Bản án 01/2022/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TOÀ ÁN NHÂN DÂN HUYỆN GIAO THỦY, TỈNH NAM ĐỊNH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Vũ Ngọc Duyên.

Thư ký phiên họp: Ông Phạm Thái Thưởng - Thư ký Tòa án.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định tham gia phiên họp: Bà Lâm Thị Tuất - Kiểm sát viên.

Ngày 27 tháng 01 năm 2022, tại Trụ sở Tòa án nhân dân huyện Giao Thủy mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 05/2021/TLST-VDS ngày 03 tháng 11 năm 2021 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 01/2022/QĐST-VDS ngày 20 tháng 01 năm 2022, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị M; sinh năm 1961; cư trú tại: Xóm 4, xã A, huyện B, tỉnh Nam Định..

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

- Bà Nguyễn Thị Nh1; sinh năm 1955; cư trú tại: Xóm 4, xã A, huyện B, tỉnh Nam Định.

- Bà Nguyễn Thị Nh2; sinh năm 1954; cư trú tại: Tổ 4, phường L, thành phố M, tỉnh Kon Tum.

Người đại diện hợp pháp của bà Nh2: Bà Nguyễn Thị M (người yêu cầu); là người đại diện theo ủy quyền.

- Bà Nguyễn Thị V; sinh năm 1960; cư trú tại: Tổ 4, phường L, thành phố M, tỉnh Kon Tum.

Người đại diện hợp pháp của bà V: Bà Nguyễn Thị M (người yêu cầu); là người đại diện theo ủy quyền.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự, bản tự khai và tại phiên họp, người yêu cầu là bà Nguyễn Thị M trình bày: Bố bà là Nguyễn Viết Khước chết năm 1984, mẹ bà là Nguyễn Thị Vàng chết năm 1982. Bố mẹ bà sinh được 07 người con, gồm: Nguyễn Văn Lịch (chết năm 2011), Nguyễn Văn Tước (chết năm 2018), Nguyễn Văn Khương (chết năm 2004), Nguyễn Thị Nh2, Nguyễn Thị Nh1, Nguyễn Thị V và bà là Nguyễn Thị M. Khi còn sống, bố mẹ bà có phân chia đất đai cho bà Nguyễn Thị Nh1 và ông Nguyễn Văn Khương. Bà Nh1 không kết hôn. Từ năm 1984, do quá uất ức với vợ chồng người anh trai sống bên cạnh nhà là ông Nguyễn Văn Khương, cậy quyền là anh trai nên thường xuyên chèn ép, ngược đãi, chà đạp, dọa nạt, đánh đập, đập phá tài sản… trong một thời gian dài chỉ vì việc tranh giành đất đai bố mẹ cắt cho bà Nh1 và ông Khương nên bà Nh1 sinh ra áp lực, căng thẳng, hoang mang; tư tưởng lo âu, lúc khôn lúc dại, bị trầm cảm nặng, ăn uống kém, không muốn tiếp xúc với ai và luôn luôn nghĩ có người khác hãm hại mình, bỏ thuốc độc vào đồ ăn, thức uống của mình nên lúc nào cũng đóng cửa ở một mình trong nhà; anh chị em có mang đồ ăn thức uống đến thì không ăn và bắt đưa về; không nhận thức được hành động hành vi của bản thân, hay quậy phá và chửi bậy, hay nói một mình và toàn nói linh tinh không rõ nói về vẫn đề gì. Tình trạng của bà Nh1 tái diễn thường xuyên cho đến năm 1997 thì bà Nh1 sức khỏe hoàn toàn suy sụp, bệnh tình càng nặng hơn. Gia đình chúng tôi đã 03 lần đưa bà Nh1 đi bệnh viện điều trị; lần thứ nhất vào năm 1997 tại bệnh viện tâm thần Cao Đà ở tỉnh Hà Nam, sau điều trị 02 tháng bệnh viện kết luận bà Nh1 bị mắc bệnh tâm thần và cho thuốc về nhà uống và được cấp nhận thuốc uống hàng tháng tại Trạm y tế xã A được khoảng 13 năm thì đến năm 2009 bà Nh1 lại bị tái phát bệnh với các bệnh lý, triệu chứng như cũ. Gia đình lại 02 lần đưa bà Nh1 đi điều trị tại Bệnh viện tâm thần tỉnh Nam Định (lần đầu cách lần sau khoảng 01 tháng). Lần điều trị gần nhất tại Bệnh viện tâm thần tỉnh Nam Định từ 21- 9- 2009 đến ngày 03- 11- 2009. Bệnh án của bệnh viện tâm thần tỉnh Nam Định xác định bà Nh1 bị bệnh tâm thần phân liệt thể Paranoid. Từ đó đến nay bệnh tình vẫn không giảm, bà Nh1 vẫn liên tục phải điều trị và nhận thuốc uống định kỳ hàng tháng tại Trạm y tế xã A. Hiện nay bà Nh1 sức khỏe rất yếu, tuổi đã cao (67 tuổi), không nói gì, đêm ít khi ngủ, có mắc thêm bệnh lao và viêm phế quản mãn tính, khó thở và thở phì phò. Nếu có khám sức khỏe định kỳ thì bà Nh1 cũng không chịu đi mà toàn do bà đến Trạm y tế xã A khai báo; nếu có nhắc đến và bảo phải đi đâu là bà Nh1 xé hết quần áo của mình ra, quậy phá chửi bậy, trốn tránh, cự lại không chịu đi. Nay, để đảm bảo quyền của bà Nguyễn Thị Nh1 trong các giao dịch dân sự, bà Nguyễn Thị M yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nh1 mất năng lực hành vi dân sự và yêu cầu Tòa án xác định bà là người giám hộ cho bà Nh1.

Bà Nguyễn Thị Nh2 và bà Nguyễn Thị V ủy quyền cho bà Nguyễn Thị M tham gia tố tụng và quyết định mọi vấn đề liên quan đến việc giải quyết vụ việc.

Kết quả thu thập chứng cứ tại cơ sở Xóm 4, xã A, Ủy ban nhân dân xã A và Trạm y tế xã A xác định: Bà Nguyễn Thị M trình bày như đã nêu là đúng sự thật. Ủy ban nhân dân xã A xác định bà Nguyễn Thị M có đủ điều kiện giám hộ cho bà Nguyễn Thị Nh1, xác định bà M là người giám hộ cho bà Nh1.

Quá trình giải quyết vụ việc, Tòa án đã có quyết định trưng cầu giám định tại Viện pháp y tâm thần Trung ương về khả năng nhận thức điều khiển hành vi của bà Nguyễn Thị Nh1; yêu cầu bà M đưa bà Nh1 đi giám định. Tuy nhiên sức khỏe bà Nguyễn Thị Nh1 rất yếu, tuổi đã cao (67 tuổi), mắc thêm bệnh lao và viêm phế quản mãn tính, khó thở và thở phì phò, quậy phá chửi bậy, trốn tránh, không hợp tác để được giám định. Vì vậy, không thể đưa bà Nguyễn Thị Nh1 đi thực hiện việc giám định.

Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Giao Thủy: Đề nghị Tòa án chấp nhận đơn yêu cầu của bà Nguyễn Thị M.