Bản án 01/2019/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan Điều tra Công an thành phố Cà Mau, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cà Mau, kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng thẩm quyền, đúng trình tự thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra, bị cáo có khiếu nại về Quyết định khởi tố bị can, Quyết định phê chuẩn quyết định khởi tố bị can, kết luận điều tra và đã được giải quyết đúng quy định của pháp luật; bị cáo không có khiếu nại tiếp theo lên cấp trên của cơ quan, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định của các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đúng quy định pháp luật.

[2] Tại phiên tòa, bị cáo hoàn toàn thừa nhận các vết thương trên vùng mặt của chị Cù Thị Đ theo hồ sơ bệnh án, giấy chứng nhận thương tích và kết luận giám định là do chính bị cáo gây ra nhưng bị cáo cho rằng không phải là lỗi của bị cáo, vì chị Đ đánh bị cáo nên bị cáo xô ra, quơ tay trúng mặt chị Đ gây nên các vết thương đó. Hội đồng xét xử thấy rằng, chỉ vì mâu thuẫn nhỏ không đáng có khi anh Th dẫn xe khách mua đồ của quầy bị cáo, đậu sát vào quầy bị cáo để không cản trở lối đi cho người khác mà bị cáo không đồng ý, có lời lẽ chửi bới vợ, chồng anh Th nên hai bên xảy ra cự cải, xô xát, dẫn đến đánh nhau. Bị cáo đã dùng hai tay có móng tay cào, cấu vào mặt Đ nhiều cái, hậu quả làm mặt chị Đ rách da, xay xát, chảy máu, theo kết luận giám định có tỷ lệ 13%, ảnh hưởng thẩm mỹ. Tuy bị cáo và chị Đ có xô xát nhau, câu vật nhau nhưng hành vi của bị cáo đã gây thương tích cho chị Đ, hậu quả đến đâu thì xử lý đến đó. Do vậy, bị cáo phải bị xử lý trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật hình sự là đúng quy định.

[3] Các tài liệu, chứng cứ Cơ quan điều tra thu thập trong quá trình điều tra gồm: Biên bản tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm, biên bản trích xuất camera an ninh, hồ sơ bệnh án, giấy chứng nhận thương tích, các biên bản ghi lời khai của những người chứng kiến sự việc, các lời khai của bị cáo, các lời khai của bị hại và các tài liệu, chứng cứ khác đã thu thập được phù hợp với bản kết luận giám định pháp y về thương tích, biên bản kiểm tra đoạn camera, biên bản hỏi cung bị can, kết luận điều tra. Chỉ vì sự mâu thuẫn nhỏ, tranh chấp trong mua bán mà bị cáo dùng hai tay có móng tay cào, cấu chị Đ nhiều nhát vào mặt gây thương tích, ảnh hưởng thẩm mỹ, được cơ quan chuyên môn kết luận với tỷ lệ 13%. Điều này được thể hiện trong biên bản ghi lời khai bị cáo ngày 12/7/2018 (BL 86-87), biên bản hỏi cung bị can ngày 02/8/2018 (BL 88-91), biên bản hỏi cung ngày 28/8/2018 (BL 92-95), biên bản hỏi cung ngày 21/9/2018 (BL 96-97), biên bản ghi lời khai bị cáo ngày 30/4/2018 (BL 99-100). Do vậy, hành vi đó của bị cáo đã cấu thành tội “Cố ý gây thương tích” theo khoản 1 Điều 134 của Bộ luật hình sự, đúng với đề nghị của Kiểm sát viên thực hành quyền công tố tại phiên toà và đúng với bản Cáo trạng của Viện kiểm sát đã truy tố.

[4] Hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, đã trực tiếp xâm phạm đến sức khoẻ, sự thẩm mỹ của chị Đ một cách trái pháp luật, với lỗi cố ý trực tiếp. Bản thân bị cáo biết rõ việc dùng hai tay có móng tay cáo, cấu nhiều cái vào mặt chị Đ sẽ gây thương tích cho chị Đ, sẽ làm xấu đến diện mạo của chị Đ, là vi phạm pháp luật nhưng vì mâu thuẫn nhỏ, sự tức giận không đáng có mà bị cáo gây thương tích cho chị Đ bằng tay, theo giấy chứng nhận thương tích và kết luận giám định thể hiện thương tích chị Đ bị ảnh hưởng thẩm mỹ, với tỷ lệ thương tích là 13%. Đ đó chứng tỏ bị cáo bất chấp luật pháp, xem thường sức khoẻ của người khác. Do đó, bị cáo phải gánh chịu hậu quả do chính hành vi mình đã gây ra.

[5] Hành vi của bị cáo không những đã xâm phạm đến sức khoẻ của chị Đ được pháp luật bảo vệ mà còn gây mất an ninh, trật tự tại địa phương, gây hoang mang, lo sợ trong quần chúng nhân dân.

[6] Vì vậy, cần áp dụng hình phạt tương xứng với tính chất, mức độ của hành vi của bị cáo, nhằm giáo dục, cải sửa lỗi lầm của bị cáo đồng thời cũng nhằm bảo đảm tính răn đe của pháp luật và phòng ngừa chung trong xã hội.

[7] Xét quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo thành khẩn khai báo, thể hiện sự ăn năn, hối cải; bị cáo là dân tộc thiểu số, nhận thức và hiểu biết pháp luật hạn chế; bị cáo phạm tội lần đầu và thuộc trường hợp ít nghiêm trọng; sau khi gây thương tích cho chị Đ, bị cáo nộp tiền để bồi thường một phần thiệt hại do hậu quả của bị cáo gây ra cho chị Đ với số tiền 1.000.000đ. Do vậy, bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm b, i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật hình sự. Nhân thân bị cáo chưa tiền án, tiền sự; có nhiều tình tiết giảm nhẹ, không có tình tiết tăng nặng; có nơi cư trú rõ ràng; xét thấy không cần phải bắt chấp hành hình phạt tù, vì bị cáo có khả năng tự cải tạo và việc cho bị cáo hưởng án treo không gây nguy hiểm cho xã hội; không ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội nên giao bị cáo về Uỷ ban nhân dân xã nơi bị cáo cư trú để giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách là đủ.

[8] Ý kiến người bào chữa cho bị cáo cho rằng: Cán bộ điều tra không lập biên bản riêng để giải thích quyền và nghĩa vụ của bị cáo nên bị cáo bị mất quyền được bào chữa, làm ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của bị cáo. Thấy rằng, trong các biên bản ghi lời khai, biên bản hỏi cung bị can đều có câu “Bị can đã được giải thích quyền và nghĩa vụ theo quy định tại Điều 60 Bộ luật Tố tụng hình sự và ký tên xác nhận dưới đây” nên không cần thiết phải lập biên bản riêng. Mặt khác, tuy bị cáo là đối tượng được trợ giúp pháp lý miễn phí nhưng bị cáo phải tự nhờ người bào chữa chứ không phải trường hợp được chỉ định người bào chữa, nhưng quá trình điều tra, bị cáo xác định không yêu cầu người bào chữa thể hiện ở biên bản ghi lời khai ngày 12/7/2018 (BL 86-87), biên bản hỏi cung bị can ngày 02/8/2018 (BL 88-91), đến ngày 31/8/2018, bị cáo có đơn yêu cầu Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Cà Mau cử người bào chữa cho bị cáo và Trung tâm đã cử Luật sư Huỳnh Công Dung là công tác viên của Trung tâm để bào chữa cho bị cáo nên quyền được bào chữa của bị cáo vẫn đảm bảo đúng quy định. Người bào chữa cho rằng bị cáo có bị thương tích, có đơn yêu cầu xử lý, đơn tố giác nhưng không được xem xét, giải quyết, làm ảnh hưởng nghiêm trọng quyền lợi của bị cáo tại giai đoạn điều tra. Thấy rằng, quá trình điều tra, Điều tra viên có đề cập đến vấn đề này thể hiện trong nhiều bản khai, bản cung (BL 88-89, 92-94, 96-97, 99-100) bị cáo không yêu cầu xử lý hình sự, không yêu cầu giám định, không yêu cầu bồi thường, không yêu cầu khiếu nại bất cứ gì về sau; việc không yêu cầu là do bị cáo tự nguyện, không ai đánh đập, ép buộc, khống chế. Bên cạnh đó, lời khai ban đầu sau khi xảy ra sự việc, bị cáo khai không biết ai gây thương tích cho bị cáo; các lời khai sau, bị cáo xác định thương tích của bị cáo là do lúc bị cáo vật chị Đ té xuống, bị cáo té theo, đầu bị cáo trúng vào tay cầm xe máy (BL 86-87, 92-94, 99-100), do đó không có căn cứ để xem xét, xử lý đối với yêu cầu của bị cáo. Người bào chữa cho rằng biên bản sự việc được lập tại Công an phường không có mặt bị cáo, không có chữ ký bị cáo. Thấy rằng, sau khi sự việc xảy ra, bị cáo được người dân đưa đến bệnh viện điều trị vết thương nên bị cáo không có mặt, không ký tên vào biên bản sự việc là lẽ đương nhiên, điều này không làm ảnh hưởng đến tính chất vụ việc của vụ án. Người bào chữa cho rằng tại cơ quan điều tra, Điều tra viên không lập biên bản giải thích quyền được yêu cầu trợ giúp pháp lý của bị cáo làm ảnh hưởng quyền lợi của bị cáo từ lúc đó. Ý kiến này đã được nhận định ở phần trên nên không đề cập lại. Người bào chữa cho rằng đoạn camera ghi hình chỉ mấy phút lướt qua, chưa được xem nên chưa thể khẳng định tính chất vụ việc và ai là người gây thương tích như thế nào. Thấy rằng, camera được lắp đặt để theo dõi an ninh, trật tự của từng địa bàn, ghi lại diễn biến sự việc xảy ra thường ngày trong xã hội, trong đó có việc xô xát nhau giữa bị cáo và chị Đ và được trích xuất theo đúng quy định; khi kiểm tra đoạn camera có mặt tất cả những người liên quan đến vụ việc chứng kiến xác nhận, có cả người bào chữa cho bị cáo là Luật sư Huỳnh Công Dung xem xét, xác nhận, thể hiện đúng diễn biến khách quan của vụ việc, không ai có thể xoá, sửa, thêm, bớt nội dung ghi hình diễn biến vụ việc này, nên người bào chữa nại ra chưa được xem nên không khẳng định được diễn biến, tính chất vụ việc là không có cơ sở. Người bào chữa cho rằng việc xử lý vi phạm hành chính đối với Th về hành vi đánh nhau với X nhưng chưa xử lý hành vi Th đánh S như thế nào. Thấy rằng, việc xô xát, đánh nhau giữa Sơn X và Cổ Vân Th là gây rối, mất an ninh, trật tự công cộng nên cơ quan chức năng xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này của anh Th và anh X là phù hợp. Đối với việc Th có gây thương tích cho bị cáo hay không thì không có căn cứ xác định cụ thể đồng thời do bị cáo không yêu cầu xử lý, không yêu cầu giám định và sau khi nhận được quyết định giải quyết khiếu nại của bị cáo về bản kết luận điều tra thì bị cáo cũng không khiếu nại tiếp theo nên không có cơ sở xem xét, xử lý là phù hợp. Người bào chữa cho rằng có yêu cầu triệu tập người làm chứng là Lê Thị Bé Sáu và Sơn Thị Bé Hiếu để làm rõ vụ án nhưng chưa được xem xét. Thấy rằng, quá trình điều tra, bà Sáu đã có tờ trình bày và biên bàn ghi lời khai nhưng giữa các lời khai có sự mâu thuẫn, đồng thời mâu thuẫn với lời khai của bị cáo, vì có lúc bà Sáu khai thấy chị Đ và Bé Hiếu xông vào đánh bị cáo, Th dùng hai tay nắm đầu bị cáo đập mạnh vào tay lái xe; có lúc khai Th nắm đầu bị cáo đập vào gác chân xe, nhưng chính bị cáo lại khai khi chị Đ chọi trái su vào bị cáo không trúng thì bị cáo nhào ra nắm đánh, cào, cấu vào mặt Đ, lúc vật Đ té xuống, đầu bị cáo trúng vào tay cầm xe bị ra máu. Mặt khác, lời khai ông Đức xác định mục đích đến cơ quan điều tra làm việc là do bị cáo kêu lên làm chứng nói dùm cho bị cáo là thấy Th nắm đầu bị cáo đập vào xe bị bể đầu. Đối với Bé Hiếu là người làm công cho chị Đ và anh Th, do đó không thể sử dụng lời khai của bà Sáu và Bé Hiếu để làm chứng cứ nên không cần thiết phải triệu tập họ đến phiên toà. Người bào chữa cho rằng quá trình ghi lời khai của Hiếu do Đ, Th giám hộ là không đúng. Thấy rằng, khi lấy lời khai ban đầu, do chưa xác định được người thân của Hiếu nên đưa Th và Đ làm giám hộ nhưng sau đó có bà Huỳnh Thị Sơn giám hộ cho Hiếu là phù hợp. Người bào chữa cho rằng người phiên dịch chỉ dịch những câu hỏi mà bị cáo không hiểu chứ không giải thích ý nghĩa của vấn đề đó như thế nào cho bị cáo biết. Thấy rằng, người phiên dịch có nghĩa vụ dịch trung thực, đúng nội dung, câu hỏi của cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng đặt ra, không có quyền giải thích ý nghĩa của từ ngữ hay câu hỏi đó như thế nào, việc giải thích là do cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng giải thích.

[9] Về trách nhiệm dân sự: Quá trình điều tra và tại phiên tòa, chị Cù Thị Đ yêu cầu bị cáo bồi thường số tiền 10.055.000đ. Ngoài ra, chị Đ không còn yêu cầu bị cáo bồi thường khoản tiền nào khác. Bị cáo và chồng bị cáo là anh Sơn X tự nguyện đồng ý bồi thường khoản tiền trên cho chị Đ nên được chấp nhận. Quá trình chuẩn bị xét xử, bị cáo có nộp 1.000.000đ tại Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Cà Mau nên được đối trừ.

[10] Án phí hình sự sơ thẩm và án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch bị cáo và anh Sơn X được miễn nộp theo quy định pháp luật.