Bản án 04/2018/KDTM-PT — Tranh chấp về mua bán hàng hóa

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo bản án sơ thẩm:

Đại diện nguyên đơn trình bày:

Ngày 28/11/2013, Công ty Cổ phần xăng dầu N (gọi tắt là Công ty N) và bà Bùi Thị D - Chủ doanh nghiệp tư nhân kinh doanh xăng dầu NX (gọi tắt là Doanh nghiệp NX) ký hợp đồng hợp tác kinh doanh bán lẻ tại cửa hàng xăng dầu, thời hạn hợp đồng là 05 năm. Hai bên thỏa thuận kể từ ngày ký hợp đồng trên Công ty N được toàn quyền quản lý, điều hành kinh doanh, quyết định nguồn nhân lực và chịu trách nhiệm về hoạt động khai thác, kinh doanh xăng dầu, chịu trách nhiệm tổ chức hạch toán kinh doanh và thực hiện nghĩa vụ về thuế đối với Nhà nước theo quy định pháp luật trong suốt thời gian hợp tác kinh doanh.

Ngày 05/9/2014, Công ty TNHH Đầu tư – Xây dựng – Thương mại TT (sau đây gọi tắt là Công ty TT) và Công ty N ký Hợp đồng nguyên tắc chuyển nhượng nguồn hàng khi cần thiết số: H63. Theo hợp đồng Công ty N cung cấp hàng gồm xăng không chì, dầu Diesel (DO) cho Công ty TT, hợp đồng có hiệu lực từ ngày ký đến hết ngày 31/12/2015, địa điểm mua bán xăng dầu tại Cửa hàng xăng dầu NX. Thực hiện hợp đồng ông Nguyễn Minh H là nhân viên của Công ty TT trực tiếp nhận dầu từ ông Nguyễn Đăng T là người quản lý Cửa hàng xăng dầu NX để giao cho xà lan và phà bơm. Từ cuối tháng 12 năm 2014, Công ty TT không tiếp tục mua dầu nữa và đã thanh toán hết tiền mua xăng dầu cho Công ty N nhưng hai bên không đối chiếu công nợ.

Ngày 01/01/2015, Công ty N và Công ty TNHH Thép T (sau đây gọi tắt là Công ty T) ký “Hợp đồng nguyên tắc mua bán xăng dầu tiêu thụ trực tiếp cho hệ thống công nghiệp số: 010/NVP-NT”, thời hạn một năm. Hợp đồng bắt đầu thực hiện từ ngày ký, đến ngày 03/02/2015 thì kết thúc do Công ty T vi phạm nghĩa vụ thanh toán. Tổng số hàng Công ty N đã bán cho Công ty T là 40 lít nhớt và 19.155 lít dầu tương ứng với số tiền 307.313.650 đồng. Công ty T đã thanh toán được 219.599.500 đồng, số tiền còn lại chưa thanh toán là 85.634.150 đồng. Nay, Công ty N khởi kiện yêu cầu Công ty T thanh toán số tiền hàng còn nợ là 85.634.150 đồng và tiền lãi là 11.887.896 đồng tương ứng với thời gian chậm trả, tạm tính từ ngày vi phạm nghĩa vụ 12/02/2015 (là ngày Công ty N thông báo yêu cầu Công ty T thanh toán tiền mua hàng còn nợ) đến ngày xét xử sơ thẩm ngày 30/8/2016 tương đương là 18 tháng 18 ngày với mức lãi suất là 9%/năm, tổng số tiền yêu cầu là 97.522.046 đồng.

Đại diện của bị đơn trình bày:

Ngày 07/8/2014 Công ty trách nhiệm hữu hạn Đầu tư–Xây dựng–Thương mại TT (gọi tắt là Công ty TT) và Công ty T có ký kết Hợp đồng thi công xây dựng số: 20/2014/HĐKT/NT-TT. Nội dung hợp đồng Công ty TT cung cấp cát san lấp và bơm cát san lấp cho công trình Sân gôn Nhân Sư tại huyện Củ Chi, Thành phố Hồ Chí Minh do Công ty T làm chủ đầu tư.

Thống nhất với lời trình bày của đại diện của nguyên đơn về việc Công ty N và Công ty T có ký hợp đồng nguyên tắc số: 010/NVP-NT với các nội dung thể hiện trong hợp đồng, việc đặt hàng chỉ điện thoại hoặc cử nhân viên trực tiếp đến báo và nhận dầu. Tuy nhiên, về thời điểm ký hợp đồng thực tế không phải ngày 01/01/2015 mà ngày 12/01/2015. Do tin tưởng nên sau khi ký hợp đồng Công ty T không giữ bản hợp đồng nào. Công ty T bắt đầu mua dầu từ ngày 15/01/2015 đến ngày 03/02/2015 thì Công ty N không giao hàng nữa. Tổng số dầu Công ty T đã mua của Công ty N là 12.495 lít, tương ứng với số tiền 193.755.850 đồng. Công ty T đã thanh toán cho Công ty N 219.599.500 đồng, số tiền 25.823.650 đồng thanh toán dư nhằm mục đích đặt trước tạo niềm tin để Công ty N tiếp tục bán dầu. Nay Công ty N khởi kiện yêu cầu Công ty T phải thanh toán số tiền mua xăng dầu còn nợ là 85.634.150 đồng (trong đó có 03 đợt giao hàng ngày 08, 12 và ngày 13/01/2015 là 78.327.300 đồng, các đơn hàng khác thanh toán còn thiếu là 7.306.850 đồng) và tiền lãi 11.887.896 đồng thì Công ty T không đồng ý vì Công ty này không còn nợ tiền Công ty N. Đối với tiền dầu của ngày 08, 12 và ngày 13/01/2015 do ông Nguyễn Minh H là nhân viên của Công ty TT nhận. Ông Nguyễn Minh H chưa từng được Công ty T tuyển dụng vào làm việc cho Công ty và ông Lê Quang C không ủy quyền cho ông Nguyễn Minh H nhận dầu tại Cửa hàng xăng dầu NX thay ông Cang cho Công ty T.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Công ty TNHH Đầu tư – Xây dựng – Thương mại TT trình bày:

Thống nhất với nguyên đơn về việc ký kết hợp đồng nguyên tắc chuyển nhượng nguồn hàng khi cần thiết số: H63 ngày 05/9/2014 và thống nhất với bị đơn về việc ký kết hợp đồng số 20/2014/HĐKT/NT-TT ngày 07/8/2014. Từ ngày 13/9/2014 ông Nguyễn Minh H được Công ty TT trực tiếp cử đi nhận dầu tại Cửa hàng xăng dầu NX để giao cho xà lan và phà bơm. Từ cuối tháng 12 năm 2014 giữa Công ty T và Công ty TT có đối chiếu công nợ và thỏa thuận Công ty TT bàn giao toàn bộ công việc tại Công trình cho Công ty T thi công (không lập văn bản). Công ty TT đã thanh toán hết tiền mua xăng dầu cho Công ty N vào cuối năm 2014. Từ ngày 01/01/2015 Công ty T ký hợp đồng mua xăng dầu với Công ty N để cung cấp dầu cho xà lan và phà bơm. Ông Nguyễn Minh H đã nghỉ việc tại Công ty TT từ cuối năm 2014 và từ ngày 08/01/2015 ông H được Công ty T lưu dụng làm việc đến ngày 17/01/2015 thì nghỉ việc. Vào các ngày 08, 12 và ngày 13/01/2015 ông Lê Quang C là nhân viên của Công ty T có nhờ ông Nguyễn Minh H đi nhận xăng dầu thay. Vì vậy ngày 12/02/2015 Công ty TT đã có văn bản gửi cho Công ty N biết về nghĩa vụ thanh toán tiền dầu 03 ngày này là của Công ty T.

Đối với yêu cầu khởi kiện của Công ty N buộc Công ty T phải trả số tiền mua dầu còn nợ và tiền lãi phát sinh, Công ty TT không có ý kiến và cũng không có yêu cầu gì, đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định pháp luật.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Minh H trình bày:

Thống nhất với trình bày của Công ty T và Công ty TT về việc ông H là nhân viên của Công ty TT từ ngày 13/9/2014 đến 31/12/2014, công việc được phân công là đi nhận dầu tại Cửa hàng xăng dầu NX để đổ cho xà lan và phà bơm. Từ ngày 01/01/2015 được ông Lê Bá L nhận ông H vào làm việc tại Công ty T, đến ngày 17/01/2015 nghỉ việc. Trong thời gian là nhân viên của Công ty T ông H chịu trách nhiệm theo dõi xà lan chở cát, nếu ông Lê Quang C bận không nhận dầu được thì ông H đi nhận giùm. Ông H đã nhận được 05 lần: Vào ngày 02/01/2015 nhận 1.950 lít, chở 02 đợt vào ngày 02 và ngày 06/01/2015; lần 02 ngày 08/01/2015 ông Tín và ông Dũng cùng ký nhận 1.910 lít; lần 3 ngày 12/01/2015 ông Tín và ông Dũng mua 1.810 lít; ngày 13/01/2015 ông Tín nhận 990 lít. Ông Trần Quốc Dũng là nhân viên quản lý phà bơm, trực tiếp đến nhận dầu cùng ông Tín để thuận tiện cho việc tách khối lượng dầu cần đổ cho phà bơm và xà lan nên có ký nhận dầu. Khi mua dầu ông Nguyễn Minh H thanh toán, sau đó giữa hai Công ty đã thanh toán chưa thì ông không rõ. Ông H xác định chỉ đi nhận dầu cho Công ty nên không có quyền lợi, nghĩa vụ gì liên quan đến số tiền dầu Công ty N khởi kiện yêu cầu Công ty T trả, ông H không có yêu cầu độc lập trong vụ án.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Bùi Thị D - Chủ doanh nghiệp tư nhân kinh doanh xăng dầu NX trình bày:

Thống nhất trình bày của nguyên đơn về ký kết hợp đồng hợp tác kinh doanh bán lẻ tại cửa hàng xăng dầu, về nội dung trong hợp đồng. Việc tranh chấp tiền mua bán xăng dầu giữa Công ty N và Công ty T trong thời gian hợp đồng đang còn hiệu lực nên mọi vấn đề do Công ty N quyết định. Trường hợp yêu cầu khởi kiện của Công ty N được chấp nhận bà Dung cũng không có ý kiến gì. Trường hợp sau này có phát sinh tranh chấp giữa Công ty N và Doanh nghiệp NX sẽ tự giải quyết với nhau hoặc khởi kiện bằng vụ án khác, bà Dung không có yêu cầu độc lập trong vụ án.

- Người làm chứng ông Nguyễn Đăng T trình bày:

Thống nhất với trình bày của nguyên đơn. Ông Tín xác định ngày 08, 12 và ngày 13/01/2015 ông có giao cho ông Nguyễn Minh H nhận dầu thay cho Công ty T với tổng số tiền là 78.327.300 đồng. Sau đó thì ông Phan Minh H (Giám đốc Công ty T) cũng xác nhận qua điện thoại vấn đề này. Ông Tín xác định không có quyền lợi, nghĩa vụ gì liên quan đến số tiền dầu Công ty N đang khởi kiện Công ty T.

- Người làm chứng ông Lê Bá L trình bày:

Thống nhất với trình bày của nguyên đơn về số dầu ngày 08, 12 và ngày 13/01/2015 anh Nguyễn Minh H nhận thay cho Công ty T. Ông Lê Bá L là nhân viên thời vụ của Công ty TT từ ngày 02/12/2014 đến ngày 07/01/2015 nghỉ việc. Từ ngày 07/01/2015 ông chuyển sang làm nhân viên thời vụ cho Công ty T, đến ngày 14/02/2015 thì nghỉ việc. Do đã lớn tuổi và làm nhân viên thời vụ nên ông và các Công ty không ký hợp đồng lao động. Công việc ông được giao chủ yếu là giao nhận dầu, cát và chấm công xà lan nhỏ tại công trình Sân gôn Nhân Sư. Ông Nguyễn Minh H vào làm việc tại Công ty T cùng ngày 07/01/2015 với ông Lộc, đến ngày 17/01/2015 thì nghỉ việc theo sự chỉ đạo (nói miệng) của Giám đốc Công ty.

- Người làm chứng ông Lê Quang C trình bày:

Thống nhất với trình bày của bị đơn. Ông Cang là nhân viên của Công ty T, ông Cang xác định vào các ngày 08, 12 và ngày 13/01/2015 ông Cang không nhờ ông H đi nhận dầu tại Cửa hàng xăng dầu NX cho Công ty T. Việc ông Cang xác nhận trong bản tường trình ngày 21/01/2016 của ông Lê Bá L là do ông Lộc nhờ và nói ông ký như vậy để không liên quan gì tới ông Lộc và cũng không ảnh hưởng tới ai nên ông đã ký. Nay do vụ việc phức tạp nên ông Cang thay đổi lại lời khai theo như thực tế.

Tại Bản án kinh doanh, thương mại sơ thẩm số 05/2017/KDTM-ST ngày 02 tháng 8 năm 2017 của Tòa án nhân dân thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương đã quyết định:

Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N với bị đơn Công ty trách nhiệm hữu hạn Thép T về việc tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa để yêu cầu thanh toán số tiền 85.634.150 đồng và tiền lãi 11.887.896 đồng, tổng cộng là 97.522.046 đồng.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo của đương sự.

Ngày 16/8/2017, nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm theo hướng chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Đến ngày 25/10/2017, nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N tiếp tục có đơn kháng cáo bổ sung để trình bày rõ hơn về lý do và nội dung kháng cáo.

Tại phiên tòa:

- Nguyên đơn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện, yêu cầu kháng cáo, đề nghị Hội đồng xét xử sửa bản án sơ thẩm, chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, bổ sung yêu cầu trả tiền lãi do vi phạm nghĩa vụ thanh toán tính đến thời điểm xét xử phúc thẩm.

- Bị đơn không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

- Ý kiến của đại diện Viện Kiểm sát: Trong quá trình giải quyết vụ án từ khi thụ lý cho đến khi đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm, Thẩm phán, Hội đồng xét xử và những người tham gia tố tụng đã thực hiện đúng pháp luật tố tụng. Về nội dung: Nguyên đơn căn cứ vào sổ giao nhận đầu do ông Nguyễn Đăng T lập để xác định bị đơn nợ tiền mua dầu là không chính xác, nguyên đơn không chứng minh được ông H nhận dầu cho Công ty T nên bản án sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ, đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có tại hồ sơ đã được thẩm tra tại phiên tòa; sau khi nghe ý kiến của các đương sự, Kiểm sát viên; sau khi thảo luận,

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Về thủ tục tố tụng:

* Về nội dung vụ án:

Ngày 08/01/2015 giao: 1.910 lít x 16.630đ/l = 31.763.300 đồng.

Ngày 12/01/2015 giao: 1.810 lít x 16.630đ/l = 30.100.300 đồng.

Ngày 13/01/2015 giao: 990 lít x 16.630đ/l = 16.463.700 đồng.

Tổng cộng: 78.327.300 đồng.

Tất cả số lượng dầu nêu trên đều do ông Nguyễn Minh H nhận thay cho Công ty T. Ngoài ra, trong quá trình tố tụng nguyên đơn còn yêu cầu bị đơn phải thanh toán các đơn hàng khác chuyển khoản còn thiếu của các ngày 15, 16, 19/01/2015 và ngày 01, 03/02/2015 là 7.306.850 đồng. Tổng cộng số tiền nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N yêu cầu thanh toán số tiền mua hàng còn nợ là 85.634.150 đồng và tiền lãi là 11.887.896 đồng.

Xét thấy:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 1 Điều 148; khoản 1, Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N.

2. Giữ nguyên Bản án kinh doanh, thương mại sơ thẩm số 05/2017/KDTM-ST ngày 02 tháng 8 năm 2017 của Tòa án nhân dân thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương.

2.1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N với bị đơn Công ty TNHH Thép T về việc tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa để yêu cầu thanh toán số tiền 85.634.150 đồng và tiền lãi 11.887.896 đồng, tổng cộng là 97.522.046 đồng.

2.2. Án phí kinh doanh, thương mại sơ thẩm:

Công ty Cổ phần xăng dầu N phải chịu 4.876.102 đồng; được khấu trừ 2.313.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu số 0006910 ngày 03/12/2015 và số 0007132 ngày 15/01/2016 của Chi cục Thi hành án dân sự thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương. Công ty Cổ phần xăng dầu N còn phải nộp tiếp 2.563.102 đồng.

Hoàn trả cho Công ty TNHH Thép T 1.000.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu số 0007189 ngày 02/02/2016 của Chi cục Thi hành án dân sự thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương.

3. Án phí kinh doanh, thương mại phúc thẩm:

Nguyên đơn Công ty Cổ phần xăng dầu N phải nộp 2.000.000 đồng, được khấu trừ 2.000.000 đồng tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp tại Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0010006 ngày 24/8/2017 của Chi cục Thi hành án dân sự thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.