Bản án 02/2025/HS-ST — Hình sự

[1] Bị hại Trần Thanh T1 đã được Toà án triệu tập hợp lệ, có đơn yêu cầu Toà án xét xử vắng mặt; những người làm chứng hiện nay không có mặt tại địa phương, anh Võ Thanh D đã có lời khai với Cơ quan Cảnh sát điều tra, còn anh Nguyễn Văn Ú thì Cơ quan Cảnh sát điều tra không làm việc được. Việc vắng mặt những người này không gây trở ngại cho việc xét xử, bị cáo và đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử xét xử vắng mặt những người này. Hội đồng xét xử áp dụng khoản 1 Điều 292, khoản 1 Điều 293 của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, xét xử vắng mặt những người nêu trên.

[2] Theo Danh sách kèm theo Cáo trạng, Viện kiểm sát xác định anh Võ Thanh D và Nguyễn Văn Ú là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là không chính xác, vì xe mô tô bị cáo dùng chạy đi tìm bị hại là do bị cáo mượn của anh D, khi cho mượn xe anh D không biết bị cáo sử dụng vào việc vi phạm pháp luật, trong qua trình điều tra Cơ quan cảnh sát điều tra đã trả xe này lại cho anh D; theo lời khai của bị cáo và bị hại thì trong quá trình bị cáo thực hiện hành vi phạm tội, anh Ú chỉ đứng ở xa, không có tham gia dùng vũ lực, đe doạ dùng vũ lực, có lời nói hoặc xúi giục bị cáo thực hiện hành vi phạm tội, Cáo trạng cũng đã xác định hành vi của Ú không cấu thành tội phạm. Việc giải quyết vụ án này không có liên quan gì đến anh D và anh Ú nên Toà án xác định hai người này là người làm chứng theo quy định tại Điều 66 của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015.

[3] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an huyện K, Điều tra viên, Viện Kiểm sát nhân dân huyện Kế Sách, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, Người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, Người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[4] Tại phiên tòa bị cáo Nguyễn Quốc C khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội như sau: Vào khoảng 09 giờ ngày 11/01/2025 bị cáo điều khiển xe mô tô biển số kiểm soát 60X5-4157 mượn của anh Võ Thanh D, chở theo anh Nguyễn Văn Ú đi tìm anh Trần Thanh T1 để đòi tiền bán gà anh T1 còn thiếu là 5.900.000 đồng. Khoảng trên 12 giờ cùng ngày bị cáo gặp được anh T1 điều khiển xe mô tô đi một mình thì bị cáo đi bộ đến đến chỗ anh T1 dùng hai tay đánh hai cái trúng vào mũ bảo hiểm anh T1, dùng tay phải chụp cổ áo, tay trái thì lấy cây dao kề trước ngực anh T1 đe doạ buộc anh T1 trả tiền, anh T1 nói chưa có tiền trả thì bị cáo lấy xe mô tô của anh T1 điều khiển chạy xuống dốc cầu kêu anh T1 xuống dốc cầu nói chuyện, anh T1 không dám đi lại chỗ bị cáo, vài phút sau bị cáo điều khiển xe 65P6-8257 của anh T1 đem về nhà của bị cáo cất giấu. Mục đích bị cáo đánh và kề dao vào trước ngực anh T1 là để lấy tiền anh T1. Do anh T1 không đến nói chuyện nên bị cáo lấy xe anh T1. Bị cáo đã biết lỗi và rất ăn năn, hối hận việc làm của mình, bị cáo xin giảm nhẹ hình phạt.

[5] Lời nhận tội nêu trên của bị cáo là phù hợp với Cáo trạng của Viện Kiểm sát, lời khai của bị cáo tại cơ quan Cảnh sát điều tra, lời khai bị hại, biên bản hiện trường và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án.

[6] Điều 168 Bộ luật hình sự quy định:

[7] Bị cáo có hành vi dùng tay đánh và dùng cây dao có mũi nhọn, sắc bén đe doạ dùng ngay vũ lực tức khắc làm cho bị hại không thể chống cự được nhằm chiếm đoạt tài sản của bị hại nên bị cáo C bị Viện kiểm sát nhân dân huyện Kế Sách (nay là Viện kiểm sát nhân dân khu vực 10 -Cần Thơ) truy tố về tội “Cướp tài sản” theo điểm d khoản 2 Điều 168 của Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng người, đúng tội và đúng pháp luật. Vì vậy, Hội đồng xét xử kết luận: Bị cáo C phạm tội “Cướp tài sản” theo điểm d khoản 2 Điều 168 của Bộ luật Hình sự.

[8] Bị cáo là người có đầy đủ năng lực hành vi và năng lực trách nhiệm hình sự. Bị cáo biết rõ việc dùng vũ lực, đe doạ dùng vũ lực ngay tức khắc làm cho người bị tấn công lâm vào tình trạng không thể chống cự được nhằm chiếm đoạt tài sản của người khác là hành vi vi phạm pháp luật, nhưng bị cáo vẫn cố ý thực hiện hành vi phạm tội. Lẽ ra, khi bị hại không trả tiền mua gà còn thiếu cho bị cáo thì bị cáo phải dùng các biện pháp dân sự để bảo vệ quyền lợi của mình như thoả thuận, thương lượng hoặc yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết nhưng bị cáo lại dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực chiếm đoạt tài sản của bị hại. Hành vi của bị cáo đã trực tiếp xâm phạm đến quyền bất khả xâm phạm về tài sản của bị hại Trần Thanh T1 được pháp luật bảo vệ, gây mất ổn định trật tự và an toàn xã hội ở địa phương. Vì vậy, hành vi của bị cáo cần phải được xử lý nghiêm trước pháp luật để giáo dục, cải tạo bị cáo trở thành người tốt sau này và có tác dụng răn đe, phòng ngừa chung trong xã hội.

[9] Xét tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng theo quy định tại Điều 52 Bộ luật Hình sự.

[10] Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Sau khi phạm tội bị cáo đã thành khẩn khai báo, tài sản thiệt hại không lớn, đã thu hồi trả cho chủ sở hữu, là những tình tiết giảm nhẹ được quy định tại điểm s, điểm h khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Bị hại có đơn xin giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo, bị cáo có 02 con còn nhỏ, trước khi phạm tội bị cáo không có tiền án, tiền sự, là những tình tiết giảm nhẹ được quy định tại khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

[11] Về trách nhiệm dân sự: Bị hại không yêu cầu bị cáo bồi thường nên Toà án không đặt ra xem xét giải quyết.

[12] Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử tuyên bố bị cáo phạm tội “Cướp tài sản”, áp dụng điểm d khoản 2 Điều 168, điểm h, s khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 38 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo từ 7 đến 8 năm tù là có căn cứ. Tuy nhiên, như đã nhận định nêu trên, bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ nên Tòa án xem xét áp dụng khoản 1 Điều 54 của Bộ luật Hình sự, giảm nhẹ một phần hình phạt cho bị cáo, để thể hiện sự nhân đạo, khoan hồng của pháp luật Việt Nam, tạo điều kiện cho bị cáo sớm trở về nhà để chăm sóc các con nhỏ, giảm gánh nặng cho xã hội.

[13] Về xử lý vật chứng: Căn cứ vào điểm a khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự năm 2015; điểm a khoản 2 Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình sự, chấp nhận đề nghị của đại diện Viện kiểm sát, tịch thu, tiêu hủy vật chứng là 01 cây dao (loại dao xếp) bằng kim loại màu trắng, có tổng chiều dài 15,5cm, lưỡi dao một bề sắc bén, mũi nhọn, chiều dài 07cm, cán bằng kim loại màu trắng có chiều dài 8,5cm, trên cán có hình hoa văn.

[14] Về án phí: Bị cáo bị kết án nên phải chịu 200.000 đồng tiền án phí hình sự sơ thẩm theo quy định tại khoản 2 Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự và điểm a khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.