Bản án 04/2024/HNGĐ-ST — Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo đơn khởi kiện ngày 18/01/2024, biên bản hòa giải và tại phiên tòa hôm nay chị Huỳnh Thị P trình bày: chị Huỳnh Thị P và anh Nguyễn Đình T đã ly hôn theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 89/2022/QĐST-HNGĐ ngày 20/12/2022 của Tòa án nhân dân huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị, theo Quyết định thì anh Nguyễn Đình T được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục hai con là cháu Nguyễn Đình Bình M, sinh 03/7/2015 và cháu Nguyễn Đình Minh T1, sinh ngày 26/10/2017. Người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở quyền này.

Tuy nhiên, sau khi ly hôn anh Nguyễn Đình T đã gây khó khăn, cản trở và không cho chị P thăm con và điện thoại thăm, gặp con. Ngay trước khi chị P gửi đơn xin thay đổi người trực tiếp nuôi con, khi ra nhà anh T vẫn ngăn cản, gây khó khăn. Quá trình chăm sóc con anh T không cho con gặp mẹ và ông bà nội, nếu con không nghe lời thì bị la mắng và đánh, làm cho các con hoang mang, lo sợ. Hơn nữa, hiện tại anh T đã đưa người phụ nữ khác về sống chung trong gia đình sẽ ảnh hưởng đến môi trường sống của con. Hơn nữa, cháu Nguyễn Đình Minh T1 là nữ sẽ cần sự chăm sóc của mẹ nhất là khi đến tuổi dậy thì. Vì vậy, chị Huỳnh Thị P làm đơn đề nghị Tòa án giải quyết thay đổi người trực tiếp nuôi con. Chị P có nguyện vong xin được trực tiếp nuôi dưỡng cháu Nguyễn Đình Minh T1 và tiếp tục giao cháu Nguyễn Đình Bình M cho anh Nguyễn Đình T trực tiếp nuôi dưỡng; không ai phải cấp dưỡng nuôi con chung.

- Tại bản trình bày ý kiến ngày 23/01/2024, biên bản hòa giải và tại phiên tòa hôm nay anh Nguyễn Đình T trình bày: anh Nguyễn Đình T và chị Huỳnh Thị P đã ly hôn theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 89/2022/QĐST-HNGĐ ngày 20/12/2022 của Tòa án nhân dân huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị. Theo Quyết định đó thì anh T là người trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục 2 cháu Nguyễn Đình Bình M, sinh ngày 03/7/2015 và cháu Nguyễn Đình Minh T1, sinh ngày 26/10/2017.

Việc chị P yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn, giao cháu Nguyễn Đình Minh T1 cho chị P trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng anh T không đồng ý. Vì trong suốt quá trình sau khi ly hôn, anh T vẫn chăm sóc, nuôi dưỡng con tốt, cháu T1 vẫn có nguyện vọng ở với bố. Chị P trình bày anh T cản trở việc thăm con và gặp con của chị P là không đúng sự thật. Nếu chị P muốn thăm con thì cần báo trước cho anh T biết để sắp xếp, vì còn công việc và cháu còn đi học; anh T đi làm công trình từ sáng đến tối mới về nhà, việc chị P thăm và cho con tài sản không thông qua ý kiến của anh T nên anh T không đồng ý chứ không ngăn cản. Hiện tại, anh T đang nhận thầu công trình điện nước với mức thu nhập từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000đồng/tháng nên đủ khả năng để nuôi dưỡng con, anh T không có tài liệu chứng cứ để chứng minh mức thu nhập của mình vì anh T làm tư nhân đi nhận công trình điện nước dân dụng và công nghiệp để làm.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cam Lộ trình bày ý kiến:

Về thủ tục tố tụng: quá trình thụ lý và giải quyết vụ án, Thẩm phán đã thực hiện đúng trình tự thủ tục theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Tại phiên tòa Thẩm phán chủ tọa phiên tòa, Hội thẩm nhân dân, Thư ký phiên tòa đã thực hiện đầy đủ các bước đảm bảo theo quy định của pháp luật.

Người tham gia tố tụng: nguyên đơn và bị đơn đã thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ quy định tại Điều 70, 71 và 72 của Bộ luật tố tụng dân sự.

Về nội dung vụ án: căn cứ các Điều 81, 82, 83 và 84 của Luật Hôn nhân và gia đình chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị Huỳnh Thị P. Giao cháu Nguyễn Đình Minh T1, sinh ngày 26/10/2017 cho chị Huỳnh Thị P trực tiếp trong nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục; anh Nguyễn Đình T không phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Về án phí: anh Nguyễn Đình T phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và ý kiến của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định:

Tại Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 89/2022/QĐST-HNGĐ ngày 20/12/2022 của Tòa án nhân dân huyện Cam Lộ quyết định theo sự thỏa thuận của hai bên, anh T là người trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục 2 cháu Nguyễn Đình Bình M, sinh ngày 03/7/2015 và cháu Nguyễn Đình Minh T1, sinh ngày 26/10/2017.

Trong vụ án này, chị P và anh T đều có nguyện xin được trực tiếp nuôi dưỡng cháu Nguyễn Đình Minh T1. Xét thấy, việc nuôi dạy con chung vừa là quyền và nghĩa vụ của cha mẹ đối với con. Việc giao con cho ai nuôi dưỡng cũng phải căn cứ vào điều kiện thực tế của mỗi bên, đồng thời đảm bảo tốt nhất về mọi mặt cho con phát triển. Vì vậy, việc xem xét giao con cho ai nuôi cần căn cứ vào các tài liệu đã được đương sự giao nộp và do Tòa án thu thập.

- Xét về điều kiện nuôi con: chị Huỳnh Thị P có nơi ở và công việc, thu nhập ổn định đủ điều kiện để nuôi con. Theo xác nhận của chính quyền địa phương nơi cư trú thì thu nhập của chị P 15.000.000 đồng/tháng. Anh T trình bày làm nghề điện, nước dân dụng thu nhập khoảng 20.000.000 đồng/tháng nhưng anh T không cung cấp tài liệu, chứng cứ chứng minh thu nhập của mình vì anh T trình bày làm tư nhân không cung cấp được.

- Tại biên bản ghi lời khai của người làm chứng ông Nguyễn Đình C và bà Trần Thị D; đều trú tại: thôn Q, xã C, huyện C, tỉnh Quảng Trị là bố mẹ đẻ của anh Nguyễn Đình T cho biết: Sau khi ly hôn chị P thuê nhà trọ ở và đi làm cho hãng xe Buýt tại C. Sau được một thời gian, anh T có nói với chị P vào nhà ở để chăm sóc con cái. Chị P vào sống chung trong nhà với anh T được một thời gian thì hai bên lại tiếp tục mâu thuẫn, chúng tôi thấy T vứt áo quần và đuổi chị P ra khỏi nhà. Từ đó, chị P đi vào quê ở tỉnh An Giang sinh sống làm ăn. Từ khi vào tỉnh An Giang sinh sống, chị P cũng thường xuyên điện thoại xin anh T cho chị gặp để hỏi thăm, động viên và nói chuyện với các con nhưng anh T cản trở, không cho gặp. Lâu lâu chỉ khi say, anh T mới cho chị P nói chuyện với các con. Các con khi muốn điện thoại cho mẹ phải qua nhà chúng tôi gần nhà của T để gọi điện nói chuyện, không dám ở nhà điện thoại vì ở nhà có camera, nếu anh T thấy sẽ nạt và đánh đập các cháu. Chị P khi muốn nói chuyện với các con thì gọi điện ra cho chúng tôi và nhờ chúng tôi kết nối cho gặp các cháu.

Thời gian gần dịp Tết chị P có gửi tiền ra để mua áo quần, bánh kẹo cho con nhưng anh T không nhận mà còn cản trở. Chị P đã chuyển tiền cho em gái của T (con gái của chúng tôi) nhờ mua quà cho các cháu nhưng khi T biết đã làm ầm ĩ lên, không cho con gái chúng tôi mua quà cho các cháu. Đến trước Tết, chị P có ra trực tiếp thăm các cháu nhưng không dám vào nhà anh T để thăm các con vì sợ T gây gỗ.

Hiện tại, từ thời điểm Tết âm lịch đến nay, T đã đưa chị H (người ở Huế) về sống chung như vợ chồng với gia đình. Chị H cũng đã ly hôn chồng khoảng 5 năm, có 02 con riêng, hiện các con chị H đang ra ở chơi tại nhà anh T. Việc hai người có đăng ký kết hôn với nhau hay không thì chúng tôi không rõ. Theo ý kiến của chúng tôi, cha mẹ phải có trách nhiệm với con cái, trách nhiệm với gia đình, chăm sóc con cái nhưng anh T không cho chị P có cái quyền đó, anh T cản trở không cho các cháu nội gặp qua điện thoại, không cho nhận tiền, không cho gặp trực tiếp. Hơn nữa, việc giáo dục con của T không đúng, T đã nghiêm cấm các cháu không được gặp mẹ và ông bà nội, ở gần nhà nên chúng tôi biết tâm lý của các cháu rất sợ bố, các cháu có dấu hiệu trầm cảm. Anh T cũng đã có người mới sẽ lập gia đình mới nên nếu chị P gửi đơn đến Tòa án xin thay đổi quyền nuôi con, vì thương các cháu và đảm bảo quyền lợi của các cháu đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của chị P.

- Tại biên bản xác minh ngày 08/5/2024, Trưởng thôn Quật Xá, xã C cho biết: vào khoảng đầu năm 2024 (trước tết nguyên đán) chị Huỳnh Thị P có đến nhà thăm các con; tuy nhiên, ngay khi gặp mặt thì anh T đã có lời lẽ chửi bới, xúc phạm chị P trước mặt các con; sau khi được gia đình can ngăn thì hai bên mới bình tỉnh lại. Việc anh T có ngăn cản hay không chính quyền thôn không rõ.

- Tại biên bản xác minh ngày 16/5/2024, tại Trường Tiểu học V cho biết: cháu Nguyễn Đình Minh T1 đang học tại trường; cháu T1 là trò ngoan, học giỏi. Qua tìm hiểu, thăm hỏi vì thấy cháu hay buồn nên mới biết bố mẹ cháu đã ly hôn; cháu có nguyện vọng được ở với mẹ, vì bố hay nạt, thỉnh thoảng có đánh cháu và không cho cháu được nói chuyện với mẹ. Quan điểm của trường là đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật, đảm bảo quyền lợi ích tốt nhất cho cháu phát triển về mọi mặt.

- Mặc dù, cháu Nguyễn Đình Minh T1 chưa đủ 07 tuổi nhưng tại biên bản ghi ý kiến có sự chứng kiến của cô giáo Trường Tiểu học V, thì cháu T1 cho biết: từ ngày bố mẹ ly hôn thì cháu T1 ở với bố tại thôn Q, mẹ vào M sinh sống, thỉnh thoảng mẹ điện thoại ra thăm cháu và anh nhưng bố không cho gặp, bố nói nếu cháu gặp thì bố sẽ đánh; khi mẹ ra thăm thì bố không cho gặp và không cho cháu nhận quà mà mẹ mua. Nguyện vọng của cháu T1 là muốn được ở với mẹ.

Từ những phân tích trên thấy rằng: chị Huỳnh Thị P và anh Nguyễn Đình T có 02 con chung; có cơ sở khẳng định quá trình chăm sóc, nuôi dưỡng con anh T đã gây khó khăn, cản trở việc chị P thăm nom con. Hơn nữa, hiện tại anh T đã đưa chị H về sống chung như vợ chồng trong nhà, ít nhiều làm ảnh hưởng đến môi trường của các con. Việc chăm sóc, giáo dục con của anh T như phân tích ở trên là không đảm bảo cho con phát triển toàn diện về vật chất lẫn tin thần, làm cho các con có tâm lý hoang mang, lo sợ, tâm lý không ổn định. Vì vậy, để đảm bảo quyền lợi mọi mặt cho con phát triển toàn diện về tâm sinh lý và quyền lợi, nghĩa vụ của cha mẹ, cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị Huỳnh Thị P, giao cháu Nguyễn Đình Minh T1 cho chị P trực tiếp trong nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục là phù hợp. Anh Nguyễn Đình T tiếp tục trực tiếp nuôi dưỡng cháu Nguyễn Đình Bình M.

Anh Nguyễn Đình T phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 và khoản 1 Điều 147 của Bộ luật tố tụng dân sự.

Căn cứ vào các Điều 81, 82, 83 và 84 của Luật Hôn nhân và gia đình.

Căn cứ khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về lệ phí, án phí Tòa án, xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị Huỳnh Thị P. Thay đổi người trực tiếp chăm sóc,nuôi dưỡng con đối với cháu Nguyễn Đình Minh T1.

Giao cháu Nguyễn Đình Minh T1, sinh ngày 26/10/2017 cho chị Huỳnh Thị P được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục. Anh Nguyễn Đình T tiếp tục trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cháu Nguyễn Đình Bình M, sinh ngày 03/7/2015. Không bên nào phải cấp dưỡng nuôi con chung.

Chấm dứt quyền trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cháu cháu Nguyễn Đình Minh T1, sinh ngày 26/10/2017 của anh Nguyễn Đình T theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 89/2022/QĐST-HNGĐ ngày 20/12/2022 của Tòa án nhân dân huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị.

Người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở quyền này.

2. Về án phí:

- Anh Nguyễn Đình T phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm.

- Hoàn trả cho chị Huỳnh Thị P số tiền tạm ứng án phí dân sự đã nộp là 300.000 đồng, theo biên lai thu tiền số BLTU/2023/0000039 ngày 22/01/2024 của Chị cục Thi hành án dân sự huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị.

3. Quyền kháng cáo: nguyên đơn, bị đơn có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.