Bản án 06/2019/HNGĐ-ST — Tranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Trong đơn khởi kiện ngày 01 tháng 12 năm 2018, bản tự khai và tại phiên tòa hôm nay nguyên đơn là anh Trần V trình bày:

Tôi và chị Nguyễn Thị H tự nguyện chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 2011 đến nay nhưng không đăng ký kết hôn. Đến nay vợ chồng không còn tình cảm và không thể tiếp tục sống chung được nữa, vì vậy tôi đề nghị Tòa án giải quyết không công nhận chúng tôi là vợ chồng.

Tôi và chị H có với nhau 01 con chung là Trần Thảo N, sinh ngày 15/12/2012. Tôi xin được nuôi con chung, tôi không yêu cầu chị H cấp dưỡng nuôi con. Hiện nay tôi đang làm phụ quán phở cho mẹ, mỗi tháng thu nhập 5.000.000đ.

Về tài sản chung, nợ chung không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Về án phí tôi tự nguyện chịu toàn bộ.

Ngoài ra tôi không có yêu cầu gì khác.

Tại biên bản lấy lời khai ngày 15/01/2019 và tại phiên tòa hôm nay bị đơn chị Nguyễn Thị Hường trình bày:

Giữa tôi và anh Trần V có quan hệ sống chung như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn, tự nguyện chung sống từ năm 2011 đến nay. Vợ chồng có nhiều mâu thuẫn, anh V là người không có trách nhiệm gì với vợ con, đánh đập tôi, khi nào thích thì anh V ở nhà, không thích thì anh V bỏ đi. Cuộc sống gia đình không có ý nghĩa gì. Nay anh V có đơn yêu cầu Tòa án giải quyết không công nhận là vợ chồng, tôi đồng ý, không có ý kiến gì. Trước đây tôi cũng có nguyện vọng đi đăng ký kết hôn nhưng anh V không đi, nên đến nay hai vợ chồng không đăng ký kết hôn.

Về con chung: Tôi và anh V có một con chung là cháu Trần Thảo N, sinh ngày 15/12/2012. Nếu ly hôn tôi xin được nuôi con chung, tôi không đồng ý để anh V nuôi con. Vì anh V không có trách nhiệm với gia đình, anh V hay hành hung đánh đập tôi, không có trách nhiệm với con, một mình tôi đứng ra lo lắng chăm sóc cho con. Tôi không yêu cầu anh V phải cấp dưỡng nuôi con vì hiện nay tôi đang làm bán quán cà phê tại nhà, có thu nhập và đủ điều kiện để nuôi con; anh V không làm ra thu nhập chỉ phụ mẹ bán quán phở ở nhà. Về nhà mọi việc ăn ở do tôi lo hết.

Tài sản chung và nợ chung: Không yêu cầu Tòa án giải quyết.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có tại hồ sơ vụ án và lời khai tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa; trên cơ sở xem xét, đánh giá khách quan, đầy đủ, toàn diện, trong mối liên hệ giữa các tài liệu, chứng cứ Hội đồng xét xử nhận định về vụ án như sau:

Vieäc chò H vaø anh V töï nguyeän chung soáng vôùi nhau nhö vôï choàng töø naêm 2011 ñeán nay khoâng ñaêng kyù keát hoân laø ñaõ khoâng tuaân thuû quy ñònh taïi Ñieàu 11 cuûa Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2000 nay laø Ñieàu 9 Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2014.

Khoaûn 1 Ñieàu 11 cuûa Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2000 quy ñònh:

Vieäc keát hoân phaûi ñöôïc ñaêng kyù vaø do cô quan Nhaø nöôùc coù thaåm quyeàn (Sau ñaây goïi chung laø cô quan ñaêng kyù keát hoân) thöïc hieän theo nghi thöùc quy ñònh taïi Ñieàu 14 cuûa Luaät naøy.

Moïi nghi thöùc keát hoân khoâng theo quy ñònh taïi Ñieàu 14 cuûa Luaät naøy ñeàu khoâng coù giaù trò phaùp lyù.

Nam nöõ khoâng ñaêng kyù keát hoân maø chung soáng vôùi nhau nhö vôï choàng thì khoâng ñöôïc phaùp luaät coâng nhaän laø vôï choàng.

...

Xeùt yeâu caàu cuûa anh Trần V, do cuoäc soáng vôï choàng coù nhieàu maâu thuaãn baát ñoàng quan ñieåm, vôï choàng khoâng còn tình cảm, khoâng coøn quan taâm ñeán nhau, soáng khoâng coù haïnh phuùc ñeà nghò Toøa aùn không công nhận là vợ chồng, chị Nguyễn Thị H cũng đồng ý, không có ý kiến gì, yêu cầu này là có cô sôû, vì anh chò ñaõ khoâng tieán haønh ñaêng kyù keát hoân theo quy ñònh cuûa phaùp luaät.

Taïi muïc 3 cuûa Nghò quyeát soá 35/2000/QH10 ngaøy 09 thaùng 6 naêm 2000 cuûa Quoác hoäi veà vieäc thi haønh Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình coù quy ñònh:

b.Nam vaø nöõ chung soáng vôùi nhau nhö vôï choàng töø ngaøy 03/01/1987 ñeán ngaøy 01/01/2001, maø coù ñuû ñieàu kieän keát hoân theo quy ñònh cuûa Luaät naøy coù nghóa vuï ñaêng kyù keát hoân trong thôøi haïn hai naêm, keå töø ngaøy Luaät naøy coù hieäu löïc cho ñeán ngaøy 01/01/2003; trong thôøi haïn naøy maø hoï khoâng ñaêng kyù keát hoân, nhöng coù yeâu caàu ly hoân thì Toøa aùn aùp duïng caùc quy ñònh veà ly hoân cuûa Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2000 ñeå giaûi quyeát.

Töø sau ngaøy 01/01/2003 maø hoï khoâng ñaêng kyù keát hoân thì aùp duïng phaùp luaät khoâng coâng nhaän hoï laø vôï choàng;

Nhö vaäy anh Việt và chị Hường phaûi ñi ñaêng kyù keát hoân theo quy ñònh nhöng anh chò ñaõ khoâng thöïc hieän, theå hieän yù thöùc chaáp haønh phaùp luaät chöa nghieâm tuùc caàn phaûi töï ruùt kinh nghieäm cho baûn thaân.

Taïi ñieåm b muïc 2 cuûa Thoâng tö lieân tòch soá: 01/2001/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP, ngaøy 03/01/2001 cuûa Toøa aùn nhaân daân toái cao, Vieän kieåm saùt nhaân daân toái cao, Boä Tö phaùp höôùng daãn veà vieäc thi haønh Nghò quyeát soá: 35/2000/QH10 ngaøy 09/6/2000 cuûa Quoác hoäi veà thi haønh Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình quy ñònh:

b. Keå töø sau ngaøy 01/01/2003 maø hoï khoâng ñaêng kyù keát hoân, thì theo quy ñònh taïi ñieåm b Khoaûn 3 Nghò quyeát soá 35 cuûa Quoác hoäi hoï khoâng ñöôïc coâng nhaän laø vôï choàng; neáu moät beân hoaëc caû hai beân coù yeâu caàu ly hoân, thì Toøa aùn thuï lyù vuï aùn ñeå giaûi quyeát vaø aùp duïng ñieåm b Khoaûn 3 Nghò quyeát soá 35 cuûa Quoác hoäi, Khoaûn 1 Ñieàu 11 Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2000, baèng baûn aùn tuyeân boá khoâng coâng nhaän hoï laø vôï choàng; neáu hoï coù yeâu caàu veà nuoâi con vaø chia taøi saûn, thì Toøa aùn aùp duïng Khoaûn 2 vaø Khoaûn 3 Ñieàu 17 Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2000 ñeå giaûi quyeát theo thuû tuïc chung.

Hôn nöõa theo quy ñònh taïi Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình naêm 2014 thì:

Khoaûn 1 Ñieàu 14 quy ñònh: Nam, nöõ coù ñuû ñieàu kieän keát hoân theo quy ñònh cuûa Luaät naøy chung soáng vôùi nhau nhö vôï choàng maø khoâng ñaêng kyù keát hoân thì khoâng laøm phaùt sinh quyeàn, nghóa vuï giöõa vôï vaø choàng. …

Khoaûn 2 Ñieàu 53 quy ñònh: Trong tröôøng hôïp khoâng ñaêng kyù keát hoân maø coù yeâu caàu ly hoân thì Toøa aùn thuï lyù vaø tuyeân boá khoâng coâng nhaän quan heä vôï choàng theo quy ñònh taïi Khoaûn 1 Ñieàu 14 cuûa Luaät naøy; …

Do vaäy quan heä chung soáng nhö vôï choàng giöõa anh V và chị H phaûi ñöôïc giaûi quyeát baèng baûn aùn tuyeân boá anh chò khoâng phaûi laø vôï choàng.

Veà con chung: Anh V và chị H có một con chung là cháu Trần Thảo N, sinh ngày 15/12/2012. Hai bên đều có nguyện vọng được nuôi con chung và không yêu cầu bên kia phải cấp dưỡng nuôi con. Xét thấy đây là nguyện vọng chính đáng hợp pháp của các bên, nhưng xét quyền lợi về mọi mặt của con, đảm bảo con được phát triển tốt; từ trước đến nay con vẫn ở chung với chị Nguyễn Thị H được chăm sóc, nuôi dưỡng bình thường, vì vậy cần giao cháu Trần Thảo N cho chị Nguyễn Thị H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi cháu N thành niên hoặc đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

Chị H không yêu cầu anh V phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Người không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi.

Sau khi ly hôn, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở.

Người không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của người đó.

Trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức theo quy định của pháp luật, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con hoặc quyết định việc cấp dưỡng.

Veà taøi saûn vaø nôï chung: Hai bên töï thoûa thuaän khoâng yeâu caàu Toøa aùn giaûi quyeát, neân HÑXX khoâng ñeà caäp ñeán trong phaàn quyeát ñònh.

Veà tiền aùn phí: Tieàn aùn phí ly hoân sô thaåm laø 300.000ñ anh Trần V töï nguyeän noäp sung quyõ Nhaø nöôùc.

*Tại phiên tòa hôm nay đại diện viện kiểm sát phát biểu ý kiến: Trong quá trình chuẩn bị xét xử và tại phiên tòa hôm nay, Tòa án và Hội đồng xét xử đã chấp hành đúng theo các thủ tục, trình tự tố tụng mà pháp luật quy định về việc thụ lý vụ án, chuẩn bị xét xử, thu thập chứng cứ, có đủ cơ sở để giải quyết vụ án. Đối với các đương sự đã chấp hành đầy đủ các quy định của pháp luật tố tụng. Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ra bản án không công nhận anh Việt và chị Hường là vợ chồng ; giao cháu Trần Thảo N cho chị Nguyễn Thị H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

- Caên cöù Khoaûn 1 Ñieàu 28; ñieåm a Khoaûn 1 Ñieàu 35; ñieåm a Khoaûn 1 Ñieàu 39, Ñieàu 266 cuûa Boä luaät toá tuïng daân söï:

- Aùp duïng Khoaûn 1 Ñieàu 11, caùc Ñieàu 85, 87 cuûa Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình năm 2000 vaø ñieåm b Khoaûn 3 Nghò quyeát soá 35/2000/QH10; Khoản 1 Điều 9, Khoản 1 Điều 14, Điều 51, 53, Khoản 1 Điều 131 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014:

Tuyeân boá khoâng coâng nhaän anh Traàn V vaø chị Nguyễn Thị H có quan hệ vôï choàng.

- Aùp duïng caùc Ñieàu 15, Ñieàu 58, 81, 82, 83 vaø Ñieàu 84 cuûa Luaät Hoân nhaân vaø Gia ñình năm 2014:

Anh Trần V và chị Nguyễn Thị H có một con chung là cháu Trần Thảo N, sinh ngày 15/12/2012.

Giao cháu Trần Thảo N cho chị Nguyễn Thị H trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi cháu N thành niên hoặc đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

Chị H không yêu cầu anh V phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Người không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi.

Sau khi ly hôn, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở.

Người không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của người đó.

Trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức theo quy định của pháp luật, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con hoặc quyết định việc cấp dưỡng.

-Caên cöù vaøo Ñieàu 143, 144, 147 vaø Ñieàu 273 cuûa Boä luaät toá tuïng daân söï; Điều 24, 26, Khoản 5 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/NQ-UBTVQH14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng Án phí và Lệ phí Tòa án của Ủy ban Thường vụ Quốc hội;

Anh Trần V töï nguyeän noäp 300.000ñ (Ba traêm nghìn ñoàng) tieàn aùn phí ly hoân sô thaåm, nhöng ñöôïc tröø vaøo soá tieàn taïm öùng aùn phí anh V ñaõ noäp 300.000ñ theo bieân lai thu tieàn taïm öùng aùn phí soá: 0004274, ngày 04 tháng 12 năm 2018 cuûa Chi cuïc Thi haønh aùn Daân söï thaønh phoá Pleiku, tænh Gia Lai.

Anh V ñaõ noäp ñuû tieàn aùn phí.

Baùo cho caùc ñöông söï bieát coù quyeàn khaùng caùo baûn aùn naøy trong haïn 15 ngaøy keå töø ngaøy tuyeân aùn hoâm nay leân Toøa aùn nhaân daân tænh Gia Lai ñeå xin xeùt xöû phuùc thaåm.

Tröôøng hôïp baûn aùn, quyeát ñònh ñöôïc thi haønh theo quy ñònh taïi Ñieàu 2 Luaät Thi haønh aùn daân söï thì ngöôøi ñöôïc thi haønh aùn daân söï, ngöôøi phaûi thi haønh aùn daân söï coù quyeàn thoaû thuaän thi haønh aùn, quyeàn yeâu caàu thi haønh aùn, töï nguyeän thi haønh aùn hoaëc bò cöôõng cheá thi haønh aùn theo quy ñònh taïi caùc ñieàu 6, 7 vaø 9 Luaät Thi haønh aùn daân söï; thôøi hieäu thi haønh aùn ñöôïc thöïc hieän theo quy ñònh taïi Ñieàu 30 Luaät Thi haønh aùn daân söï.