- Tranh chấp gì? án hành chính — "Khiếu kiện quyết định hành chính"
- Tòa quyết gì? Bác kháng cáo và giữ nguyên bản án sơ thẩm.
- Căn cứ chính? Điều 1 Nghị quyết số 104/2015/QH13 Thi hành Luật tố tụng hành chính; Điều 173 Luật tố tụng hành chính; Điều 241 Luật tố tụng hành chính
| TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ ————————— | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Bản án số: 01/2019/HC-PT Ngày 28/5/2019 V/v khiếu kiện quyết định hành chính về việc thu hồi đất, bồi thường do bị thu hồi đất |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Nguyễn Chế Linh
Các Thẩm phán:
Bà Bùi Thị Cẩm Thúy
Ông Nguyễn Quyến
- Thư ký phiên tòa: Ông Phạm Anh Duy là Thư ký Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ.
- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ tham gia phiên tòa: Ông Võ Văn Tùng - Kiểm sát viên.
Ngày 28 tháng 5 năm 2019 tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ xét xử phúc thẩm công khai vụ án hành chính thụ lý số 01/2019/TLPT-HC ngày 12 tháng 02 năm 2019 về khiếu kiện quyết định hành chính về thu hồi đất, bồi thường do bị thu hồi đất.
Do Bản án hành chính sơ thẩm số 02/2018/HCST ngày 28 tháng 11 năm 2018 của Tòa án nhân dân quận Ninh Kiều bị kháng cáo.
Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 02/2019/QĐ-PT ngày 25 tháng 4 năm 2019 giữa các đương sự:
- Người khởi kiện: Ông Liêng Ngọc Thành; cư trú tại số 206/186/29 Trần Phú, phường Cái Khế, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
Người đại diện hợp pháp của người khởi kiện: Ông Nguyễn Hữu Hùng Phong; cư trú tại số 118/9/36 đường Trần Phú, phường Cái Khế, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ (Văn bản ủy quyền ngày 13/9/2017)
- Người bị kiện: Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều; địa chỉ: 215 đường Nguyễn Trãi, phường Cái Khế, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
Người đại diện hợp pháp của người bị kiện: Ông Trần Tiến Dũng – Chức vụ: Quyền Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều. (Có đơn đề nghị xét xử vắng mặt).
Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị kiện: Ông Phạm Văn Đức, cư trú tại số 237 đường Nguyễn Văn Cừ, phường An Hòa, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Trung tâm phát triển quỹ đất thành phố Cần Thơ; địa chỉ: số 48 đường Nguyễn An Ninh, phường Tân An, quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
Người đại diện hợp pháp của Trung tâm phát triển quỹ đất thành phố Cần Thơ: Ông Trần Văn Thuận là người đại diện theo ủy quyền. (Văn bản ủy quyền số 1493 ngày 03/5/2019).
- Người kháng cáo: Ông Liêng Ngọc Thành là người khởi kiện.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
Theo đơn khởi kiện và tại phiên tòa, phía người khởi kiện trình bày:
Nguồn gốc đất của ông Liêng Ngọc Thành là do cha mẹ là ông Liêng Văn Tó và bà Nguyễn Thị Hoa cho vào năm 1992 (kích thước: ngang 5 mét dài 50 mét). Đến năm 2010, Ủy ban nhân dân (viết tắt là UBND) quận Ninh Kiều ra Quyết định thu hồi đất số 5548/QĐ-UBND ngày 30/10/2010. Ông Thành không nhận được quyết định thu hồi đất này.
Năm 2014, UBND quận Ninh Kiều ra Quyết định cưỡng chế số 5718/QĐ-UBND ngày 07/10/2014 và tống đạt quyết định này cho ông Thành vào ngày 23/10/2014. Ngày 14/11/2014, ông Thành khởi kiện. Quá trình khởi kiện, ông Thành có các yêu cầu:
Yêu cầu Tòa án hủy bỏ Quyết định hồi đất số 5548/QĐ-UBND ngày 30/10/2010 của Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều vì quyết định này là sai trái, làm ảnh hưởng đến lợi ích của người bị thu hồi đất, như: không gửi quyết định thu hồi đất cho ông Thành, mức bồi thường không theo giá thị trường.
Yêu cầu Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều bồi thường theo giá thị trường với mức giá 1.400.000 đồng/m2.
Riêng vấn đề khởi kiện đối với Thông báo số 744/TB.HĐBT ngày 18/7/2014 về việc nhận tiền bồi thường, hỗ trợ và tái định cư thì người khởi kiện xin rút yêu cầu khởi kiện đối với thông báo này.
Theo các văn bản và lời khai, phía người bị kiện trình bày:
Nguồn gốc đất là do ông Tó (cha của ông Thành) mua lại từ năm 1991 nhưng không có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đối với Quyết định thu hồi đất số 5548/QĐ-UBND ngày 30/10/2010, phía người khởi kiện đã mời ông Liêng Ngọc Thành để nhận. Tuy nhiên, gia đình người bị thu hồi đất không nhận quyết định. Phía người bị kiện đã giao Ủy ban nhân dân phường Cái Khế niêm yết quyết định thu hồi đất theo quy định của pháp luật. Đề nghị Tòa án xem xét thời hiệu khởi kiện đối với Quyết định thu hồi đất số 5548/QĐ-UBND ngày 30/10/2010.
Trong bản tự khai và các văn bản gửi đến Tòa án, phía người có quyền nghĩa vụ liên quan là Trung tâm phát triển quỹ đất thành phố Cần Thơ trình bày:
Ông Liêng Ngọc Thành bị thu hồi diện tích đất là 249,9 m2 loại đất trồng cây lâu năm, trên đất có căn nhà. Ông Thành đã được giải quyết bồi thường quyền sử dụng đất và được xét tái định cư theo quy định. Yêu cầu khởi kiện của ông Thành là không có căn cứ, đề nghị Tòa án không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Thành.
Tại bản án số 02/2018/HC-ST ngày 28/11/2018, Tòa án nhân dân quận Ninh Kiều đã tuyên xử: Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Liêng Ngọc Thành; Giữ y Quyết định thu hồi đất số 5548/QĐ-UBND ngày 30/11/2010 của Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều; Tách yêu cầu tăng thêm giá tiền đền bù ra giải quyết thành vụ án khác và người khởi kiện cần xác định lại cho đúng chủ thể người bị kiện theo quy định của luật tố tụng hành chính.
Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo theo luật định.
Tại đơn kháng cáo đề ngày 10/12/2018, người khởi kiện là ông Liêng Ngọc Thành cho rằng: bản án sơ thẩm xét xử không đúng pháp luật làm thiệt hại quyền lợi của ông. Vì vậy, ông Thành kháng cáo, yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện: Hủy toàn bộ Quyết định số 5548/QĐ-UBND ngày 30/11/2010 của Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều (sau đây gọi tắt là Quyết định số 5548); Buộc Ủy ban nhân nhân quận Ninh Kiều bồi thường về đất theo giá thị trường và phải xác định diện tích đất bồi thường có 150 m2 loại đất thổ cư.
Tại phiên tòa, người đại diện người khởi kiện rút kháng cáo về yêu cầu bồi thường, chỉ yêu cầu hủy Quyết định thu hồi đất số 5548.
Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho người bị kiện cho rằng trình tự thủ tục để ban hành Quyết định số 5548 đã thực hiện đúng quy định của Luật đất đai năm 2003 và các văn bản pháp luật hướng dẫn thi hành nên đề nghị Hội đồng xét xử không chấp kháng cáo và giữ nguyên bản án sơ thẩm.
Phát biểu tại phiên tòa phúc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ cho rằng, người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng quy định của Luật tố tụng hành chính. Về nội dung vụ án, sau khi phân tích các tình tiết vụ kiện và các quy định pháp luật liên quan, đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ cho rằng quyết định bị kiện là Quyết định số 5548/QĐ-UBND ban hành là đúng trình tự thủ tục, đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng khoản 1 Điều 241 Luật tố tụng hành chính bác kháng cáo, giữ y Bản án hành chính sơ thẩm số 02/2018/HCST ngày 28 tháng 11 năm 2018 của Tòa án nhân dân quận Ninh Kiều.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
[1] Tòa án cấp sơ thẩm đã tiến hành thụ lý xét xử vụ khiếu kiện quyết định hành chính giữa ông Liêng Văn Thành và Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều nêu trên là đúng thẩm quyền theo quy định tại khoản 1 Điều 28; khoản 1 Điều 29 Luật tố tụng hành chính năm 2010 và khoản 1 Điều 1 Nghị quyết 104/2015/QH13 hướng dẫn về việc thi hành Luật tố tụng hành chính năm 2015.
Yêu cầu kháng cáo của người khởi kiện đồng nghĩa với việc yêu cầu sửa bản án sơ thẩm, chấp nhận yêu cầu của người khởi kiện, hủy Quyết định hành chính về thu hồi đất, chấp nhận yêu cầu về bồi thường.
Trong quá trình thu hồi đất của ông Liêng Ngọc Thành, lẽ ra, nếu Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều cho rằng, ông Thành không nhận quyết định thu hồi đất thì cần lập biên bản ghi nhận về sự việc này. Bên cạnh đó, việc ông Thành vắng mặt cũng phải được lập biên bản vắng mặt mới tiến hành niêm yết. Theo quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 53 của Nghị định số 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính phủ quy định bổ sung về việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thu hồi đất, thực hiện quyền sử dụng đất, trình tự, thủ tục bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và giải quyết khiếu nại về đất đai thì quyết định thu hồi tổng thể và quyết định thu hồi đối với từng người sử dụng đất phải được niêm yết tại Ủy ban nhân dân phường Cái Khế. Tuy nhiên, biên bản niêm yết ngày 17/12/2010 (Bút lục số 83) được lập nhưng không ghi rõ niêm yết những quyết định nào. Đây là sai sót, phía người bị kiện cần rút kinh nghiệm. Tuy nhiên, ông Thành sau đó cũng đã biết về các quyết định thu hồi đất và đã tiến hành khởi kiện và đã được Tòa án thụ lý nên sự thiếu sót trên không đến mức phải hủy quyết định hành chính về thu hồi đất.
Do biên bản niêm yết quyết định thu hồi đất không ghi nhận đầy đủ như đã nhận định ở mục [3] và đến ngày 23/10/2014, người bị kiện đã tiến hành giao nhận Quyết định số 5548/QĐ-UBND nên thời hiệu khởi kiện của ông Thành vẫn còn theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 116 Luật tố tụng hành chính năm 2015. Phía người bị kiện cho rằng, thời hiệu khởi kiện vụ án hành chính đã hết là chưa chính xác.
Liên quan đến yêu cầu về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều đã có Thông báo số 744/TB.HĐBT ngày 18/7/2014 (sau đây gọi tắt là Thông báo 744). Căn cứ khoản 1 Điều 3 Luật tố tụng hành chính thì Thông báo số 744 này là quyết định hành chính. Ông Thành đã khởi kiện Thông báo 744 này trong quá trình giải quyết sơ thẩm. Khi ông Thành rút yêu cầu khởi kiện đối với thông báo này thì lẽ ra Tòa án cấp sơ thẩm cần căn cứ khoản 2 Điều 173 Luật tố tụng hành chính để đình chỉ phần yêu cầu này. Tuy nhiên, tại phiên tòa sơ thẩm, ông Thành vẫn giữ nguyên việc rút yêu cầu khởi kiện đối với Thông báo 744 nhưng lại yêu cầu bồi thường giá thị trường, xác định lại diện tích đất thổ cư khi tính giá bồi thường. Điều này, có nghĩa rằng, ông Thành vẫn còn khởi kiện đối với vấn đề bồi thường trong thu hồi đất và đây là yêu cầu về hành chính chứ không phải bồi thường thiệt hại về dân sự trong vụ án hành chính. Xét thấy, việc tách vụ án hành chính của Tòa án cấp sơ thẩm về vấn đề bồi thường trong thu hồi đất là chưa đúng quy định với quy định tại khoản 2 Điều 7 và khoản 2 Điều 35 của Luật tố tụng hành chính. Tuy nhiên, do yêu cầu về giá bồi thường và các quyền lợi của người bị thu hồi đất có liên quan đến quyết định hành chính của cơ quan hành chính cấp trên như quyết định phê duyệt bồi thường của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Mặt khác, tại phiên tòa phúc thẩm đại diện người khởi kiện đã rút lại yêu cầu kháng cáo về bồi thường để khởi kiện thành vụ kiện khác nên việc tách vụ án của cấp sơ thẩm, Tòa án cấp phúc thẩm không xem xét.
Bên cạnh đó, việc Tòa án sơ thẩm tuyên không chấp nhận yêu cầu người khởi kiện, đồng thời tuyên giữ nguyên quyết định hành chính bị kiện là không phù hợp, vì người bị kiện có quyền Sửa đổi hoặc hủy bỏ quyết định hành chính theo quy định tại khoản 4 Điều 57 Luật tố tụng hành chính. Do vậy, Tòa án cấp phúc thẩm có điều chỉnh lại cách tuyên án cho phù hợp.
Về án phí hành chính phúc thẩm, do yêu cầu kháng cáo không được chấp nhận nên người kháng cáo chịu án phí phúc thẩm theo quy định tại khoản 1 Điều 349 Luật tố tụng hành chính.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ vào khoản 1 Điều 28; khoản 1 Điều 29 Luật tố tụng hành chính năm 2010; khoản 1 Điều 1 Nghị quyết 104/2015/QH13 hướng dẫn về việc thi hành Luật tố tụng hành chính năm 2015; Khoản 1 Điều 241, Điều 349 Luật tố tụng hành chính năm 2015; Điều 32 của Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
Bác kháng cáo và giữ nguyên bản án sơ thẩm.
Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Liêng Ngọc Thành về việc yêu cầu hủy Quyết định thu hồi đất số 5548/QĐ-UBND ngày 30/11/2010 của Ủy ban nhân dân quận Ninh Kiều.
Tách yêu cầu bồi thường do bị thu hồi đất ra giải quyết thành vụ án khác khi đương sự có yêu cầu.
Về án phí hành chính sơ thẩm: Ông Liêng Ngọc Thành phải chịu là 200.000 đồng, được khấu trừ vào tiền tạm ứng án phí theo Biên lai thu tạm ứng án phí số 002764 ngày 04/12/2014 của Chi cục thi hành án dân sự quận Ninh Kiều sang thành án phí, coi như ông Liêng Ngọc Thành đã thực hiện xong.
Về án phí vụ án hành chính phúc thẩm: Ông Liêng Ngọc Thành phải chịu là 200.000 đồng được khấu trừ vào tiền tạm ứng án phí theo Biên lai thu tạm ứng án phí số 000695 ngày 12/12/2018 của Chi cục thi hành án dân sự quận Ninh Kiều sang thành án phí, coi như ông Liêng Ngọc Thành đã thực hiện xong.
Bản án phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án.
| Nơi nhận: - Đương sự - TAND q.Ninh Kiều - VKSND TP.Cần Thơ - Cục THADS q.Ninh Kiều - Lưu hồ sơ vụ án. | TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Nguyeãn Cheá Linh |