Bản án 03/2020/HS-ST — Hình sự

[1] Về tính hợp pháp của các hành vi, quyết định của Cơ quan điều tra, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân và Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố, HĐXX nhận thấy: Điều tra viên, Kiểm sát viên đã tiến hành các thủ tục tố tụng và thu thập chứng cứ theo đúng quy định của Bộ luật tố tụng hình sự (sau đây viết tắt là BLTTHS); đảm bảo được quyền và nghĩa vụ của những người tham gia tố tụng trong quá trình điều tra, truy tố; quá trình điều tra bị cáo và những người tham gia tố tụng không ý kiến thắc mắc hoặc khiếu nại về hành vi của các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do vậy các hành vi, quyết định của Cơ quan điều tra, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân và Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố là hợp pháp.

[2] Về thẩm quyền xét xử: căn cứ quy định tại các điều 268 và 269 của BLTTHS thì Tòa án nhân dân huyện Cẩm Mỹ xét xử vụ án là đúng thẩm quyền. Hiện tại bị cáo đang chấp hành hình phạt tù chung thân về tội “Giết người” và “Cướp tài sản”, vận dụng tinh thần quy định tại mục 5 của Thông tư liên tịch 02/TT-LN ngày 20/12/1991 của Toà án nhân dân tối cao - Viện kiểm sát nhân dân tối cao thì HĐXX chỉ quyết định hình phạt đối với tội phạm mà bị cáo bị xét xử, không tổng hợp hình phạt; việc tổng hợp hình phạt sẽ được đề nghị Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai thực hiện khi án có hiệu lực pháp luật.

[3] Về sự vắng mặt của bị cáo và bị hại tại phiên tòa, HĐXX nhận thấy: ngày 16/01/2020 bị cáo Phạm Quang Đ có đơn đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt bị cáo, xét thấy hiện tại bị cáo đang chấp hành án tù chung thân, căn cứ điểm c khoản 2 Điều 290 của BLTTHS chấp nhận đơn đề nghị và xét xử vắng mặt bị cáo là phù hợp; bị hại vắng mặt nhưng đã có lời khai đầy đủ, rõ ràng trong hồ sơ, việc vắng mặt không gây trở ngại cho việc xét xử nên tiến hành xét xử vắng mặt bị hại theo quy định tại Điều 292 của BLTTHS.

[4] Về hành vi phạm tội: Lời khai nhận của bị cáo về diễn biến vụ án, hành vi phạm tội phù hợp với lời khai của các đồng phạm khác là Nguyễn Ngọc Th và Hoàng Văn Q, phù hợp với lời khai của bị hại Đào Văn Nh và những người làm chứng, cùng các tài liệu chứng cứ khác đã được thu thập trong quá trình điều tra có trong hồ sơ vụ án. Qua đó xác định được: vào khoảng 17 giờ ngày 09/4/1995 bị cáo Phạm Quang Đ đã cùng Nguyễn Ngọc Th và Hoàng Văn Q có hành vi trộm cắp 89,5 kg cà phê hạt của ông Đào Văn Nh; giá trị tài sản mà các bị cáo đã chiếm đoạt là 2.547.000 đồng. Hành vi của bị cáo Phạm Quang Đ có đủ yếu tố cấu thành tội “Trộm cắp tài sản của công dân” được quy định tại khoản 1 Điều 155 của BLHS 1985; đối chiếu với quy định pháp luật hình sự hiện hành cho thấy giá trị tài sản mà bị cáo chiếm đoạt là 2.547.000 đồng, đảm bảo mức định lượng cấu thành cơ bản của tội “Trộm cắp tài sản” quy định tại khoản 1 Điều 173 của BLHS năm 2015; tuy nhiên, theo hướng dẫn áp dụng một số quy định có lợi cho người phạm tội của Bộ luật hình sự năm 2015 tại Công văn số 276/TANDTC-PC ngày 13/9/2016 của Tòa án nhân dân tối cao thì xét xử bị cáo Đ theo khoản 1 Điều 155 của BLHS năm 1985 là đúng pháp luật. Như vậy, đã có đủ cơ sở kết luận: bị cáo Phạm Quang Đ phạm tội “Trộm cắp tài sản của công dân”, tội phạm và hình phạt được quy định tại khoản 1 Điều 155 của BLHS năm 1985 như Cáo trạng số: 57/CT-VKS-CM ngày 29/11/2019 của VKSND huyện Cẩm Mỹ đã truy tố là có căn cứ.

[5] Đây là vụ án đồng phạm trộm cắp tài sản của công dân do bị cáo Đ cùng Nguyễn Ngọc Th và Hoàng Văn Q thực hiện, trong đó: Nguyễn Ngọc Th giữ vai trò chính, là người khởi xướng, rủ rê, thực hành và trực tiếp đưa đi tiêu thụ tài sản chiếm đoạt được; còn bị cáo và Hoàng Văn Q có vai trò là người thực hành. Trước khi phạm tội này bị cáo Đ đã từng thực hiện hành vi phạm tội đặc biệt nghiêm trọng, đã bỏ trốn, thay đổi tên tuổi nhằm trốn tránh sự trừng phạt của pháp luật; điều này đã dẫn đến khi xử lý hành vi phạm tội này của bị cáo các cơ quan tiến hành tố tụng đã xác định không đúng nhân thân bị cáo và quyết định kết án đối với anh Nguyễn Xuân T mặc dù anh T không phạm tội; ngày 03/5/2019 Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã tái thẩm và quyết định hủy một phần bản án hình sự sơ thẩm số 46/HSST ngày 26/7/1995 của Tòa án nhân dân huyện Long Khánh, tỉnh Đồng Nai đối với Nguyễn Xuân T. Xét thấy hành vi phạm tội của bị cáo Đ là nguy hiểm cho xã hội, đã trực tiếp xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản của ông Nh, gây mất niềm tin trong nhân dân; do đó, cần áp dụng loại hình phạt tù tương xứng với hành vi phạm tội của bị cáo nhằm giáo dục bị cáo và phòng ngừa chung trong xã hội.

[6] Về tình tiết tăng nặng và giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Xét thấy bị cáo Đ không có tình tiết tăng nặng theo quy định tại khoản 1 Điều 39 của BLHS 1985; trong khi đó bị cáo có 02 tình tiết giảm nhẹ quy định tại khoản 1 Điều 51 của BLHS năm 2015, đó là: phạm tội nhưng gây thiệt hại không lớn (điểm h) và người phạm tội thành khẩn khai báo (điểm s); do đó HĐXX áp dụng các điểm h, s khoản 1 Điều 51 của BLHS năm 2015 để xem xét giảm nhẹ cho bị cáo.

[7] Trong vụ án “Trộm cắp tài sản của công dân” này, bị cáo Đ đã bị các cơ quan tiến hành tố tụng huyện Long Khánh, tỉnh Đồng Nai bắt, tạm giữ, tạm giam từ ngày 10/4/1995 cho đến ngày 26/7/1995 được trả tự do ngay tại phiên tòa; sau khi xem xét, phân tích về tính chất, mức độ nguy hiểm, hành vi phạm tội cùng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo, xét thấy cần áp dụng hình phạt tù nghiêm khắc, tương xứng với hành vi phạm tội của bị cáo.

[8] Về trách nhiệm dân sự và xử lý vật chứng: đã được bản án hình sự sơ thẩm số 46/HSST ngày 26/7/1995 của Tòa án nhân dân huyện Long Khánh, tỉnh Đồng Nai giải quyết, không bị hủy bỏ, có hiệu lực pháp luật nên không xem xét.

[9] Về án phí: Bị cáo Đ phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định.

[10] Đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa phù hợp quy định của pháp luật nên được chấp nhận.