Bản án 06/2026/HNGĐ-PT — Tranh chấp về cấp dưỡng

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền trình bày: Bà và ông Phùng Ngọc Hưng trước đây là vợ chồng, đăng ký kết hôn vào ngày 04/5/2009 tại UBND phường Long Hương, thành phố Bà Rịa, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, vợ chồng có 01 con chung là cháu Phùng Ngô Ngọc Huy, sinh ngày 01/12/2010. Vợ chồng bà đã ly hôn theo Bản án số 20/2022/HNGĐ-ST ngày 09/8/2022 của Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Tại phần Quyết định của bản án đã tuyên giao con chung cháu Phùng Ngô Ngọc Huy cho ông Hưng trực tiếp chăm sóc nuôi dưỡng, bà Hiền không phải đóng góp tiền cấp dưỡng nuôi con. Sau khi bản án có hiệu lực cháu Huy về sống với ông Hưng. Đến tháng 10 năm 2023 ông Hưng bị bắt tạm giam trong một vụ án hình sự thì cháu Huy được bà đón về nuôi dưỡng, sau đó bà làm đơn gửi Tòa án yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi dưỡng con chung. Tại bản án số 13/2024/HNGĐ- ST ngày 25/6/2024 của Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình đã quyết định giao cho bà Ngô Thanh Hiền được quyền trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng con chung Phùng Ngô Ngọc Huy, ông Phùng Ngọc Hưng không phải cấp dưỡng nuôi con chung do bà Ngô Thanh Hiền không yêu cầu. Ngày 29/7/2024, bản án số 13/2024/HNGĐ- ST ngày 25/6/2024 của Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình bị ông Hưng kháng cáo nhưng sau đó đại diện theo ủy quyền của ông Hưng rút kháng cáo nên bản án số 13/2024/HNGĐ- ST ngày 25/6/2024 của Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình có hiệu lực pháp luật.

Theo bà Hiền thì hiện tại hoàn cảnh kinh tế của bà gặp rất nhiều khó khăn nên không đảm bảo đầy đủ nhu cầu sinh hoạt, học tập, chăm sóc y tế cho con. Trong khi đó ông Phùng Ngọc Hưng hiện đang có khối tài sản trị giá rất lớn (tài sản nhà đất trị giá khoảng trên 10 tỷ đồng) thuộc quyền sở hữu riêng của ông Hưng. Vì vậy bà Hiền yêu cầu ông Phùng Ngọc Hưng thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con chung là cháu Phùng Ngô Ngọc Huy với mức 12.000.000 đồng/tháng. Thời gian cấp dưỡng từ ngày 06/10/2023 (ngày cháu Phùng Ngô Ngọc Huy thực tế về ở với mẹ) cho đến khi cháu đủ 18 tuổi.

Quá trình giải quyết vụ án bà Hiền cung cấp các tài liệu, chứng cứ: Bản án số 05/2024/HNGĐ-PT ngày 05/3/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Bình (về chia tài sản chung sau ly hôn). Các hình ảnh mà theo bà là hình ảnh về các tài sản của ông Hưng gồm ngôi nhà tại địa chỉ 613 Lý Thường Kiệt, phường Đồng Thuận, tỉnh Quảng Trị; ngôi nhà tại địa chỉ PG09 Lê Trực, phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị; xe ô tô vinfast 04 chỗ màu bạc, biển kiểm soát 73A-178.09 ….

Sau khi thụ lý vụ án Tòa án đã tống đạt các Văn bản tố tụng cho bị đơn ông Phùng Ngọc Hưng thông qua Trại Giam Nghĩa An.

Bị đơn, ông Phùng Ngọc Hưng tại bản tự khai ngày 29/7/2025 có xác nhận của Trại giam Nghĩa An, ông Hưng trình bày:

Ông bị bắt giam vào lúc 03 giờ ngày 02/10/2023. Tại thời điểm ông Hưng bị bắt thì cháu Huy đang ở với ông tại nhà số PG9 Lê Trực, phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị. Sau khi bị bắt ông không có thông tin gì về con. Đến cuối tháng 12/2023, cán bộ điều tra mới cho ông biết cháu Huy được mẹ đưa về nuôi nhưng ông không mong muốn điều đó vì ông biết cháu Huy không muốn ở với mẹ (lời nói của Huy khi vào thăm ông tại Trại giam Hòa Sơn). Lúc đó ông có một khoản tiền hơn 200.000.000 đồng nên đã tự đề nghị với bạn ông là bà Hoàng Mỹ Thủy tài trợ cho con các chi phí là 12 triệu đồng/tháng nhưng sau đó ông được luật sư của ông thông báo là bà Hiền không chịu nhận với lý do là hoàn toàn không cần. Có lần con gái ông chuyển tiền cho bà Hiền và bà Hiền đã từ chối không nhận, chuyển trả lại vì lúc đó bà Hiền đang tranh chấp quyền nuôi con với ông. Ông Hưng trình bày khi ly hôn ông đã chuyển cho bà Hiền 02 căn hộ tại phường Thủ Đức, thành phố Hồ Chí Minh và chính ông đã tìm người thuê cho bà Hiền hai căn hộ đó với số tiền 15.000.000 đồng/tháng. Tiền cho thuê nhà được chuyển vào tài khoản cá nhân bà Hiền. Hiện tại bà Hiền và con trai ông đang sống tại căn nhà của ông ở số 613 Lý Thường Kiệt, phường Đồng Thuận, tỉnh Quảng Trị và sử dụng mọi tiện nghi sinh hoạt có trong nhà và xe ô tô, xe máy. Theo ông Hưng tại phiên tòa tranh chấp quyền nuôi con, bà Hiền đã phải kê khai đủ khả năng tài chính thì tòa mới trao quyền nuôi con cho bà và đó cũng là lý do bà Hiền đã từ chối tiền hỗ trợ nuôi con từ ông. Hiện ông không còn tiền, các tài sản đang bị đóng băng, ông lại đang ở tù nên hoàn toàn bất lực trong việc hỗ trợ nuôi con nên chờ đến ngày ông ra tù thì mọi việc mới giải quyết.

Tại bản tự khai ngày 23/9/2025 ông Hưng trình bày hiện tại ông có 01 chiếc xe ô tô con Peugeot 3008 hiện bà Hiền đang sử dụng (xe đứng tên Công ty Ánh Sáng Vì sao do ông đứng tên thành lập trước hôn nhân) nên là tài sản của ông. Ông muốn bán xe để lấy tiền hỗ trợ cho con ăn học vì hiện tại ông đang là phạm nhân không có tiền để nuôi con, ông bác bỏ việc cấp dưỡng nuôi con.

Ngày 19/9/2025, ông Phùng Ngọc Hưng đã ủy quyền cho bà Hoàng Mỹ Thủy tham gia giải quyết vụ án, giấy ủy quyền có xác nhận của Trại giam Nghĩa An.

Bản án hôn nhân và gia đình sơ thẩm số: 30/2025/HNGĐ-ST ngày 28/11/2025 của Toà án nhân dân khu vực 1 - Quảng Trị quyết định:

Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 271, Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Áp dụng khoản 2 Điều 82, khoản 1 Điều 107, Điều 110, Điều 116 Luật hôn nhân và gia đình, Điều 468 Bộ luật dân sự, xử:

Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền: Buộc ông Phùng Ngọc Hưng phải cấp dưỡng nuôi con chung Phùng Ngô Ngọc Huy, sinh ngày 01/12/2010 mỗi tháng 2.500.000 đồng (Hai triệu năm trăm nghìn đồng) kể từ tháng 11 năm 2025 cho đến khi cháu Phùng Ngô Ngọc Huy đủ 18 tuổi. Khi có lý do chính đáng, mức cấp dưỡng có thể thay đổi. Việc thay đổi mức cấp dưỡng do các bên thỏa thuận; Nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.

Ngoài ra Bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo theo quy định.

Ngày 11/12/2025, nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền có Đơn kháng cáo đề nghị Toà án cấp phúc thẩm sửa Bản án sơ thẩm theo hướng chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn buộc bị đơn cấp dưỡng nuôi con mỗi tháng 12.000.000 đồng kể từ ngày 06/10/2023 cho đến khi con chung đủ 18 tuổi.

Trong giai đoạn chuẩn bị xét xử phúc thẩm, nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền có cung cấp cho Toà án 01 đơn trình bài ý kiến, 01 đơn đề nghị xác minh điều kiện kinh tế cùng các tài liệu, chứng cứ khác.

Tại phiên tòa phúc thẩm, nguyên đơn giữ nguyên kháng cáo. Bị đơn vắng mặt và đại diện theo ủy quyền có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Quảng Trị phát biểu ý kiến về việc giải quyết vụ án:

+ Về tố tụng: Người tiến hành tố tụng và người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng quy định của pháp luật về tố tụng.

+ Về nội dung: Đề nghị không chấp nhận kháng cáo, giữ nguyên bản án sơ thẩm số 30/2025/HNGĐ-ST ngày 28/11/2025 của Toà án nhân dân khu vực 1 - Quảng Trị.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Tại khoản 1 Điều 116 Luật hôn nhân và gia đình quy định: “Mức cấp dưỡng do người có nghĩa vụ cấp dưỡng và người được cấp dưỡng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng, nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết”. Căn cứ theo quy định tại Điều 7 Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao: “Tiền cấp dưỡng cho con là toàn bộ chi phí cho việc nuôi dưỡng, học tập của con và do các bên thỏa thuận. Trường hợp các bên không thoả thuận được thì Tòa án quyết định mức cấp dưỡng căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng. Mức cấp dưỡng do Tòa án quyết định nhưng không thấp hơn một nửa tháng lương tối thiểu vùng tại nơi người cấp dưỡng đang cư trú cho mỗi tháng đối với mỗi người con” và Điều 16 Nghị định số 70/2001/NĐ-CP ngày 03/10/2001 của Chính phủ thì khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng là “có thu nhập thường xuyên hoặc tuy không có thu nhập thường xuyên nhưng còn tài sản sau khi đã trừ đi chi phí thông thường cần thiết cho cuộc sống của người đó”.

Xét thấy, ông Hưng đang là người phải chấp hành án phạt tù, nguyên đơn bà Hiền không chứng minh được mức thu nhập hàng tháng của ông Hưng nên không có cơ sở để xác định về mức thu nhập của người có nghĩa vụ cấp dưỡng. Ngoài ra, bà Hiền cho rằng ông Hưng hiện có khối tài sản có giá trị lớn nhưng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ về khối tài sản này, các văn bản thoả thuận chia tài sản chung sau ly hôn được bà Hiền ông Hưng lập từ năm 2022 và bà Hiền không cung cấp được cho Toà án chứng cứ xác định tình trạng hiện tại của tài sản, ai đang trực tiếp quản lý, sử dụng. Do đó, không có cơ sở nhận định khối tài sản này đang thuộc ông Hưng quản lý sử dụng. Bị đơn ông Hưng chỉ thừa nhận hiện ông có tài sản riêng là ngôi nhà tại địa chỉ số 613 Lý Thường Kiệt và chiếc xe ô tô Peugeot 3008 (xe đứng tên Công ty Ánh Sáng vì sao nhưng là tài sản của riêng ông) nhưng các tài sản này hiện bà Hiền và con chung của ông bà đang trực tiếp sử dụng.

Việc Toà án cấp sơ thẩm căn cứ Nghị định số 70/2001/NĐ-CP ngày 03/10/2001 của Chính phủ quy định về nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng và các quy định khác của pháp luật để xác định mức cấp dưỡng 2.500.000 đồng là phù hợp.

Bà Hiền yêu cầu ông Hưng cấp dưỡng nuôi con từ ngày cháu Huy về sống với bà (ngày 06/10/2023). Tuy nhiên, Hội đồng xét xử thấy rằng tại thời điểm này theo quyết định tại bản án ly hôn là do ông Hưng chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Huy và tại bản án số 13/2024/HNGĐ- ST ngày 25/6/2024 của Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình về “Tranh chấp thay đổi quyền nuôi con” bà Hiền cũng tự nguyện không yêu cầu ông Hưng đóng góp cấp dưỡng. Nên nghĩa vụ cấp dưỡng đối với con chung chỉ phát sinh kể từ thời điểm Tòa án xét xử sơ thẩm vụ án này.

Do đó, kháng cáo của nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền là không có căn cứ chấp nhận, cần giữ nguyên quyết định của án sơ thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 271, Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; Áp dụng khoản 2 Điều 82, khoản 1 Điều 107, Điều 110, Điều 116 Luật hôn nhân và gia đình; Điều 468 Bộ luật dân sự: Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền, giữ nguyên bản án hôn nhân và gia đình số 30/2025/HNGĐ-ST ngày 28/11/2025 của Toà án nhân dân khu vực 1 - Quảng Trị. xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Ngô Thanh Hiền, buộc ông Phùng Ngọc Hưng phải cấp dưỡng nuôi con chung Phùng Ngô Ngọc Huy, sinh ngày 01/12/2010 mỗi tháng 2.500.000 đồng (Hai triệu năm trăm nghìn đồng) kể từ tháng 11 năm 2025 cho đến khi cháu Phùng Ngô Ngọc Huy đủ 18 tuổi.

Khi có lý do chính đáng, mức cấp dưỡng có thể thay đổi. Việc thay đổi mức cấp dưỡng do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.

Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với các khoản tiền phải trả cho người được thi hành án) cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 468 Bộ luật Dân sự.

2. Về án phí phúc thẩm: Bà Ngô Thanh Hiền được miễn án phí dân sự phúc thẩm.

3. Các quyết định khác của Bản án không có kháng cáo, không bị kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án là ngày 03/4/2026.