Bản án 04/2025/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi tố tụng của Cơ quan điều tra Công an huyện, Viện kiểm sát trong quá trình điều tra, truy tố đã được thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác không có người nào có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng thực hiện đều phù hợp quy định pháp luật.

[2] Tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án vắng mặt nhưng đã có đơn đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt. Đồng thời, xét thấy trong quá trình điều tra, cơ quan điều tra đã tiến hành điều tra, lấy lời khai làm rõ nội dung vụ án, Tòa án cũng đã tiến hành tống đạt hợp lệ Quyết định đưa vụ án ra xét xử, giấy báo phiên tòa cho người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án. Do đó, Hội đồng xét xử xét thấy việc vắng mặt của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án không ảnh hưởng đến việc xét xử nên vẫn tiến hành xét xử theo quy định tại Điều 292 Bộ luật Tố tụng hình sự .

[3] Tại phiên tòa, bị cáo khai nhận hành vi phạm tội của bị cáo đã thực hiện đúng như nội dung bản cáo trạng đã nêu, phù hợp với lời khai của bị cáo tại Cơ quan điều tra và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa. Có đủ cơ sở xác định được hành vi phạm tội của bị cáo Nguyễn Văn D như sau: Khoảng 02 giờ 10 phút rạng sáng ngày 10/9/2024, Nguyễn Văn D thực hiện hành vi điều khiển phương tiện là tàu gỗ trên tuyến Kênh P, thuộc ấp G, xã N, huyện T, tỉnh Long An và sử dụng một máy phát điện (Điamo) được kết nối với động cơ nhãn hiệu HUYNDAI gắn trên tàu gỗ, kết nối truyền dòng diện dẫn xuống nước để khai thác thủy sản, trực tiếp gây nguy hại cho thủy hải sản thì bị lực lượng Công an huyện T phát hiện, lập biên bản và tạm giữ 20kg cá các loại đã chết, có giá trị là 170.000 đồng. Hành vi của Nguyễn Văn D đã vi phạm quy định về bảo vệ nguồn lợi thủy sản theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 6 Nghị định số 38/2024/NĐ-CP ngày 05/4/2024 của Chính phủ, thủy sản thu được có trị giá dưới 50.000.000 đồng. Tuy số lượng thủy sản mà bị cáo đánh bắt được là 20kg cá các loại đã chết, có giá trị là 170.000 đồng nhưng vào ngày 06/5/2024, Nguyễn Văn D đã bị Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện T, tỉnh Long An xử phạt vi phạm hành chính tại Quyết định số 1174/QĐ-XPHC về hành vi “Sử dụng trực tiếp dòng điện từ máy phát điện trên tàu cá để khai thác thủy sản” với số tiền 17.500.000 đồng, Nguyễn Văn D chưa được xóa tiền sự nhưng bị cáo vẫn cố ý thực hiện hành vi sử dụng kích điện để khai thác thuỷ sản như đã phân tích nêu trên. Do đó, lần thực hiện hành vi sử dụng kích điện để khai thác thủy sản ngày 10/9/2024 của bị cáo Nguyễn Văn D đã đủ yếu tố cấu thành tội “Hủy hoại nguồn lợi thủy sản”, tội phạm và hình phạt được quy định tại điểm a khoản 1 Điều 242 Bộ luật Hình sự, với tình tiết định khung là: “Sử dụng dòng điện để khai thác thủy sản hoặc làm hủy hoại nguồn lợi thủy sản”.

[4] Trong lúc thực hiện hành vi phạm tội, bị cáo có đủ năng lực hành vi và tuổi chịu trách nhiệm hình sự nên bị cáo Nguyễn Văn D biết rõ Nhà nước nghiêm cấm mọi hành vi dùng công cụ kích điện để khai thác thủy sản, vì khi khai thác thủy sản bằng bộ kích điện không những sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường sinh thái dưới nước và các nguồn lợi thủy sản cần được bảo vệ, mà còn gây nguy hiểm đến tính mạng, sức khỏe của người khác và chính bản thân người sử dụng bộ kích điện. Mặt khác, hành vi nêu trên của bị cáo còn gây bất bình trong quần chúng nhân dân, làm mất an ninh, trật tự tại địa phương nên cần thiết phải xử lý đối với bị cáo theo quy định pháp luật hình sự để răn đe, giáo dục bị cáo chấp hành nghiêm quy định pháp luật của Nhà nước và góp phần vào công tác tuyên truyền bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn huyện T.

[5] Tuy nhiên, trong quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; bị cáo chưa có tiền án, mới phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng nên Hội đồng xét xử áp dụng tình tiết giảm nhẹ theo quy định tại các điểm i, s khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017. Ngoài ra, xét thấy bị cáo có hoàn cảnh kinh tế gia đình khó khăn, không có nghề nghiệp ổn định, vợ bị cáo là người khuyết tật nặng, bị cáo là lao động chính trong gia đình nên được giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

[6] Xét thấy bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ; có nơi cư trú rõ ràng; bị cáo chưa từng bị kết án; bị cáo có tiền sự về hành vi “Sử dụng trực tiếp dòng điện từ máy phát điện trên tàu cá để khai thác thủy sản” nhưng đã sử dụng làm tình tiết định tội. Bị cáo có hoàn cảnh kinh tế gia đình khó khăn; vợ bị cáo bị khuyết tật nặng, cần có người chăm sóc; hiện nay bị cáo đã thật sự ăn năn, hối hận về hành vi của mình. Do đó, xét thấy không cần cách ly bị cáo ra khỏi xã hội mà chỉ cần áp dụng hình phạt cải tạo không giam giữ đối với bị cáo nhằm thể hiện sự khoan hồng của pháp luật cũng có thể giúp cho bị cáo tự cải tạo thành người công dân có ích cho gia đình và xã hội, giảm gánh nặng cho cơ sở giam giữ. Xét thấy bị cáo có hoàn cảnh kinh tế gia đình khó khăn nên không khấu trừ thu nhập đối với bị cáo.

[7] Về hình phạt bổ sung: Xét thấy bị cáo không có nghề nghiệp, thu nhập ổn định, hoàn cảnh gia đình khó khăn nên không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

[8] Từ những phân tích trên, có căn cứ chấp nhận toàn bộ quan điểm luận tội của vị đại diện Viện kiểm sát.

[9] Về xử lý vật chứng:

[9.1] Đối với 20kg cá nước ngọt các loại (cá mè, cá phi, cá chốt), tình trạng đã chết, Công an xã N, huyện T, tỉnh Long An đã tiến hành tiêu hủy theo quy định nên Hội đồng xét xử không đặt ra xem xét, giải quyết.

[9.2] Đối với 01 tàu bằng gỗ chiều dài 5,9 mét, đã qua sử dụng; 01 động cơ 04 xilanh, nhãn hiệu HUYNDAI, đã qua sử dụng; 01 máy phát điện bằng kim loại, không rõ công suất, đã qua sử dụng là phương tiện thực hiện hành vi phạm tội nên cần tịch thu sung ngân sách Nhà nước.

[9.3] Đối với 01 tấm lưới, sợi gân, kích thước mắc lưới 3 cm; 01 gọng cào bằng kim loại, có chiều dài 03 mét là công cụ bị cáo sử dụng thực hiện hành vi phạm tội nên cần tịch thu tiêu huỷ.

[10] Đối với người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án là ông Lê Văn T2 có hành vi cùng bị cáo Nguyễn Văn D “Sử dụng phương tiện và dòng điện để khai thác thủy sản”, nhưng thủy sản thu được trị giá dưới 50.000.000 đồng. Qua xác minh xác định được vào ngày 10/12/2012, T2 đã bị Công an huyện T, tỉnh Long An ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 04/QĐ-XPHC về hành vi “Hủy hoại nguồn lợi thủy sản”, với số tiền 9.000.000 đồng nhưng đã hết thời hạn và được xem là không bị xử phạt hành chính nên hành vi của Lê Văn T2 không đủ yếu tố cấu thành tội phạm “Hủy hoại nguồn lợi thủy sản” quy định tại khoản 1 Điều 242 Bộ luật Hình sự. Do đó, Công an huyện T đã ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Lê Văn T2 là đúng quy định của pháp luật.

[11] Về án phí: Bị cáo phải chịu 200.000đ án phí hình sự sơ thẩm theo quy định Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.