Bản án 07/2022/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng ủy quyền

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo đơn khởi kiện, bản tự khai và trong quá trình tố tụng tại cấp sơ thẩm, đồng nguyên đơn là bà Nguyễn Thị Xuân T, ông Trần Anh Đ, cùng các con là Trần Đức A và Trần Đức T thống nhất trình bày:

Vợ chồng ông Đ, bà T là chủ sử dụng lô đất có diện tích 180 m2 tại thửa đất số x, tờ bản đồ số y địa chỉ tại thôn Đ, xã H, huyện H, thành phố Đà Nẵng có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số abc do UBND huyện Hòa Vang cấp ngày 15/4/2005.

Ngày 19/11/2010, vợ chồng ông Đ, bà T lập Hợp đồng ủy quyền cho Ông Phạm Ngọc H với nội dung “Ông H được quyền chuyển nhượng, tặng cho, cho thuê, cầm cố, thế chấp, bảo lãnh lô đất nói trên. Thời hạn ủy quyền 10 năm kể từ ngày ký hợp đồng”. Ngày 26/12/2011, Ông Phạm Ngọc H đã chuyển nhượng lô đất này cho vợ chồng NLQ1 và NLQ2, trú tại đường L Đà Nẵng theo Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất số 8917 tại Văn Phòng Công chứng B công chứng. Ngày 16/11/2015, vợ chồng ông Đ, bà T khởi kiện Ông H ra Tòa án yêu cầu hủy Hợp đồng ủy quyền ngày 19/11/2010 với lý do Ông H vi phạm hợp đồng ủy quyền không thực hiện đúng các điều khoản ghi trong Hợp đồng nhưng không được Tòa án chấp nhận.

Khi lập hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho người khác, Ông Phạm Ngọc H không thông báo cho vợ chồng ông Đ, bà T biết việc chuyển nhượng, cũng như giá trị chuyển nhượng. Sau khi chuyển nhượng, Ông H không giao trả lại cho vợ chồng ông Đ, bà T giá trị tài sản đã chuyển nhượng. Căn cứ khoản 2 Điều 3 và khoản 1 Điều 4 của Hợp đồng ủy quyền ngày 19/11/2010, yêu cầu Tòa án giải quyết buộc Ông Phạm Ngọc H phải trả cho vợ chồng ông Đ, bà T giá trị tài sản thực tế vào thời điểm chuyên nhượng là 600.000.000 chứ không phải 200.000.000d như đã ghi trong Hợp đồng chuyển nhượng và phải trả tiền lãi phát sinh từ ngày nhận tiền theo hợp đồng chuyển nhượng là 16/12/2011 đến ngày 30/6/2021 là 114 tháng với mức lãi suất 0,1%/tháng x 600.000.000 = 68.400.000d. Tổng số tiền yêu cầu Ông Phạm Ngọc H phải trả là 668.400.000đ.

* Tại đơn ghi ngày 11/12/2017 và trong quá trình tố tụng bị đơn Ông Phạm Ngọc H trình bày:

Ông H không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, số tiền nguyên đơn yêu cầu ông trả 600.000.000đ là không có căn cứ, không được ghi nhận trong bất cứ văn bản nào giữa Ông H và ông Đ, bà T.

Hợp đồng ủy quyền nhưng thực tế là hợp đồng mua bán, các nội dung trong hợp đồng ủy quyền các bên đã giải quyết xong. Việc ký hợp đồng ủy quyền thực tế là để giao dịch mua bán lô đất. Sau khi ký hợp đồng ủy quyền, Ông H tiếp tục thực hiện việc mua bán lô đất với NLQ1 và NLQ2 với giá là 200.000.000 đồng theo như nội dung Hợp đồng chuyển nhượng lập ngày 16/12/2011. Lô đất đứng tên bà Nguyễn Thị Xuân T nhưng thực tế chủ lô đất lại là NLQ3 và NLQ4. NLQ3 và NLQ4 nhờ bà T đứng tên lô đất nói trên, còn lý do vì sao đứng tên giúp thì Ông H không biết, chỉ nói là sẽ nhờ ông Đ bà T hợp tác ra làm thủ tục cho Ông H.

NLQ3 và NLQ4 có nợ Ông H số tiền 3.000.000.000 đồng, vì vậy NLQ3 NLQ4 đã giao cho ông Giấy chứng nhận quyền sử dụng lô đất đứng tên bà Nguyễn Thị Xuân T cùng một số tài sản khác để cấn trừ nợ. Tuy nhiên, các tài sản khác không liên quan đến nội dung vụ án này. Ông Đ và bà T làm thủ tục ủy quyền, mối quan hệ giữa NLQ3 NLQ4 và ông Đ bà T như thế nào Ông H không rõ. Lý do của việc ủy quyền lô đất cho ông là để ông bán lấy tiền trả tiền vay, tiền lãi cho NLQ3 NLQ4. Việc vợ chồng ông Đ, bà T ủy quyền cho ông là hoàn toàn tự nguyện, không bị ép buộc hay lừa dối. Tại thời điểm ra công chứng các bên đều biết rõ sự việc này. Đến đầu năm 2017, Ban giải tỏa đền bù số 1 do nhầm lẫn đã gửi giấy Thông báo giải tỏa đền bù lô đất cho bà Trường, ông Đ lên làm việc với Ban giải tỏa để nhận bồi thường và cấp đất tái định cư. Tuy nhiên, vợ chồng bà T, ông Đ không trình được số đỏ nên khai báo mất sổ. Ban giải tỏa đền bù số 1 đã đi xác minh thông tin lô đất và được biết lô đất này đã chuyển nhượng cho vợ chồng NLQ1 và NLQ2.

Việc khởi kiện của bà T, ông Đ là không có căn cứ vì theo phạm vi hợp đồng ủy quyền cho ông là: Quản lý sử dụng lô đất, được quyền chuyển nhượng, được quyền tặng cho, được quyền cần có thể chấp. Ngoài hợp đồng ủy quyền, Ông H và bà T, ông Đ không hề có thỏa thuận nào về việc thanh toán lại cho bà T tiền bán đất, vì thực chất bán đất là để trả nợ Ngân hàng, trả tiền vay và tiền lãi. Hơn nữa, vụ việc diễn ra quá lâu từ năm 2011 nên đề nghị Tòa án xem xét thời hiệu giải quyết đơn kiện.

* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

NLQ3 và NLQ4 vắng mặt trong suốt quá trình tố tụng, nhưng có gửi đơn trình bày được UBND phường 12, quận Gò Vấp, thành phố Hồ Chí Minh xác nhận vào ngày 21/12/2017 như sau:

NLQ3, NLQ4 không liên quan gì đến lô đất của ông Trần Anh Đ, bà Nguyễn Thị Xuân T và cũng không ký bất cứ giấy tờ gì liên quan đến lô đất trên. Lô đất theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số abc do UBND huyện Hòa Vang cấp ngày 15/4/2005 là riêng của ông Đ bà T.

Vì điều kiện công việc làm ăn xa, sức khỏe kém NLQ3, NLQ4 đề nghị Tòa án các cấp xét xử vắng mặt và cam kết sau này không tranh chấp, không kiện tụng gì về sau.

Tại bản tường trình ngày 07/4/2021 và tại phiên tòa sơ thẩm, NLQ1 trình bày như sau:

Ông có mua lô đất có diện tích 180 m2 tại thửa đất số x, tờ bản đồ số y địa chỉ tại thôn Đ, xã H, huyện H, thành phố Đà Nẵng có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số abc do UBND huyện Hòa Vang cấp ngày 15/4/2005 của Ông Phạm Ngọc H thông qua Hợp đồng chuyển nhượng lô đất được công chứng số 8917 ngày 16/12/2011. Việc mua bán là hợp pháp. Sau khi nhận chuyển nhượng, ông tiến hành sang tên đổi chủ thì được biết thửa đất thuộc diện giải tỏa. NLQ1, NLQ2 đã nhận tiền bồi thường trên đất nhưng NLQ6 chưa giao đất cho tôi với lý do có tranh chấp. Ông đề nghị NLQ5, NLQ6 nhanh chóng giải quyết cho ông nhận đất phân lô mà UBND thành phố đã có quyết định cấp cho ông. Ông là người mua hợp pháp, đề nghị Tòa án phải bảo vệ quyền lợi chính đáng của ông.

* Tại phiên tòa sơ thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng đề nghị Hội đồng xét xử: Căn cứ vào khoản 5 Điều 584, khoản 2 Điều 587, Điều 305 của Bộ luật dân sự năm 2005, chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, buộc Ông Phạm Ngọc H phải trả cho bà Nguyễn Thị Xuân T và những đồng thừa kế của ông Trần Anh Đ số tiền 200.000.000đ và lãi phát sinh theo mức lãi suất nguyên yêu cầu là 0,1%/tháng từ ngày 16/12/2011 đến ngày 30/6/2021, về án phí các bên đương sự phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

* Với nội dung vụ án như trên, Bản án dân sự sơ thẩm số: 44/2021/DS-ST ngày 22 tháng 9 năm 2021 của Tòa án nhân dân quận Hải Châu quyết định:

Áp dụng Khoản 5 Điều 584, khoản 2 Điều 587, Điều 305 Bộ luật dân sự năm 2005;

Điều 429, Điều 688 của Bộ luật dân sự năm 2015;

Điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, khoản 2 Điều 227 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

Khoản 1, khoản 4 Điều 26; điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết 326/2016 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Tuyên xử:

1. Buộc Ông Phạm Ngọc H có nghĩa vụ trả lại cho bà Nguyễn Thị Xuân T và người kế thừa quyền và nghĩa vụ của ông Trần Anh Đ là bà Nguyễn Thị Xuân T và ông Trần Đức A và Trần Đức T số tiền 200.000.000đ và tiền lãi phát sinh là 22.893.000đ. Tổng cộng là 222.893.000đ (Hai trăm hai mươi hai triệu, tám trăm ngàn đồng).

2. Về án phí dân sự sơ thẩm:

- Bà Nguyễn Thị Xuân T và người kế thừa quyền và nghĩa vụ của ông Trần Anh Đ là bà Nguyễn Thị Xuân T và ông Trần Đức A và Trần Đức T được miễn toàn bộ tiền án phí dân sự sơ thẩm.

- Ông Phạm Ngọc H phải chịu án phí dân sự sơ thẩm là 11.144.000đ (Mười một triệu, một trăm bốn mươi bốn ngàn đồng).

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về nghĩa vụ thi hành án dân sự và quyền kháng cáo của các bên đương sự.

* Ngày 29 tháng 09 năm 2022, Ông Phạm Ngọc H có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

* Tại phiên tòa phúc thẩm:

Người đại diện hợp pháp của Ông H giữ nguyên nội dung nội dung kháng cáo, đề nghị HĐXX sửa bản án sơ thẩm, tuyên không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Đà Nẵng phát biểu ý kiến:

Về thủ tục tố tụng: Những người tiến hành tố tụng và tham gia tố tụng tại cấp phúc thẩm đã thực hiện đúng, đầy đủ quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự trong quá trình giải quyết vụ án tại cấp phúc thẩm.

Về nội dung vụ án: Đề nghị HĐXX không chấp nhận kháng cáo của bị đơn Ông Phạm Ngọc H, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[1] Về việc vắng mặt của các đương sự: Tại phiên tòa phúc thẩm ngày hôm nay, những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, gồm NLQ3, NLQ4, NLQ2, NLQ5 đã triệu tập hợp lệ lần thứ 2 nhưng vắng mặt. Căn cứ quy định tại khoản 3 Điều 296 Bộ luật Tố tụng Dân sự, Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng tiếp tục tiến hành phiên tòa, xét xử vắng mặt các đương sự trên.

Về nghĩa vụ chịu án phí của nguyên đơn đối với phần yêu cầu không được chấp nhận: Gia đình ông Đ bà T có hoàn cảnh khó khăn, thuộc diện hộ nghèo có Giấy chứng nhận hộ nghèo của địa phương nên cấp sơ thẩm miễn toàn bộ số tiền án phí cho nguyên đơn là phù hợp với quy định tại điểm d khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016 ngày 30/12/2016 về mức thu, miễn, giản, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Về nghĩa vụ chịu án phí của bị đơn: Ông Phạm Ngọc H phải chịu án phí đối với số tiền 222.893.000đ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận, tương ứng với số tiền án phí là: 11.144.000đ theo quy định tại khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016 ngày 30/12/2016.

[6.2] Do không chấp nhận kháng cáo nên Ông Phạm Ngọc H phải chịu án phí phúc thẩm theo quy định tại khoản 1 Điều 148 Bộ luật Tố tụng dân sự, khoản 1 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/NQ- UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào:

- Khoản 1 Điều 74, Điều 91, 92, khoản 1 Điều 148 và khoản 3 Điều 296 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Điều 305, từ Điều 581 đến 587, 589 Bộ luật Dân sự 2005;

- Khoản 2 và khoản 3 Điều 155, Điều 166, Điều 429 của Bộ luật Dân sự năm 2015

- Điều 106, khoản 2 Điều 110 Luật Đất đai 2003, sửa đổi bổ sung năm 2009;

- Điểm d khoản 1 Điều 12, khoản 2 Điều 26, khoản 1 Điều 29 Nghị quyết số: 326/2016/NQ- UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án;

Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn là Ông Phạm Ngọc H;

Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số: 44/2021/DS-ST ngày 22 tháng 9 năm 2021 của Tòa án nhân dân quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng.

Xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của đồng nguyên đơn bà Nguyễn Thị Xuân T và người kế thừa quyền và nghĩa vụ của đồng nguyên đơn là ông Trần Anh Đ (đã chết) là bà Nguyễn Thị Xuân T và ông Trần Đức A và Trần Đức T đối với bị đơn Ông Phạm Ngọc H về “Tranh chấp về nghĩa vụ giao lại tài sản, lợi ích theo hợp đồng uỷ quyền”.

1.1. Buộc Ông Phạm Ngọc H có nghĩa vụ trả lại cho bà Nguyễn Thị Xuân T và người kế thừa quyền và nghĩa vụ của ông Trần Anh Đ là bà Nguyễn Thị Xuân T và ông Trần Đức A và Trần Đức T số tiền 222.893.000 đồng (Hai trăm hai mươi hai triệu, tám trăm chin mươi ba ngàn đồng), trong đó nợ gốc là 200.000.000 đồng và tiền lãi phát sinh là 22.893.000 đồng.

1.2. Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật (đối với trường hợp cơ quan thi hành án có quyền chủ động ra quyết định thi hành án) hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với khoản tiền phải trả cho người được thi hành) cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

2. Không chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Nguyễn Thị Xuân T và người kế thừa quyền và nghĩa vụ của ông Trần Anh Đ là bà Nguyễn Thị Xuân T và ông Trần Đức A và Trần Đức T đối với số tiền là 445.507.000 đồng (Bốn trăm bốn mươi lăm triệu, năm trăm lẻ bảy ngàn đồng).

3. Án phí dân sự:

3.1. Án phí sơ thẩm:

a. Bà Nguyễn Thị Xuân T và người kế thừa quyền và nghĩa vụ của ông

Trần Anh Đ là bà Nguyễn Thị Xuân T và ông Trần Đức A và Trần Đức T được miễn toàn bộ tiền án phí dân sự sơ thẩm.

b. Ông Phạm Ngọc H phải chịu án phí dân sự sơ thẩm là 11.144.000 đồng (Mười một triệu, một trăm bốn mươi bốn ngàn đồng).

3.2. Án phí phúc thẩm: Ông Phạm Ngọc H phải chịu án phí phúc thẩm là 300.000 đồng, được trừ vào số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp là 300.000 đồng, theo Biên lai thu số 356 ngày 07/10/2021 của Chi cục Thi hành án dân sự quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng.

4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

5. Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án, người phải thi hành án có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc cưỡng chế thi hánh án theo quy định tại Điều 6,7,9 Luật thi hành án dân sự. Thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.