Bản án 05/2018/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo"đơn"khởi"kiện"yêu"cầu"thay"đổi"trực"tiếp"nuôi"con"sau"khi"ly"hôn"và"các"lời" khai"trong"quá"trình"giải"quyết"vụ"án,"nguyên"đơn"anh"Nguyễn"Văn"C"trình"bày:"

!Anh!và!chị!Trần!Thị!D!đã!được!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Đ,!Thành!phố!Hà!Nội!giải! quyết!ly!hôn.!Tại!quyết!định!công!nhận!thuận!tình!ly!hôn!và!sự!thỏa!thuận!của!các!đương! sự!số!91/2015/QĐST-HNGĐ!ngày!04/9/2015!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Đ,!Thành!phố! Hà!Nội!thì!con!chung!của!anh!!C,!chị!D!là!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q,!sinh!ngày!24/3/2014! được!giao!cho!chị!Trần!Thị!D!trực!tiếp!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng.!Tuy!nhiên,!sau!khi!ly!hôn! ngày!29/12/2016!chị!D!đã!kết!hôn!với!người!khác.!Hiện!nay!chị!!đang!sống!cùng!gia!đình! chồng!tại!Đội!2,!xã!!L,!!huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội.!Việc!nuôi!dưỡng!chăm!sóc!!Cháu!Q! do!ông!!Trần!Quang!M!và!bà!!Trần!Thị!S!là!ông!bà!ngoại!của!cháu!thực!hiện,!thỉnh!thoảng! chị!D!mới!về!thăm!con.!Do!không!có!mẹ!ở!bên!cạnh!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng!nên!!Cháu!Q! thường!hay!ốm!đau,!thường!xuyên!phải!nghỉ!học.!!Cháu!Q!không!bạo!dạn!như!các!bạn! cùng!tuổi.!

Hiện!nay!chị!Trần!Thị!D!đang!sinh!sống!cùng!gia!đình!chồng!mới!tại!Đội!2,!xã!!L,!! huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội,!không!trực!tiếp!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng!con.!Việc!này!ảnh! hưởng!rất!lớn!đến!việc!đảm!bảo!nuôi!con!chung.!!Hiện!tại!anh!chưa!lấy!vợ,!có!công!việc,! thu!nhập!ổn!định.!Để!đảm!bảo!cuộc!sống!của!con,!anh!đề!nghị!Tòa!án!giao!con!Nguyễn! Văn!Quang!cho!anh!trực!tiếp!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng,!anh!!C!không!yêu!cầu!chị!D!cấp! dưỡng!nuôi!con!chung.! !

-"Tại"các"lời"khai"và"các"buổi"hòa"giải"bị"đơn"chị"Trần"Thị"D"trình"bày:"Chị!đồng!ý! với!lời!khai!của!anh!Nguyễn!Văn!C!về!vấn!đề!anh!chị!đã!ly!hôn.!Tại!quyết!định!công!nhận! thuận! tình! ly! hôn! và! sự! thỏa! thuận! của! các! đương! sự! số! 91/2015/QĐST-HNGĐ! ngày! 04/9/2015!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Đ,!Thành!phố!Hà!Nội!đã!giao!con!chung!của!chị!và! anh!!C!là!Nguyễn!Văn!Quang,!sinh!ngày!24/3/2014!cho!chị!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng.!!Quá! trình! ! Cháu! Nguyễn! Văn! Q! ở! với! mẹ! cuộc! sống! rất! tốt.! Chị! đã! lấy! chồng! từ! ! ngày! 29/12/2016!về!ở!gia!đình!nhà!chồng!tại!Đội!2,!xã!!L,!!huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội!để!lại!! Cháu!Q!cho!ông!bà!ngoại!chăm!sóc,!nhưng!chị!vẫn!quan!tâm!đến!con.!Chị!thường!xuyên! đến!thăm!con,!gửi!tiền!ăn,!tiền!đóng!học!cho!ông!Mạnh,!bà!Sắc!(là!ông!bà!ngoại!của!!Cháu! Q)!thay!chị!nộp!cho!trường!mầm!non!xã!T!nơi!!Cháu!Q!học!tập.!Do!không!ở!gần!con!nên! chị!không!trực!tiếp!đưa!đón!con!đi!học!nhưng!con!ốm!đau!chị!đều!biết,!vẫn!hỏi!han!quan! tâm,!gửi!tiền!để!ông!bà!ngoại!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng!!Cháu!Q.!Trước!đây!tuần!nào!chị!cũng! về!thăm!con,!nhưng!thời!gian!gần!đây!chị!có!thai,!sức!khỏe!không!đảm!bảo!nên!chị!!không! thường!xuyên!về!thăm!con!nhưng!chị!vẫn!đảm!bảo!được!cuộc!sống!cho!con.!Do!vậy!chị! không!đồng!ý!giao!con!Nguyễn!Văn!Quang!cho!anh!Nguyễn!Văn!C!nuôi!dưỡng.! !

-!Trong"các"lời"khai"người"có"quyền"lợi,"nghĩa"vụ"liên"quan"ông""Trần"Quang"M,""bà"" Trần"Thị"S"trình"bày:!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q!là!cháu!ngoại!của!ông!bà.!!Cháu!Q!ở!cùng!ông! bà!từ!khi!bố!mẹ!cháu!ly!hôn.!Hiện!nay!mẹ!!Cháu!Q!là!chị!Trần!Thị!D!đã!lấy!chồng!về!ở!! Đội!2,!xã!!L,!!huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội.!Mặc!dù!không!ở!bên!cạnh!nhưng!chị!D!vẫn! thường!xuyên!lên!thăm!con,!gửi!tiền!ông!bà!đóng!học!cho!!Cháu!Q.!Thời!gian!gần!đây!chị! D!mới!có!thai,!sức!khỏe!không!đảm!bảo!nên!ít!đến!thăm!con,!nhưng!chị!D!vẫn!gửi!tiền!để! ông!bà!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng!!Cháu!Q.!Hiện!nay!ông!bà!làm!nghề!tự!do!thường!xuyên!ở! nhà!có!nhiều!thời!gian!chăm!sóc,!nuôi!đưỡng,!đưa!đón!!Cháu!Q!đi!học.!Ông!bà!không!đồng! ý!về!việc!anh!Nguyễn!Văn!C!đề!nghị!được!nuôi!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q.!Hiện!nay!con!gái! ông!bà!là!chị!Trần!Thị!D!đã!lấy!chồng!không!có!điều!kiện!trực!tiếp!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng!! Cháu!Q,!ông!bà!đề!nghị!Tòa!án!giao!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q!cho!ông!bà!nuôi!dưỡng.! !

Tại!phiên!tòa!anh!Nguyễn!Văn!C!vẫn!giữ!nguyên!yêu!cầu!khởi!kiện!thay!đổi!người! trực!tiếp!nuôi!con!sau!khi!ly!hôn.!Chị!Trần!Thị!D!vẫn!giữ!nguyên!ý!kiến!không!đồng!ý!thay! đổi!người!trực!tiếp!nuôi!con!sau!khi!ly!hôn.!

Đại!diện!Viện!kiểm!sát!nhân!dân!huyện!Đ!phát!biểu!ý!kiến!về!việc!tuân!theo! pháp!luật!của!những!người!tiến!hành!tố!tụng,!người!tham!gia!tố!tụng!trong!quá!trình! giải!quyết!vụ!án!kể!từ!khi!thụ!lý!cho!đến!trước!thời!điểm!Hội!đồng!xét!xử!nghị!án! và!phát!biểu!ý!kiến!về!việc!giải!quyết!vụ!án!đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!căn!cứ!vào!các! điều!81,!82,!83,!84!của!Luật!Hôn!nhân!và!gia!đình!xử!chấp!nhận!yêu!cầu!thay!đổi!!người! nuôi!con!sau!khi!ly!hôn!của!anh!Nguyễn!Văn!C.!Giao!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q,!sinh!ngày! 24/3/2014!cho!anh!Nguyễn!Văn!C!trực!tiếp!chăm!sóc,!giáo!dục!và!nuôi!dưỡng,!do!anh!!C! không!yêu!cầu!chị!D!cấp!dưỡng!nuôi!con!chung!nên!không!giải!quyết!vấn!đề!cấp!dưỡng! nuôi!con.!

Sau!khi!nghiên!cứu!các!tài!liệu!có!trong!hồ!sơ!vụ!án!được!thẩm!tra!tại!phiên!tòa!và! căn!cứ!vào!kết!quả!tranh!luận!tại!phiên!tòa.! !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[1].!Về!tố!tụng: Quan!hệ!tranh!chấp!giữa!anh!Nguyễn!Văn!C!và!chị!Trần!Thị!D!là! “Tranh!chấp!về!thay!đổi!người!trực!tiếp!nuôi!con!sau!khi!ly!hôn”!thuộc!trường!hợp!qui! định!tại!khoản!3!Điều!28!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự.!!Bị!đơn!chị!Trần!Thị!D!có!hộ!khẩu! thường!trú!tại!Đội!2,!xã!!L,!!huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội.!Anh!!C!và!chị!D!có!văn!bản! thỏa!thuận!yêu!cầu!Tòa!án!nơi!cư!trú!của!nguyên!đơn!thụ!lý!giải!quyết!nên!vụ!án!thuộc! thẩm!quyền!giải!quyết!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Đ,!Thành!phố!Hà!Nội!theo!qui!định!tại! điểm!a!khoản!1!Điều!35;!điểm!b!khoản!1!Điều!39!của!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự.! !

Quá!trình!giải!quyết!vụ!án,!Tòa!án!đã!thực!hiện!việc!giao!các!văn!bản!tố!tụng!cho!! người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!để!các!đương!sự!thực!hiện!quyền!của!mình!theo! qui!định!pháp!luật,!tuy!nhiên!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!không!đến!Tòa!án! nên!việc!mở!phiên!họp!để!hoà!giải!vụ!án!cũng!không!tiến!hành!được.!Căn!cứ!vào!Điều! 220!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự,!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Đ,!Thành!phố!Hà!Nội!quyết!định!đưa! vụ!án!ra!xét!xử.!

![2].!Về!nội!dung!vụ!án:!Tại!quyết!định!công!nhận!thuận!tình!ly!hôn!và!sự!thỏa! thuận!của!các!đương!sự!số!91/2015/QĐST-HNGĐ!ngày!04/9/2015!của!Tòa!án!nhân!dân! huyện!Đ,!Thành!phố!Hà!Nội!đã!quyết!định:!Giao!con!chung!của!anh!!C,!chị!D!là!!Cháu! Nguyễn!Văn!Q,!sinh!ngày!24/3/2014!cho!chị!Trần!Thị!D!trực!tiếp!chăm!sóc,!nuôi!dưỡng,! anh!Nguyễn!Văn!C!cấp!dưỡng!nuôi!con!chung!với!chị!D!mỗi!tháng!1.000.000!đồng!kể!từ! tháng!8!!năm!2015!cho!đến!khi!!Cháu!Q!đủ!18!tuổi.!

Anh!Nguyễn!Văn!C!cho!rằng!chị!Trần!Thị!D!đã!lấy!chồng!hiện!nay!đang!sinh!sống! tại!gia!đình!nhà!chồng!ở!xã!!L,!!huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội.!Khoảng!cách!từ!nhà!chồng! đến!nhà!mẹ!đẻ!nơi!!Cháu!Q!sinh!sống!rất!xa,!chị!D!không!dành!nhiều!thời!gian!chăm!sóc,! nuôi!dưỡng!con,!để!con!chung!cho!ông!bà!ngoại!nuôi!dưỡng,!làm!ảnh!hưởng!đến!đời!sống,! sự!phát!triển!bình!thường!của!con.!!Cháu!Q!hay!đau!ốm!phải!nghỉ!học!ở!trường!mầm!non.! Cháu!không!phát!triển!bình!thường!như!những!đứa!trẻ!khác,!không!bạo!dạn,!nhút!nhát.! Hiện!nay!anh!làm!nghề!thợ!sẻ!gỗ,!công!việc,!thu!nhập!ổn!định,!đủ!điều!kiện!về!kinh!tế,!thời! gian!nuôi!dưỡng,!chăm!sóc!con!chung.!Vì!vậy,!anh!đề!nghị!Tòa!án!thay!đổi!việc!nuôi!con! Nguyễn!Văn!Quang!từ!chị!D!sang!anh!!C,!anh!!C!không!yêu!cầu!chị!D!cấp!dưỡng!nuôi!con! đối!với!!Cháu!Q.!

Quá!trình!giải!quyết!chị!D!không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!anh!!C.!Mặc!dù! đã!lấy!chồng!về!ở!tại!xã!!L,!!huyện!M,!Thành!phố!Hà!Nội!!nhưng!chị!vẫn!quan!tâm,!chăm! sóc!!Cháu!Q!đầy!đủ.!Chị!thừa!nhận!để!con!Nguyễn!Văn!Quang!cho!ông!bà!ngoại!là!ông!! Trần!Quang!M,!bà!!Trần!Thị!S!chăm!sóc!nuôi!dưỡng!nhưng!tiền!đóng!học!của!con!chị!vẫn! gửi!cho!ông!Mạnh,!bà!Sắc!đóng!hộ,!tiền!ăn!của!cháu!hàng!ngày!chị!vẫn!gửi!để!ông!bà!nuôi! dưỡng,!chăm!sóc!!Cháu!Q,!thỉnh!thoảng!chị!vẫn!đến!thăm!con.!Chị!thừa!!nhận!!Cháu!Q!sức! khỏe!yếu!thỉnh!thoảng!có!nghỉ!học!ở!trường!mầm!non!xã!T.!

Ông!!Trần!Quang!M,!bà!!Trần!Thị!S!có!nguyện!vọng!để!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q!cho! ông!bà!nuôi!dưỡng!vì!chị!D!đã!lấy!chồng,!!Cháu!Q!!đã!quen!sống!với!ông!bà!ngoại!từ!nhỏ.!

Đại!diện!cơ!quan!quản!lý!Nhà!nước!về!trẻ!em!Phòng!Lao!động!Thương!binh!và!xã! hội!huyện!Đ,!Ủy!ban!nhân!dân!xã!T!có!ý!kiến:!Hiện!nay!chị!Trần!Thị!D!đã!lấy!chồng,!sinh! sống!tại!gia!đình!nhà!chồng.!!Cháu!Q!đang!ở!với!ông!bà!ngoại!tại!xã!T,!huyện!Đ,!Thành! phố!Hà!Nội.!Anh!Nguyễn!Văn!C!yêu!cầu!thay!đổi!nuôi!con,!đề!nghị!Tòa!án!căn!cứ!qui!định! pháp!luật!giải!quyết!vụ!án!đảm!bảo!quyền!lợi!của!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q,!giao!!Cháu!Q!cho! người!nào!có!điều!kiện!nuôi!dưỡng,!chăm!sóc!tốt!để!cháu!có!thể!phát!triển!bình!thường.!

Xét!về!điều!kiện!thực!tế!của!anh!Nguyễn!Văn!C!và!chị!Trần!Thị!D.!Anh!!C!và!chị!D! đều!có!nghề!nghiệp!tự!do!(anh!!C!làm!thợ!sẻ!gỗ,!còn!chị!D!buôn!bán!hoa!quả),!có!thu!nhập,! có!điều!kiện!về!kinh!tế,!có!sức!khỏe,!có!phẩm!chất!đạo!đức!tốt!nên!đều!có!đủ!điều!kiện!nuôi! con.!Tuy!nhiên,!hiện!nay!chị!D!đã!lấy!chồng!sống!với!gia!đình!nhà!chồng!để!lại!!Cháu!Q! cho!ông!bà!ngoại!nuôi,!chị!không!trực!tiếp!nuôi!dưỡng,!chăm!sóc!!Cháu!Q,!ít!nhiều!ảnh! hưởng!!đến!cuộc!sống!sinh!hoạt,!tinh!thần!của!con!nên!vi!phạm!quyền!về!nghĩa!vụ!của!cha! mẹ!qui!định!tại!khoản!1!Điều!69!Luật!Hôn!nhân!và!gia!đình:!“...chăm"lo"việc"học"tập,"giáo" dục"để"con"phát"triển"lành"mạnh"về"thể"chất,"trí"tuệ,"đạo"đức,"trở"thành"người"con"hiếu"thảo" của"gia"đình,"công"dân"có"ích"cho"xã"hội”."

Ông!!Trần!Quang!M,!bà!!Trần!Thị!S!có!nguyện!vọng!nuôi!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q,!xét! qui!định!của!pháp!luật!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q!là!con!chung!của!anh!Nguyễn!Văn!C!và!chị! Trần!Thị!D!nên!anh!!C,!chị!D!phải!có!trách!nhiệm!nuôi!dưỡng,!chăm!sóc!!Cháu!Q.!

Vì!vậy,!để!đảm!bảo!quyền!lợi!về!mọi!mặt!cho!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q,!cần!chấp!nhận! yêu!cầu!khởi!kiện!của!anh!Nguyễn!Văn!C,!giao!!Cháu!Nguyễn!Văn!Q!cho!anh!!C!trực!tiếp! nuôi!dưỡng,!trông!nom,!chăm!sóc!và!giáo!dục.!Anh!!C!không!yêu!cầu!chị!D!cấp!dưỡng! nuôi!con!nên!Tòa!án!không!đề!cập!giải!quyết.! !

! [3].!Về!án!phí:!Anh!Nguyễn!Văn!C!phải!chịu!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!theo!qui!định! của!pháp!luật.! !!!!!!!!!Vì!các!lẽ!trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn!cứ!vào!khoản!3!Điều!28;!điểm!!a!khoản!1!Điều!35,!điểm!b!khoản!1!Điều!39;!Điều! 271,!273,!Điều!147!của!Bộ!luật!tố!tụng!dân!sự;!!điểm!a!khoản!5!Điều!27!Nghị!quyết!số! 326/2016/UBTVQH14!ngày!30/12/2016!của!Ủy!ban!Thường!vụ!Quốc!hội!khóa!14!qui! định!về!mức!thu,!miễn,!giảm,!thu,!nộp,!quản!lý!và!sử!dụng!án!phí!và!lệ!phí!Tòa!án.!

Căn!cứ!các!điều!81,!82,!83,!84!của!Luật!Hôn!nhân!và!gia!đình;!Xử:!!

1.!Chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!anh!Nguyễn!Văn!C!về!việc!thay!đổi!người!trực! tiếp!nuôi!con!chung!sau!khi!ly!hôn!đối!với!chị!Trần!Thị!D.!!

!Giao! ! Cháu! Nguyễn!Văn! Q,!sinh!ngày! 24/3/2014! cho! anh!Nguyễn! Văn!C! !nuôi! dưỡng!cho!đến!khi!!Cháu!Q!đủ!18!tuổi!hoặc!khi!có!quyết!định!khác!của!cơ!quan!Nhà! nước!có!thẩm!quyền.!Anh!Nguyễn!Văn!C!không!yêu!cầu!nên!tạm!hoãn!nghĩa!vụ! cấp!dưỡng!nuôi!con!chung!đối!với!chị!Trần!Thị!D!cho!đến!khi!anh!!C!có!yêu!cầu! mới!hoặc!khi!có!quyết!định!khác!của!cơ!quan!Nhà!nước!có!thẩm!quyền.!Chị!Trần! Thị!D!!có!quyền,!nghĩa!vụ!thăm!nom!con!chung,!không!ai!được!cản!trở.! !!!!!!!!!!2.!Về!án!phí:!Anh!Nguyễn!Văn!C!phải!chịu!300.000!đồng!(Ba!trăm!nghìn!đồng)!tiền! án!phí!dân!sự!sơ!thẩm,!được!khấu!trừ!vào!số!tiền!tạm!ứng!án!phí!đã!nộp!theo!biên!lai!thu! tạm!ứng!án!phí,!lệ!phí!Tòa!án!số!0005744!ngày!30!tháng!10!năm!2017!của!Chi!cục!Thi! hành!án!dân!sự!huyện!Đ,!Thành!phố!Hà!Nội.! !!!!!!!!!!3.!Về!quyền!kháng!cáo:!Anh!Nguyễn!Văn!C,!chị!Trần!Thị!D!có!quyền!kháng!cáo!bản! án!trong!hạn!15!ngày!kể!từ!ngày!tuyên!án!sơ!thẩm.!Ông!!Trần!Quang!M,!bà!!Trần!Thị!S!có! quyền!kháng!cáo!về!những!vấn!đề!liên!quan!đến!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!của!mình!trong!!hạn! 15!ngày!kể!từ!ngày!tuyên!án!sơ!thẩm./.!