Bản án 02/2024/KDTM-ST — Tranh chấp về mua bán hàng hóa

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện, các lời khai và quá trình giải quyết vụ án, người đại diện theo pháp luật và người được ủy quyền của nguyên đơn trình bày:

Thông qua sự giới thiệu của ông Vũ Kim H, ngày 21/10/2020 Công ty trách nhiệm hữu hạn M (vi t tắt là Công ty M) cùng hộ kinh doanh Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H ký k t Hợp đồng mua án số 221/2020/HDMB/CG4.1 (vi t tắt là Hợp đồng 221), với các thỏa thuận như sau: Hộ kinh doanh Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H đồng ý án cho Công ty M 25 tấn găng tay Nitrile không ột loại A, màu xanh theo mẫu đ thỏa thuận trong hợp đồng, với giá 360.000.000đ tấn, tổng giá trị hợp đồng là 9.000.000.000 đồng; thời hạn thanh toán: Đợt 1: Ngay sau khi ký hợp đồng, Công ty M sẽ đặt cọc 30% giá trị hợp đồng tương đương với số tiền 2.700.000.000 đồng; Đợt 2: Ngay sau khi giao đủ số lượng hàng h a và àn giao hồ sơ kèm theo hàng hóa, Công ty M sẽ thanh toán toàn ộ giá trị còn lại của hợp đồng; thời hạn giao hàng chậm nhất vào ngày 27 10 2020; địa điểm giao hàng: Tại kho hàng của Công ty M, địa chỉ: Khu Công nghiệp H, huyện T, thành phố Hà Nội. Theo Hợp đồng, ngày 22 10 2020 Công ty M đ chuyển khoản cho bên bán số tiền là 2.700.000.000 đồng qua tài khoản số 19028998044017 của bà Phạm Thị H mở tại Ngân hàng TMCP K chi nhánh Lạng Sơn. Quá thời hạn, Công ty M đ nhiều lần yêu cầu ên án thực hiện việc giao hàng theo đúng thỏa thuận, nhưng ên án vẫn không giao được hàng. Ngày 05/11/2020 Công ty M đ gửi Công văn số 511 2020 CV.CG4.1 về việc vi phạm hợp đồng mua án số 221 cho ên án, yêu cầu hoàn trả lại số tiền 2.700.000.000 đồng đ đặt cọc, phạt vi phạm và ồi thường toàn ộ thiệt hại do hành vi vi phạm gây ra trong thời hạn 01 ngày kể từ ngày nhận được công văn.

Ngày 11/11/2020 bà Phạm Thị H đ chuyển trả Công ty M số tiền 1.200.000.000 đồng và ngày 21/12/2020 bà Phạm Thị H chuyển trả ti p 200.000.000 đồng, tổng là 1.400.000.000 đồng, từ đ đ n nay không chịu trách nhiệm ti p. Vì vậy, Công ty M khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quy t: Buộc hộ kinh doanh bà Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H trả cho Công ty M tổng số tiền là 4.720.000.000 đồng, bao gồm: Tiền đặt cọc 2.700.000.000 đồng; thanh toán nốt số tiền phạt cọc còn lại là 1.300.000.000 đồng; trả tiền phạt chậm giao hàng và tiền vi phạm hợp đồng với mức phạt 8% giá trị phần nghĩa vụ hợp đồng bị vi phạm tương ứng với tổng số tiền phạt là 720.000.000 đồng (tổng giá trị hợp đồng là 9.000.000.000 x 8% = 720.000.000 đồng).

Tại lời khai và quá trình giải quyết vụ án, bị đơn bà Nguyễn Thị P đồng thời là người đại diện theo ủy quyền của bị đơn Vũ Kim H trình bày:

Hợp đồng mua bán số 221/2020/HDMB/CG4.1 ngày 21/10/2020 ký giữa Công ty M với bà và hộ kinh doanh Phạm Thị H cùng ông Vũ Kim H và các thỏa thuận được nêu trong hợp đồng số 221 Công ty M trình ày là đúng. Trước khi ký hợp đồng, bà không trực ti p làm việc với Công ty M, toàn bộ nội dung hợp đồng 221 đều do ông Vũ Kim H thỏa thuận với Công ty M, sau đ mang hợp đồng lên Lạng Sơn cho bà với bà Phạm Thị H ký, rồi cầm về đưa cho Công ty M. Sau khi ký hợp đồng, ngày 22/10/2020 Công ty M đ chuyển khoản số tiền là 2.700.000.000 đồng vào tài khoản của bà Phạm Thị H, bà Phạm Thị H chuyển ti p cho bà và bà lại chuyển ti p số tiền này cho Công ty cổ phần H (vi t tắt là Công ty H), để đặt mua hàng theo sự hướng dẫn của bà Hà Thị Kim D (bà P quen bà D là do người quen giới thiệu), đem về bán lại cho Công ty M. Chủng loại, số lượng, mẫu mã, chất lượng, giá cả hàng h a, cũng như thời gian giao hàng bà ký với Công ty H đều giống hợp đồng à đ ký với Công ty M.

Đ n hạn không thấy Công ty H giao hàng, à đ đốc thúc thường xuyên và mỗi khi được bà Hà Thị Kim D đưa đi xem hàng tại cửa khẩu M - Quảng Ninh và cửa khẩu Đ - Trung Quốc, à đều thông tin cho ông Vũ Kim H gọi Công ty M cùng đi xem; có lần không thấy hàng, có lần được ông Vũ Kim H báo do hàng không đảm bảo chất lượng nên Công ty M không nhận. Quá hạn không có hàng giao, Công ty M đ yêu cầu bà cùng bà Phạm Thị H và ông Vũ Kim H hoàn trả số tiền cọc là 2.700.000.000 đồng ngoài ra không c yêu cầu nào khác. Vì vậy, khi Công ty H chuyển trả một phần tiền cọc là 1.400.000.000 đồng, bà Phạm Thị H đ chuyển trả toàn bộ số tiền này cho Công ty M thông qua tài khoản số 19033338889018 tên chủ tài khoản là Nguyễn Huy L mở tại Ngân hàng TMCP K: Lần 1 ngày 11/11/2020 chuyển 1.200.000.000 đồng; lần 2 ngày 21/12/2020 chuyển 200.000.000 đồng; nay à với bà Phạm Thị H và ông Vũ Kim H còn nợ Công ty M số tiền là 1.300.000.000 đồng. Công ty M cho rằng 1.400.000.000 đồng đ trả là một phần tiền phạt cọc bà không nhất trí, bà xác định đ là 1 phần tiền cọc, hơn nữa trong nội dung chuyển tiền bà Phạm Thị H đều ghi rõ “chuyển trả cọc công hàng găng tay 25 tấn theo số hợp đồng 221”. Việc không có hàng giao cũng như chưa trả đủ tiền cho Công ty M là do Công ty H không có hàng và cũng chưa trả lại đủ tiền cọc, không phải do lỗi của bên án. Đối với yêu cầu khởi kiện của Công ty M, bà và ông Vũ Kim H chỉ chấp nhận trả cho Công ty M tổng số tiền còn thi u là 1.300.000.000 đồng thay cho cả phần của bà Phạm Thị H; các yêu cầu khác của Công ty M bà và ông Vũ Kim H không chấp nhận, đề nghị Tòa án giải quy t theo quy định của pháp luật.

Tại lời khai và quá trình giải quyết vụ án, bị đơn hộ kinh doanh Phạm Thị H - Đại diện chủ hộ bà Phạm Thị H trình bày:

Bà quen bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H từ trước, còn Công ty M bà không quen i t. Khi ông Vũ Kim H hỏi bà về nguồn hàng găng tay, bà đ hỏi bà Nguyễn Thị P, bà Nguyễn Thị P lại hỏi à Hà Thị Kim D thì được i t Công ty H có mặt hàng găng tay như Công ty M đang cần, nên bà đ thông tin lại cho ông Vũ Kim H. Việc ký Hợp đồng số 221 cũng như các thỏa thuận nêu trong hợp đồng, đúng như à Nguyễn Thị P đ trình bày. Ngày 22/10/2020 khi Công ty M chuyển số tiền 2.700.000.000 đồng vào tài khoản, à đ chuyển cho bà Nguyễn Thị P để bà Nguyễn Thị P chuyển cho Công ty H đặt mua găng tay cho Công ty M, sau đ à không tham gia vào ất cứ công việc gì khác mà hoàn toàn tin tưởng vào à Nguyễn Thị P với ông Vũ Kim H. Khi không có hàng, Công ty H đ trả lại một phần tiền cọc và bà đ chuyển trả lại cho Công ty M 2 lần với tổng tiền là 1.400.000.000 đồng, hiện còn thi u của Công ty M số tiền là 1.300.000.000 đồng. Trong phi u chuyển tiền bà có ghi rõ là trả tiền cọc của hợp đồng 221”, nay Công ty M xác định đ là tiền phạt cọc à không đồng ý. Bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H nhận trách nhiệm thay cho bà để trả số tiền 1.300.000.000 đồng cho Công ty M à đồng ý. Các yêu cầu khác của Công ty M bà không chấp nhận, đề nghị Tòa giải quy t theo quy định của pháp luật. Năm 2020 khi ký Hợp đồng 221, à c đăng ký kinh doanh theo hộ gia đình, tuy nhiên sau đ do dịch COVID-19 không làm ăn được nên à đ hủy bỏ đăng ký kinh doanh của hộ gia đình, nay chỉ mở hiệu may nhỏ tại nhà. Ngoài ra khi ký Hợp đồng 221, bà không bàn bạc với ai trong gia đình, tự mình ký k t nên sẽ tự chịu trách nhiệm cá nhân không liên quan đ n các thành viên trong gia đình.

Quá trình giải quy t vụ án, Tòa án đ ti n hành hòa giải nhưng các đương sự không thỏa thuận được việc giải quy t vụ án, do vậy Tòa án quy t định đưa vụ án ra xét xử.

Tại phiên toà, Người đại diện theo pháp luật của Công ty M thay đổi nội dung yêu cầu khởi kiện và rút một phần yêu cầu, cụ thể: Công ty M yêu cầu các đồng ị đơn c trách nhiệm liên đới trả số tiền còn thi u là 1.300.000.000 đồng; Công ty M rút yêu cầu phạt cọc số tiền 1.300.000.000 đồng; giữ nguyên yêu cầu phạt vi phạm hợp đồng với mức phạt 8% giá trị phần nghĩa vụ hợp đồng bị vi phạm là 9.000.000.000 đồng, tương ứng với số tiền phạt là 720.000.000 đồng và yêu cầu Tòa án tuyên buộc cá nhân bà Phạm Thị H cùng bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H chịu trách nhiệm liên đới, không chấp nhận việc bà Nguyễn Thị P, ông Vũ Kim H chịu trách nhiệm thay cho bà Phạm Thị H. Các bị đơn nhất trí trả số tiền còn thi u là 1.300.000.000 đồng cho nguyên đơn; đồng ý việc rút yêu cầu phạt cọc 1.300.000.000 đồng và không chấp nhận trả 720.000.000 đồng tiền phạt; bà Nguyễn Thị P giữ nguyên ý ki n cùng ông Vũ Kim H chịu trách nhiệm trả tiền thay cho bà Phạm Thị H; bà Phạm Thị H đồng ý chịu trách nhiệm cá nhân và đồng ý để bà Nguyễn Thị P, ông Vũ Kim H nhận trách nhiệm trả tiền thay cho mình.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn phát biểu quan điểm giải quyết vụ án:

Về việc tuân theo pháp luật tố tụng dân sự trong quá trình giải quy t vụ án: Thẩm phán đ thực hiện đúng các quy định của pháp luật về thụ lý vụ án, xác định thẩm quyền, quan hệ pháp luật tranh chấp, thực hiện thu thập tài liệu chứng cứ, tống đạt các văn ản tố tụng cho đương sự, quy t định đưa vụ án ra xét xử và chuyển hồ sơ cho Viện kiểm sát đúng thời hạn theo quy định; Hội đồng xét xử đ tuân theo đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự về thành phần, trình tự thủ tục xét xử sơ thẩm vụ án từ khi khai mạc phiên tòa đ n trước khi Hội đồng xét xử vào nghị án; Thư ký phiên toà và các đương sự đ thực hiện đúng nhiệm vụ, quyền hạn của mình theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về quan điểm giải quyết vụ án: Việc thay đổi, bổ sung, rút một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn tại phiên tòa là phù hợp với quy định pháp luật, nội dung thay đổi không vượt quá phạm vi khởi kiện an đầu của nguyên đơn nên chấp nhận. Căn cứ các Điều 292; 300; 301 của Luật Thương mại và Điều 440 của Bộ luật Dân sự, đề nghị Hội đồng xét xử: Chấp nhận yêu cầu hoàn trả số tiền 1.300.000.000 đồng của nguyên đơn; uộc các đồng ị đơn bà Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H cùng c trách nhiệm liên đới hoàn trả cho Công ty M số tiền trên. Chấp nhận một phần yêu cầu phạt vi phạm với mức phạt 8% của số tiền 2.700.000.000 đồng, uộc các đồng ị đơn bà Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H cùng c trách nhiệm liên đới ồi thường cho Công ty M. Đình chỉ giải quy t đối với yêu cầu phạt cọc số tiền 1.300.000.000 đồng, do nguyên đơn rút yêu cầu tại phiên tòa. Buộc các đương sự phải chịu án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm sung ngân sách Nhà nước và tuyên quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật. Yêu cầu, ki n nghị khắc phục vi phạm ở giai đoạn sơ thẩm không có.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được xem xét tại phiên tòa; k t quả tranh tụng và ý ki n của đại diện Viện kiểm sát tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

[ 5.2] Trong hợp đồng 221 thể hiện: Tại điểm d tiểu mục 9.3.1 mục 9.3 Điều 9 quy định: “Hành vi vi phạm hợp đồng của một bên được quy định là căn cứ để chấm dứt hiệu lực của Hợp đồng theo các điều khoản của Hợp đồng này”; tại mục 9.3.2 Điều 9 quy định: “Trường hợp chấm dứt hiệu lực của Hợp đồng do hành vi vi phạm của bên A theo điểm d mục 9.3 Điều 9 Hợp đồng này. Bên A có trách nhiệm hoàn trả lại toàn bộ số tiền đặt cọc nêu tại mục 2.2 Điều 2 Hợp đồng này và chịu phạt một khoản tiền tương đương với khoản đặt cọc”; tại mục 8.1 Điều 8 quy định: “Bên nào có lỗi gây ra thiệt hại cho bên kia thì phải chịu trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại, chịu phạt vi phạm hợp đồng và thanh toán hoặc hoàn trả các chi phí tương ứng với các phần công việc mà bên bị vi phạm đã thực hiện…” và tại mục 3.3 Điều 3 quy định: “Trong trường hợp Bên A giao hàng chậm so với ngày giao hàng tại khoản 3.1 Điều này, Bên A phải chịu phạt 3% (ba phần trăm) giá trị Hợp đồng tính trên mỗi ngày chậm giao hàng”.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 30; điểm khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39; khoản 1 Điều 147; khoản 2 Điều 228; các Điều 266; 271 và 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ các Điều 24; 34; 37; 292; Điều 300 và Điều 301 Luật Thương mại;

Căn cứ điểm khoản 1 Điều 3; khoản 4 Điều 26 Nghị quy t số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 12 2016 của Ủy an Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án;

1. Chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn đòi trả số tiền còn thi u là 1.300.000.000 đồng (một tỷ a trăm triệu đồng). Buộc các đồng bị đơn bà Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H cùng có trách nhiệm liên đới trả cho nguyên đơn Công ty trách nhiệm hữu hạn M số tiền 1.300.000.000 đồng (một tỷ a trăm triệu đồng), cụ thể mỗi người có trách nhiệm trả số tiền được làm tròn là 433.333.334 đồng (bốn trăm a mươi a triệu, a trăm a mươi a ngàn, a trăm a tư đồng).

2. Chấp nhận một phần yêu cầu của nguyên đơn về phạt vi phạm hợp đồng. Buộc các đồng bị đơn à Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H cùng có trách nhiệm liên đới bồi thường cho Công ty trách nhiệm hữu hạn M số tiền 216.000.000 đồng (hai trăm mười sáu triệu đồng), cụ thể mỗi người có trách nhiệm bồi thường số tiền là 72.000.000 đồng (bẩy mươi hai triệu đồng).

Kể từ ngày Bản án có hiệu lực pháp luật, người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án, cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành theo mức lãi suất quy định tại Điều 357 và Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

3. Đình chỉ giải quy t yêu cầu phạt cọc với số tiền 1.300.000.000 đồng (một tỷ a trăm triệu đồng) do nguyên đơn Công ty trách nhiệm hữu hạn M rút yêu cầu tại phiên tòa.

4. Về án phí:

Buộc Công ty trách nhiệm hữu hạn M phải chịu 24.160.000 đồng (hai mươi ốn triệu, một trăm sáu mươi ngàn đồng) tiền án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm có giá ngạch để sung ngân sách Nhà nước. Số tiền án phí trên được khấu trừ vào số tiền 56.360.000 đồng (năm mươi sáu triệu, a trăm sáu mươi ngàn đồng) tạm ứng án phí Công ty trách nhiệm hữu hạn M đ nộp, theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0000168 ngày 24/10/2023 tại Chi cục thi hành án dân sự thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn. Sau khi khấu trừ, hoàn trả Công ty trách nhiệm hữu hạn M số tiền 32.200.000 đồng ( a mươi hai triệu, hai trăm ngàn đồng) tạm ứng án phí đ nộp.

Buộc bà Phạm Thị H, bà Nguyễn Thị P và ông Vũ Kim H mỗi người phải chịu 24.213.333 đồng (hai mươi ốn triệu, hai trăm mười a ngàn, a trăm a a đồng) tiền án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm có giá ngạch để sung ngân sách Nhà nước.

5. Quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.

Trường hợp Bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng ch thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.