Bản án 01/2025/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Ngô Văn Q, sinh năm 1991, nơi sinh: thị trấn Gia Lộc, huyện Gia Lộc, tỉnh Hải Dương. Tháng 4/2024, do Q vắng mặt liên tục tại nơi thường trú ở khu 12, thị trấn Gia Lộc, huyện Gia Lộc, tỉnh Hải Dươngtrên 12 tháng nhưng không khai báo tạm vắng nên đã bị chính Q địa phương xoá đăng ký thường trú. Khoảng 16 giờ 00 phút ngày 02/9/2024, tại đoạn đường nội đồng thuộc tổ dân phố Điền Lương, thị trấn Hợp Hòa, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc,Ngô Văn Q đang điều khiển xe môtô không rõ nhãn hiệu, BKS: 19H8-2864, trên yên xe có buộc một bao tải màu nâu vàng thì bị tổ công tác của Công an huyện Tam Dương kiểm tra, phát hiện bên trong bao tải màu nâu vàng có 01 túi lưới màu trắng, bên trong túi lưới là 01 lồng sắt, nhốt 01 cá thể rắn còn sống, thân màu nâu xám, trên thân có các khoang, ngăn bởi các viền màu màu nâu. Ngô Văn Q khai nhận cá thể là rắn hổ chúa do Q vừa mua của một người đàn ông không rõ tên, tuổi, địa chỉ với giá 1.400.000 đồng để thịt.Công an huyện Tam Dương đã lập biên bản sự việc, thu giữ trên yên xe môtô BKS: 19H8-2864 của Ngô Văn Q 01 túi lưới màu trắng, bên trong túi lưới có 01 lồng sắt, bên trong lồng sắt có 01 cá thể rắn còn sống, thân màu đen xám, có khối lượng 3,4kg, được niêm phong ký hiệu A1; thu giữ trong túi quần trước bên phải của Ngô Văn Q 01 điện thoại di động màu đen, mặt sau có chữ OPPO, trong máy lắp SIM 2 có số 0983.203.057, thu giữ trong túi quần sau bên trái của Ngô Văn Q số tiền 100.000 đồng. Ngoài ra còn thu giữ của Q 01 xe môtô không rõ nhãn hiệu, BKS: 19H8-2864đã cũ.

Ngày 03/9/2024, Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an huyện Tam Dương ra Quyết định trưng cầu Viện sinh thái và tài nguyên sinh vật thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam, giám định tên loài và tình trạng bảo tồn đối với 01 cá thể rắn được niêm phong ký hiệu A1. Ngày 03/9/2024, Viện sinh thái và tài nguyên sinh vật thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam ra bản kết luận giám định số 1480/STTNSV, kết luận:“01 cá thể rắn còn sống là rắn hổ chúa, có tên khoa học là Ophiophagus hannah, lớp Bò sát (Reptilia); loại rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành theo Nghị định số 64/NĐ-CP, ngày 16/7/2019 của Chính Phủ, loài rắn hổ chúa cũng có tên trong nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật nguy cấp, quý hiếm, ban hành kèm theo Nghị định số 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ”.Sau khi giám định, Cơ quan điều tra đã bàn giao cá thể rắn hổ chúa nêu trên cho Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã Hà Nội tiếp nhận, nuôi nhốt theo quy định.

Trong quá trình điều tra, Ngô Văn Q khai nhận: Khoảng 14h00’ ngày 02/9/2024, Ngô Văn Q đang ở xã Hợp Thịnh, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc thì đượcmột người đàn ông tên là C, sinh năm 1984, ở xã Duy Phiên, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc gọi điện thoại từ số 0987.383.404 gọi đến số điện thoại 0983.203.057 của Q và bảo Q đến khu vực xã DP uống bia. Sau đó, Ngô Văn Q điều khiển xe mô tô BKS: 19H8-2864 đến quán bia “Cây Si” ở xã DPgặp C đang ngồi uống bia cùng một nam thanh niên không rõ tên, tuổi, địa chỉ khoảng 17-18 tuổi. Khi Q đang uống bia thì C bảo Q đi lên thị trấn Hợp Hoà, huyện Tam Dương gặp và mua một con rắn hổ mang chúa với giá 1.500.000 đồng để về thịt cùng nhau uống bia nên Q đồng ý. Ngô Văn Q không biết đường nên C bảo nam thanh niên ngồi uống bia cùng biết đường đưa Q đi. Sau đó, người thanh niên ngồi uống bia cùng đưa cho Q số tiền 1.500.000 đồng, gồm 01 tờ tiền mệnh giá 500.000đ và 10 tờ tiền mệnh giá 100.000đ, Q cầm tiền và điều khiển xe máy đi theo người thanh niên này. Khi Q và nam thanh niên này đi đến khu vực thị trấn Hợp Hòa, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc thì nam thanh niên đưa Q đến gặp một người đàn ông lạ mặt đeo khẩu trang khoảng 35 tuổi, đi xe máy Honda Wave màu nâu không rõ biển kiểm soát. Sau đó,người đàn ông lạ mặtđưa Q đến đoạn đường nội đồng thuộc tổ dân phố Điền Lương, thị trấn Hợp Hòa, huyện Tam Dương, tỉnh Vĩnh Phúc, rồi lấy ở bên vệ đường ra một bao tải màu nâu vàng và nói với Q “con này là rắn hổ mang chúa” rồi mở ra cho Q xem thì thấy bên trong bao tải có một túi lưới màu trắng, trong túi lưới có một lồng sắt, trong lồng sắt có một con rắn màu đen xám còn sống. Khi Q và người đàn ông bán rắn đang trao đổi với nhau thì nam thanh niên khoảng 17-18 tuổi đi đâu Q không rõ. Nhìn thấy rắn, Q xác nhận ra đây là rắn hổ mang chúanênmặc cả việc mua rắn thì người đàn ông này bớt cho 100.000 đồng, Q đưa cho người này số tiền 1.400.000 đồng. Sau đó, Q cùng người này buộc bao tải chứa rắn lên yên xe máy của Q rồi người này phóng xe đi. Khi Q đang chuẩn bị lên xe đi về thì bị Công an huyện Tam Dương phát hiện lập biên bản thu giữ tang vật như đã nêu ở trên.

Tại bản Cáo trạng số 100/CT-VKSTD ngày 26/11/2024, Viện kiểm sát nhân dân huyện TD truy tố Ngô Văn Q tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự năm 2015, (sửa đổi bổ sung năm 2017).

Tại phiên tòa, bị cáo Q giữ nguyên lời khai ở giai đoạn điều tra và thừa nhận Cáo trạng truy tố là đúng người đúng tội. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện TD giữ nguyên quyết định truy tố và đề nghị Hội đồng xét xử tuyên bố Ngô Văn Q phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”. Đề nghị áp dụng Điều 38; điểm b khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), xử phạt Ngô Văn Q từ 01 năm 03 tháng đến 01 năm 06 tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày bắt tạm giữ, tạm giam 02/9/2024.

Về hình phạt bổ sung đề nghị không phạt tiền bổ sung đối với bị cáo.

Về xử lý vật chứng: Đối với 01 túi lưới màu trắng, bên trong túi lưới có 01 lồng sắt, quá trình điều tra xác định là công cụ Q sử dụng để nhốt 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/9/2024, không còn giá trị sử dụng, cần tịch thu tiêu huỷ.

- Đối với 01 bao tải nâu vàng đã qua sử dụng là công cụ nhốt 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/9/2024, không còn giá trị sử dụng, cần tịch thu tiêu huỷ.

- Đối với 01 xe môtô không rõ nhãn hiệu, BKS: 19H8-2864 đã qua sử dụng, quá trình điều tra xác định là xe môtô của anh Nguyễn Quang H, sinh năm 1991 ở Ngõ 3, Lý Thường Kiệt, phường Đồng Tâm, thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Cuối tháng 08/2024, Ngô Văn Q mượn chiếc xe mô tô của anh H để đi làm. Việc Q sử dụng chiếc xe mô tô này để tàng trữ 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/09/2024 anh H không biết nên cần trả lại chiếc xe mô tô BKS: 19H8-2864cho anh Nguyễn Quang H là phù hợp.

- Đối với 01 điện thoại di động màu đen, mặt sau có chữ OPPO, trong máy lắp SIM 2 có số 0983.203.057, quá trình điều tra xác định đây là tài sản hợp pháp của Ngô Văn Q, không liên quan đến hành vi phạm tội nên cần trả lại cho Ngô Văn Q nhưng tiếp tục tạm giữ để đảm bảo thi hành án.

- Đối với số tiền 100.000 đồng thu giữ của Ngô Văn Q, quá trình điều tra căn cứ vào lời khai của Ngô Văn Q xác định là tiền Q được hưởng lợi từ việc mua 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/9/2024, cần tịch thu nộp ngân sách nhà nước

Về án phí hình sự sơ thẩm: Bị cáo Q phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan anh Nguyễn Văn C vắng mặt tại phiên toà, tại biên bản lấy lời khai anh C trình bày: Anh C không có quan hệ gì với Ngô Văn Q, Q chỉ là bạn có thời gian đi xây cùng nhau, Ngày 02/9/2024 anh C có điện cho Q hỏi thăm về việc làm ăn, anh C không gặp, không đi uống bia và cũng không bảo Q đi mua 01 cá thể rắn hổ chúa vào ngày 02/9/2024 về để cùng nhau thịt ăn.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan chị Phùng Th L vắng mặt tại phiên toà, tại biên bản lấy lời khai chị L trình bày: Chị L là chủ sử dụng số điện thoại 0987.383.404 nhưng không sử dụng và cho anh Nguyễn Văn C (là chồng) sử dụng, ngày 02/9/2024 anh C ở nhà nghỉ lễ cả ngày cùng với chị không có việc uống bia cùng với Q, việc C hỏi gọi điện hỏi thăm Ngô Văn Q thế nào chị không rõ.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan chị Phạm Thị Th vắng mặt tại phiên toà, tại biên bản lấy lời khai chị Th trình bày: Chị là chủ quán bia Cây si tại xã DP, huyện TD. Trước kia thì C có thỉnh thoảng đến quán của chị để uống bia nhưng ngày 02/9/2024 chị xác định anh C và Q không đến quán chị uống bia và chị cũng không có quan hệ anh em hay bạn bè gì đối với anh C và Ngô Văn Q.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan anh Nguyễn Quang H vắng mặt tại phiên toà, tại biên bản lấy lời khai anh H trình bày: Cuối tháng 8/2024 anh H có cho Ngô Văn Q (tên gọi khác là Hải) mượn xe BKS 19H8-2864 mượn để đi làm, còn đăng ký xe thì anh vẫn đang giữ, ngày 02/9/2024 Q sử dụng xe vào việc phạm tội anh H không biết, anh H để nghị trả xe máy trên cho anh vì đây là tài sản hợp pháp của anh, ngoài ra anh không có yêu cầu gì khác.

Bị cáo Ngô Văn Q không tranh luận gì. Trong lời nói sau cùng bị cáo xin Hội đồng xét xử cho hưởng khoan hồng với mức án nhẹ nhất để có cơ hội tu dưỡng bản thân, sớm trở về với gia đình.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Hành vi nêu trên của Ngô Văn Q đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm” được quy định tại điểm b khoản 1 Điều 244 của Bộ luật hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), điều luật quy định:

“1. Người nào vi phạm quy định về bảo vệ động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ hoặc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

….

b) Tàng trữ… trái phép cá thể … quy định tại điểm a khoản này;…”

Về nhân thân: Trước khi phạm tội bị cáo là người có nhân thân tốt chưa có tiền án, tiền sự, trước tháng 4/2024 bị cáo có đăng ký hộ khẩu thường trú tại khu 2, thị trấn GL, huyện GL, tỉnh Hải Dương, do vắng mặt tại địa phường trên 12 tháng nên bị cáo bị xoá đăng ký hộ khẩu tại nơi cư trú, hiện tại bị cáo không có nơi cư trú cụ thể.

Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo Q không bị áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự nào.

Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, thấy rằng: Sau khi bị bắt bị cáo Q đều thành khẩn khai báo về hành vi phạm tội của mình nên được hưởng một tình tiết quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), trước khi phạm tội bị cáo là người có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự là căn cứ để giảm nhẹ một phần trách nhiện hình sự đối với bị cáo Q. Tuy nhiên, hành vi phạm tội của bị cáo Q là nguy hiểm cho xã hội, nếu để cải tạo tại địa phương sẽ không có tác dụng giáo dục nói chung, cần chấp nhận đề nghị của đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa để buộc bị cáo Q phải chấp hành hình phạt tù một thời gian nhất định mới có tác dụng giáo dục cải tạo bị cáo trở thành người lương thiện, người công dân có ích cho xã hội.

Đối với 01 túi lưới màu trắng, bên trong túi lưới có 01 lồng sắt, quá trình điều tra xác định là công cụ Q sử dụng để nhốt 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/9/2024, không còn giá trị sử dụng, cần tịch thu tiêu huỷ.

Đối với 01 bao tải nâu vàng đã qua sử dụng là công cụ nhốt 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/9/2024, không còn giá trị sử dụng, cần tịch thu tiêu huỷ.

Đối với 01 xe môtô không rõ nhãn hiệu, BKS: 19H8-2864 đã qua sử dụng,quá trình điều tra xác định là xe môtô của anh Nguyễn Quang H, sinh năm 1991 ở Ngõ 3, Lý Thường Kiệt, phường Đồng Tâm, thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Cuối tháng 08/2024, Ngô Văn Q mượn chiếc xe mô tô của anh H để đi làm. Việc Q sử dụng chiếc xe mô tô này để tàng trữ 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/09/2024 anh H không biết nên cần trả lại chiếc xe mô tô BKS: 19H8-2864cho anh Nguyễn Quang H là phù hợp.

Đối với 01 điện thoại di động màu đen, mặt sau có chữ OPPO, trong máy lắp SIM 2 có số 0983.203.057, quá trình điều tra xác định đây là tài sản hợp pháp của Ngô Văn Q, không liên quan đến hành vi phạm tội nên cần trả lại cho Ngô Văn Q nhưng tiếp tục tạm giữ để đảm bảo thi hành án.

Đối với số tiền 100.000 đồng thu giữ của Ngô Văn Q, quá trình điều tra căn cứ vào lời khai của Ngô Văn Q xác định là tiền Q được hưởng lợi từ việc mua 01 cá thể rắn hổ chúa ngày 02/9/2024, cần tịch thu nộp ngân sách nhà nước.

Đối với Nguyễn Văn C sinh năm 1984, ở xã DP, huyện TD, tỉnh Vĩnh Phúc, Ngô Văn Q khai: Khoảng 14h00’ ngày 02/9/2024, Ngô Văn Q đang ở xã Hợp Thịnh, huyện TD, tỉnh Vĩnh Phúc thì được một người đàn ông tên là C, gọi điện thoại và bảo Q đến khu vực xã DP uống bia. Sau đó, Ngô Văn Q điều khiển xe mô tô BKS: 19H8-2864 đến quán bia “Cây Si” ở xã DP gặp C đang ngồi uống bia cùng một nam Th niên không rõ tên, tuổi, địa chỉ khoảng 17-18 tuổi. Khi Q đang uống bia thì C bảo Q đi lên thị trấn Hợp Hoà, huyện TD gặp và mua một con rắn hổ mang chúa với giá 1.500.000 đồng để về thịt cùng nhau uống bia nên Q đồng ý. Ngô Văn Q không biết đường nên C bảo nam Th niên ngồi uống bia cùng biết đường đưa Q đi. Sau đó, người Th niên ngồi uống bia cùng đưa cho Q số tiền 1.500.000 đồng, gồm 01 tờ tiền mệnh giá 500.000 đồng và 10 tờ tiền mệnh giá 100.000 đồng, Q cầm tiền và điều khiển xe máy đi theo người Th niên này để mua rắn hổ mang chúa. Quá trình điều tra anh C khai nhận đã dùng số điện thoại trên đứng tên vợ là Phùng Th L để gọi điện cho Q với nội dung để hỏi thăm công việc hiện tại của Q (vì Q là bạn xã hội có thời gian làm cùng C), tại cơ quan điều tra C khai không gặp, không đi uống bia và cũng không bảo Q đi mua 01 cá thể rắn hổ chúa vào ngày 02/9/2024 về để thịt. Cơ quan điều tra đã tiến hành đối chất giữa Ngô Văn Q và Nguyễn Văn C nhưng Q và anh C giữ nguyên lời khai và Q, Cơ quan điều tra đã tiến hành xác minh làm việc với chủ quán bia Cây Si là chị Phạm Thị Th, sinh năm 1996 ở thôn Mai Nham, xã DP, huyện TD, tỉnh Vĩnh Phúc xác định ngày 02/9/2024, Ngô Văn Q và anh Nguyễn Văn C không đến uống bia tại quán bia Cây Si của chị Th. Quá trình xác minh xác định tại quán bia không lắp camera giám sát, ngoài lời khai của Q không có tài liệu, chứng cứ hay lời khai nào của người chứng kiến, đặc điểm nhận dạng nào chứng minh C gặp Q và bảo Q đi mua rắn hổ mang chúa. Ngoài lời khai của Q không có tài liệu, người làm chứng nào nào xác định C là người nhờ Q đi mua cá thể rắn hồ chúa. Do vậy, Cơ quan điều tra nên không có đủ cơ sở để xử lý đối với anh Nguyễn Văn C.

Đối với người đàn ông Ngô Văn Q khai đã bán cho Q 01 cá thể rắn hổ chúa và người Th niên khoảng 17-18 tuổi đưa Ngô Văn Q đi mua 01 cá thể rắn hổ chúa vào ngày 02/09/2024. Cơ quan điều tra đã tiến hành rà soát camera tại khu vực Q mua rắn hổ chúa và khu vực Q gặp người đàn ông lạ mặt nhưng không có hệ thống camera nào được lắp đặt. Quá trình điều tra do Q không biết tên, tuổi, địa chỉ của người đàn ông đã bán rắn hổ chúa và người Th niên khoảng 17-18 tuổi đưa Ngô Văn Q đi mua 01 cá thể rắn hổ chúa nên không có cơ sở để cơ quan điều tra xác minh làm rõ. Ngoài lời khai của Q thì cũng không có tài liệu nào khác xác định nhân thân, lai lịch, đặc điểm nhận dạng bào về 02 người nam giới trên. Do vậy, kiến nghị Cơ quan điều tra tiếp tục điều tra, khi nào làm rõ sẽ xử lý sau.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Tuyên bố bị cáo Ngô Văn Q phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm”.

Áp dụng Điều 38; điểm b khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, Điều 51 của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017).

Xử phạt Ngô Văn Q 01 (Một) năm 03 (Ba) tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày bắt tạm giữ, tạm giam (ngày 02/9/2024).

Về xử lý vật chứng: Áp dụng khoản 1 khoản 2 Điều 47 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017); khoản 2 Điều 106 của Bộ luật tố tụng Hình sự:

Tịch thu tiêu huỷ 01 túi lưới màu trắng, bên trong túi lưới có 01 lồng sắt và 01 bao tải nâu vàng do không còn giá trị sử dụng.

Trả lại 01 xe môtô không rõ nhãn hiệu, BKS: 19H8-2864 cho anh Nguyễn Quang H.

Trả lại 01 điện thoại di động màu đen, mặt sau có chữ OPPO, trong máy lắp SIM 2 có số 0983.203.057 cho Ngô Văn Q nhưng tiếp tục tạm giữ để đảm bảo thi hành án.

Tịch thu nộp ngân sách Nhà nước số tiền 100.000 đồng thu giữ của Ngô Văn Q

(Đặc điểm vật chứng như biên bản giao nhận vật chứng giữa Công an huyện TD với Chi cục thi hành án dân sự huyện TD).

[3] Về án phí: Căn cứ Điều 136 của Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015; nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí và lệ phí Tòa án, bị cáo Ngô Văn Q phải chịu 200.000đ ( Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.

Bị cáo có Q kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Người có Q lợi nghĩa vụ liên quan vắng mặt có Q kháng cáo bản án, trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc ngày bản án được niêm yết.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM