửa đất của ông T có diện tích 183,79m2 từ đất trồng cây hàng năm khác sang đất ở đô thị và cấp GCNQSDĐ số: CP 198494.

Ngày 12/7/2023, Sở TN&MT tỉnh Lào Cai ban hành Kết luận Thanh tra số 1956/KL – STNMT (viết tắt là Kết luận thanh tra số 1956) về Công tác giao đất, chuyển mục đích sử dụng đất, cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất thuộc thẩm quyền UBND cấp huyện tại thị xã P, giai đoạn 2017 – 2021. Theo phụ lục số 3 ban hành kèm theo Kết luận Thanh tra số 1956, thì thửa đất của ông T chuyển mục đích là không đúng với lý do: Không thể hiện trên bản đồ kế hoạch năm 2020 (không có trong kế hoạch sử dụng đất được Duyệt năm 2020); Không có văn bản thẩm định nhu cầu sử dụng đất.

Theo Quyết định số 3637/QĐ – UBND, ngày 09/11/2018 của UBND tỉnh Lào Cai về việc phê Dyệt Điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 của huyện P; Bản đồ điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 huyện P, tỉnh Lào Cai, tỷ lệ 1:25000; Quyết định số 1704/QĐ – UBND ngày 10/6/2020 của UBND tỉnh Lào Cai Phê Duyệt Kế hoạch sử dụng đất năm 2020 của thị xã P, thì thửa đất của ông T có diện tích 183,79m2 thuộc quy hoạch đất ở đô thị, có trong kế hoạch sử dụng đất năm 2020.

Như vậy, việc chuyển mục đích sử dụng đất đối với thửa đất nêu trên của ông T được thực hiện đúng trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật và phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê Duyệt, đảm bảo thực hiện đúng theo quy định tại Điều 52, Điều 57 Luật Đất đai năm 2013.

UBND thị xã Pcăn cứ vào Kết luận Thanh tra số 1956 để ban hành Quyết định số 3149/QĐ-UBND (viết tắt là Quyết định số 3149) ngày 26/9/2023 về việc hủy bỏ Quyết định số 119/QĐ – UBND (viết tắt là Quyết định số 119) ngày 23/12/2020 về việc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với ông Hoàng Công T và Quyết định số 3916/QĐ – UBND (viết tắt là Quyết định số 3916) ngày 15/11/2023 về việc thu hồi GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đã cấp cho ông Hoàng Công T là trái quy định pháp luật.

Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình, ông T khởi kiện yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai giải quyết:

- Hủy Quyết định số 3149/QĐ-UBND ngày 26/9/2023 của UBND thị xã P về việc hủy bỏ Quyết định số 119/QĐ – UBND ngày 23/12/2020 của UBND thị xã P về việc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với ông Hoàng Công T.

- Hủy Quyết định số 3916/QĐ-UBND ngày 15/11/2023 của UBND thị xã Pvề việc thu hồi GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đã cấp cho ông Hoàng Công T.

Người bị kiện UBND thị xã P, tỉnh Lào Cai trình bày như sau:

Về việc hủy Quyết định chuyển mục đích sử dụng đất đối với ông Hoàng Công T:

Theo Kết luận thanh tra số 1956 đã xác định thửa đất của ông Hoàng Công T không thể hiện trên bản đồ Kế hoạch năm 2020 (không có trong kế hoạch sử dụng đất được Duyệt năm 2020) và yêu cầu “thu hồi Quyết định chuyển mục đích sử dụng đất, hủy GCNQSDĐ với mục đích đất ở đã cấp, thoái trả tiền sử dụng đất cho người dân, cấp lại GCNQSDĐ với mục đích sử dụng đất ban đầu cho người dân”. Căn cứ nội Dung Kết luận thanh tra số 1956, UBND thị xã P đã ban hành Quyết định số 3149 hủy bỏ Quyết định số 119 của UBND thị xã P về việc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất.

Về Quá trình, các bước tham mưu cho UBND thị xã cho phép chuyển mục đích sử dụng đất:

Ngày 26/11/2020, UBND thị xã P nhận được hồ sơ đề nghị cho phép chuyển mục đích sử dụng đất của ông Hoàng Công T và giao Phòng TN&MT tham mưu, giải quyết. Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Phòng TN&MT đã phối hợp với các cơ quan có liên quan tiến hành kiểm tra hiện trạng; đánh giá sự phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đối với thửa đất ông Hoàng Công T xin chuyển mục đích sử dụng đất.

Theo kết quả kiểm tra của Phòng TN&MT, thửa đất ông Hoàng Công T xin chuyển mục đích sử dụng đất có ranh giới rõ ràng, sử dụng ổn định, không tranh chấp, phù hợp với Quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 của thị xã P đã được UBND tỉnh Lào Cai phê Duyệt tại Quyết định 3637/QĐ-UBND ngày 09/11/2018; phù hợp với Kế hoạch sử dụng đất năm 2020 đã được UBND tỉnh Lào Cai phê Dyệt tại Quyết định số 1704/QĐ-UBND ngày 10/6/2020. Thửa đất chưa bị cơ quan có thẩm quyền thông báo hoặc quyết định thu hồi đất. Sau khi thẩm tra hồ sơ, Phòng TN&MT đã có Tờ trình số 388/TTr-TNMT ngày 15/12/2020 trình UBND thị xã P đề nghị cho phép chuyển mục đích sử dụng đất.

Theo đề nghị của Phòng TN&MT, ngày 23/12/2020 UBND thị xã Pđã ban hành Quyết định số 119/QĐ-UBND về việc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất.

Như vậy, căn cứ theo quy định tại Điều 52 Luật Đất đai năm 2013, tại thời điểm giải quyết hồ sơ, theo xác định của Phòng TN&MT thì thửa đất ông T xin chuyển mục đích sử dụng có đủ căn cứ để cho phép chuyển mục đích sử dụng đất.

Về đánh giá sự phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, kế hoạch sử dụng đất:

Tại thời điểm cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, Phòng TN&MT xác định thửa đất ông Hoàng Công T xin chuyển mục đích sử dụng đất có trong kế hoạch sử dụng đất hàng năm. Tuy nhiên, theo Kết luận số 1956 đã kết luận thửa đất của ông Hoàng Công T không đủ điều kiện cho phép chuyển mục đích sử dụng đất do không có trong kế hoạch sử dụng đất năm 2020. UBND thị xã P, Phòng TN&MT đã thống nhất với nội Dung kết luận thanh tra, không có phản ánh kiến nghị gì khác.

Vì vậy, việc UBND thị xã P ban hành Quyết định số 3149 về việc hủy bỏ quyết định số 119 và Quyết định số 3916 về việc thu hồi GCNQSDĐ là phù hợp với quy định của pháp luật.

Người đại diện theo ủy quyền của Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan Ngân hàng TMCP Đầu tư và phát triển Việt Nam có ý kiến như sau:

Ông Hoàng Công T là khách hàng hiện đang có quan hệ tín dụng với BIDV Chi nhánh P. Để đảm bảo cho các khoản vay tại BIDV Chi nhánh P, ông Hoàng Công T và bà Đặng Thị Tđã dùng tài sản thuộc quyền sử dụng, quyền sở hữu của mình là Quyền sử dụng đất tại tổ 01, phường M, thị xã P, tỉnh Lào Cai theo GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CP 198494 do UBND thị xã Pcấp cho ông Hoàng Công T ngày 24/12/2020 thế chấp tại Ngân hàng theo Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất số 01/2020/14914123/HĐBĐ ngày 30/12/2020 ký kết giữa ông Hoàng Công T, bà Đặng Thị Tvà BIDV Chi nhánh P, số công chứng 869, quyển số 01/2020/TP/CC-SCC/HĐGD; Văn bản sửa đổi, bổ sung Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất số 01/2022/14914123/SĐBS ngày 14/03/2022, số công chứng 228, quyển số 01/2022/TP/CC-SCC/HĐGD; Văn bản sửa đổi, bổ sung Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất số 02/2022/14914123/SĐBS ngày 22/12/2022, số công chứng 1542, quyển số 01/2022/TP/CC-SCC/HĐGD (sau đây gọi là “HĐTC”). Thông tin chi tiết về tài sản bảo đảm, giao dịch bảo đảm như sau:

- Tài sản bảo đảm (TSBĐ/Tài sản): Quyền sử dụng đất tại tổ 01, phường M, thị xã P, tỉnh Lào Cai theo GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CP 198494 do UBND thị xã Pcấp cho ông Hoàng Công T ngày 24/12/2020 (“Giấy chứng nhận”); Số vào sổ cấp GCN: CH 00053:

+ Thửa đất số: 206.

Tờ bản đồ số: DC 75.

+ Địa chỉ: Tổ 01, phường M, thị xã P, tỉnh Lào Cai.

+ Diện tích: 183,79 m2 (Bằng chữ: Một trăm tám mươi ba, phảy bảy chín mét vuông).

+ Hình thức sử dụng: Sử dụng riêng.

+ Mục đích sử dụng: Đất ở tại đô thị.

+ Thời hạn sử dụng đất: Lâu dài.

+ Nguồn gốc sử dụng: Nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất.

- HĐTC đã được công chứng tại Văn phòng công chứng Sa Pa, tỉnh Lào Cai và Đăng ký thế chấp tại Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai thị xã Ptheo quy định hiện hành của pháp luật.

Căn cứ khoản 1 Điều 168, khoản 1 Điều 188 Luật Đất đai 2013, BIDV Chi nhánh P nhận thế chấp Tài sản nêu trên căn cứ vào GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp cho khách hàng - Bên thế chấp là hợp pháp. Giao dịch thế chấp được công chứng, đăng ký theo quy định đã phát sinh hiệu lực pháp lý theo khoản 3 Điều 188 Luật Đất đai 2013“Việc chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất, góp vốn bằng quyền sử dụng đất phải đăng ký tại cơ quan đăng ký đất đai và có hiệu lực kể từ thời điểm đăng ký vào sổ địa chính”. BIDV Chi nhánh P không có chức năng, nghiệp vụ, trách nhiệm để có thể biết hoặc phải biết việc cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với Tài sản đã/chưa tuân thủ, đảm bảo các quy định của pháp luật. Do đó, trong trường hợp này, BIDV Chi nhánh P là Bên nhận thế chấp hợp pháp và ngay tình.

Trường hợp Giấy chứng nhận bị thu hồi sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của BIDV là Bên nhận thế chấp hợp pháp và ngay tình do TSBĐ giảm giá trị (trước khi được UBND thị xã Pcho phép chuyển đổi mục đích sử dụng đất và cấp Giấy chứng nhận là Đất ở tại đô thị, Tài sản là Đất trồng cây hàng năm khác được Nhà nước công nhận QSD đất như giao đất không thu tiền sử dụng đất theo GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số BP 253944 do UBND huyện Pcấp cho ông Má A D ngày 05/6/2019, chuyển nhượng cho ông Hoàng Công T ngày 07/11/2019), không đủ đảm bảo cho các khoản vay của ông Hoàng Công T tại BIDV, trong khi đó ông T không còn tài sản nào khác để thay thế TSBĐ, cũng không có khả năng trả nợ Ngân hàng. Như vậy, Ngân hàng đứng trước nguy cơ, rủi ro là không thu hồi được hết nợ, dẫn đến thất thoát tài sản Ngân hàng.

Vì vậy, BIDV Chi nhánh P kính đề nghị Quý Tòa xem xét bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của BIDV, chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Nguyên đơn về việc “Hủy các quyết định của UBND thị xã P, cụ thể: Hủy Quyết định số 3149/QĐ-UBND ngày 26/9/2023 v/v hủy bỏ Quyết định số 119/QĐ-UBND ngày 23/12/2020 của UBND thị xã Pvề việc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất; Hủy Quyết định số 3916/QĐ-UBND ngày 15/11/2023 v/v thu hồi GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đã cấp cho ông Hoàng Công T, tổ dân phố số 01, phường M, thị xã P”. Trường hợp yêu cầu khởi kiện của Người khởi kiện không được chấp nhận, đề nghị Quý Tòa xem xét giải quyết trách nhiệm bồi thường của UBND thị xã P(Người bị kiện) theo quy định của pháp luật do chấp thuận chuyển mục đích sử dụng đất không đúng quy định, gây thiệt hại cho Người khởi kiện và Ngân hàng. Toàn bộ số tiền bồi thường thiệt hại mà Người khởi kiện được nhận, đề nghị Tòa án tuyên Ngân hàng là bên được thụ hưởng và chuyển về tài khoản của Người khởi kiện mở tại Ngân hàng để Ngân hàng quản lý và xử lý theo quy định tại Hợp đồng thế chấp.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Đặng Thị T có ý kiến như sau: Bà Thanh hoàn toàn nhất trí với yêu cầu khởi kiện của ông Hoàng Công T.

Trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã tổ chức đối thoại nhưng không thành vì các đương sự đều giữ nguyên quan điểm của mình. Vì vậy, vụ án được đưa ra xét xử theo quy định của pháp luật.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lào Cai phát biểu ý kiến:

Việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán : Thẩm phán được phân công thụ lý giải quyết vụ án đã thực hiện đầy đủ quy định của Luật tố tụng hành chính và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan về thụ lý vụ án; xá minh thu thập tài liệu, chứng cứ, việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và đối thoại.

Việc tuân theo pháp luật của Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa: Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa đã thực hiện đầy đủ quy định của Luật tố tụng hành chính và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan về việc xét xử sơ thẩm vụ án hành chính.

Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng: Người tham gia tố tụng đã thực hiện đúng, đầy đủ quyền và nghĩa vụ tố tụng theo quy định của pháp luật.

Về quan điểm giải quyết vụ án: Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng điểm b khoản 2 Điều 193 Luật tố tụng hành chính. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện, tuyên hủy Quyết định số 3149 và Quyết định số 3916.